Class 10

These TS 10th Class Telugu Bits with Answers 7th Lesson శతక మధురిమ will help students to enhance their time management skills.

TS 10th Class Telugu Bits 7th Lesson శతక మధురిమ

బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు (\(\frac{1}{2}\) మార్కు)

PAPER – I : PART – B

1. సొంతవాక్యాలు (1 మార్కు)

ప్రశ్న 1.
పుస్తకాల పురుగు : ………………….
జవాబు:
పుస్తకాల పురుగులైతే గానీ ఫస్టు ర్యాంకులు పరీక్షలో రావు.

ప్రశ్న 2.
నోటి చలువ : …………………….
జవాబు:
అతని నోటిచలువ వల్ల ఎవరిని దీవించినా శుభాలే జరుగుతాయి.

ప్రశ్న 3.
పెడచెవిన పెట్టు : ………………….
జవాబు:
పెద్దల మాటను పెడచెవిన పెట్టరాదు.

ప్రశ్న 4.
దిగ్భ్రాంతి : ……………………
జవాబు:
అనుకోనివి జరిగినపుడు మనిషి దిగ్భ్రాంతి చెందుతాడు.

2. అర్థాలు

ప్రశ్న 1.
తెలంగాణ భాష ఎంతో విశిష్ఠమైనది. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) విలువ లేనిది
B) విలువైనది
C) సంస్కృతి
D) ఇవి ఏవీ కావు
జవాబు:
B) విలువైనది

ప్రశ్న 2.
విద్యార్థికి నిర్మలమైన ఆలోచనలు, శ్రద్ధ ఉండాలి. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) చల్లనైన
B) అస్వచ్ఛమైన
C) స్వచ్ఛమైన
D) కఠినమైన
జవాబు:
C) స్వచ్ఛమైన

ప్రశ్న 3.
మనిషికి ఈగి గుణం ఉండాలి. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) ధర్మగుణం
B) దానగుణం
C) తస్కరించే గుణం
D) చాడీలు చెప్పే గుణం
జవాబు:
B) దానగుణం

ప్రశ్న 4.
వక్త్రమునకు తిలకమే అలంకారము. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) ముఖము
B) నుదురు
C) నొసలు
D) మనిషి
జవాబు:
A) ముఖము

ప్రశ్న 5.
నా మిత్రుడి సౌజన్యమునకు పెద్దలు సంతోషించారు. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.
A) గొప్పతనము
B) ఉపన్యాసం
C) మంచితనం
D) ఐశ్వర్యం
జవాబు:
C) మంచితనం

ప్రశ్న 6.
రాజులు వేదండములెక్కి ఊరేగుతారు. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) గుఱ్ఱము
B) ఏనుగు
C) పల్లకి
D) కారు
జవాబు:
B) ఏనుగు

ప్రశ్న 7.
దేశ ప్రాశస్త్యమును గూర్చి గురువులు చెప్పాలి. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) ప్రశస్తి
B) ఐశ్వర్యము
C) ప్రాధాన్యం
D) రక్షణ
జవాబు:
A) ప్రశస్తి

ప్రశ్న 8.
యుద్ధసాధనాల్లో కృపాణము ముఖ్యమైనది. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) విల్లు
B) తుపాకి
C) కత్తి
D) బాణము
జవాబు:
C) కత్తి

ప్రశ్న 9.
నెహ్రుజీ పాలనాకాలంలో భారత ఖ్యాతి అనిదం పూర్వంగా విస్తరించింది. (గీత గీసిన పదానికి కి అర్థం గుర్తించండి.)
A) గొప్పగా
B) ఎంతో ఉన్నతంగా
C) ఇంతకుముందు లేనంతగా
D) విశేషంగా
జవాబు:
B) ఎంతో ఉన్నతంగా

ప్రశ్న 10.
గురువుల ఆజ్ఞలను శిష్యులు ఔదల ధరించాలి. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) నడినెత్తి
B) భక్తి
C) శ్రద్ధ
D) నిర్లక్ష్యం
జవాబు:
A) నడినెత్తి

ప్రశ్న 11.
కనకపు గొలుసులు కొనాలంటే ధరలు ఎక్కువగా ఉన్నాయి – గీత గీసిన పదానికి అర్థం (Mar. ’18)
A) అందమైన
B) బంగారపు
C) రాగి
D) మెరిసేది
జవాబు:
B) బంగారపు

ప్రశ్న 12.
“వేదండము” అనే పదానికి అర్థము (June ’17)
A) సింహము
B) సింహాసనము
C) ఏనుగు
D) విసనకర్ర
జవాబు:
C) ఏనుగు

3. పర్యాయపదాలు

ప్రశ్న 1.
పుస్తకం హస్త భూషణం. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.)
A) ఖడ్గం, హసి
B) కుసుమం, సుమం
C) త్యాగం, ఈగి
D) కావ్యం, గ్రంథం
జవాబు:
D) కావ్యం, గ్రంథం

ప్రశ్న 2.
హరిశ్చంద్రుడు ఎప్పుడు సత్యమునే చెప్పేవాడు. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.)
A) నిజం, యధార్థం
B) పాము, భుజగం
C) ఖడ్గము, కృపాణము
D) దానవులు, రాక్షసులు
జవాబు:
A) నిజం, యధార్థం

ప్రశ్న 3.
బాగా చదివితే విద్యార్థులు బుధులౌతారు. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.)
A) యశస్సు, పేరు
B) పందెం, కూలి
C) సమదర్శి, సర్వజ్ఞుడు
D) భగము, సమజ్ఞ
జవాబు:
C) సమదర్శి, సర్వజ్ఞుడు

ప్రశ్న 4.
గజముల రాజు గజేంద్రుడు – గీత గీసిన పదానికి పర్యాయ పదాలు గుర్తించండి.
A) హస్తి, కరి
B) దంతావళము, దంతాలు
C) అనేకపము, మీనము
D) వేదండము, వేదాంగము
జవాబు:
A) హస్తి, కరి

ప్రశ్న 5.
దోస్తు నేస్తం – అనే పదాలు పర్యాయపదాలుగా ఉన్న పదం ?
A) అరి
B) విరోధి
C) నెచ్చెలికాడు
D) భాగం
జవాబు:
C) నెచ్చెలికాడు

ప్రశ్న 6.
లతాంతము, సుమము – అనే పర్యాయపదాలుగా గల పదం ?
A) కొమ్మ
B) పుష్పము
C) తీగె
D) చెట్టు
జవాబు:
B) పుష్పము

ప్రశ్న 7.
బుధులు చెప్పిన నీతివాక్యాలు జీవితానుభవంలోనివే -గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.
A) పండితులు, విదులు
B) ఒక గ్రహము, బుద్ధిమంతురాలు
C) పెద్దలు, విదులు
D) మనీషి, పెద్దలు
జవాబు:
A) పండితులు, విదులు

ప్రశ్న 8.
పూజ – అనే అర్థం గల పర్యాయపదాలు
A) పూజ, పూలు
B) ఆరాధన, నమస్కారము
C) ఆరాధన, ఉపాసన
D) అర్చన, కొలుపు
జవాబు:
C) ఆరాధన, ఉపాసన

ప్రశ్న 9.
వరుడు వధువు “కేలు” పట్టి నడిపించాడు – గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.
A) కేలు, మేలు
B) చేయి, హస్తము
C) చేయి, కొంగు
D) కాలు, చేయి
జవాబు:
B) చేయి, హస్తము

ప్రశ్న 10.
గురువు ఆజ్ఞ ఔదలదాల్చువాడు నీతి తెలిసినవాడు – గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.
A) శిరసావహించు, తలదాల్చు
B) భుజాలపై మోయు, తలదాల్చు
C) చెవులతో విను, ముఖములో దాచు
D) చేతితో తాకు, శిరసావహించు
జవాబు:
A) శిరసావహించు, తలదాల్చు

ప్రశ్న 11.
“సిరి” అనే పదానికి పర్యాయపదాలు (June ’17)
A) సంపద, నీరు
B) నీరు, జలము
C) సంపద, ధనము
D) ధనము, జలము
జవాబు:
C) సంపద, ధనము

4. వ్యుత్పత్త్యర్థాలు

ప్రశ్న 1.
సర్వమును తెలిసినవాడు. (దీనికి సరిపోవు వ్యుత్పత్త్యర్థ పదాన్ని గుర్తించండి.)
A) దాశరథి
B) విశ్వనాథుడు
C) పుత్రుడు
D) సర్వజ్ఞుడు
జవాబు:
D) సర్వజ్ఞుడు

ప్రశ్న 2.
ప్రపంచమునకు భర్త (దీనికి సరిపోవు వ్యుత్పత్త్యర్థ పదాన్ని గుర్తించండి.)
A) నరసింహస్వామి
B) బ్రహ్మ
C) ఇంద్రుడు
D) విశ్వనాథుడు
జవాబు:
D) విశ్వనాథుడు

ప్రశ్న 3.
“దశరథుని కుమారుడు” అనే వ్యుత్పత్తి కలిగిన పదము (June ’17)
A) సౌమిత్రి
B) కరుణాపయోనిధి
C) దాశరథి
D) కోదండపాణి
జవాబు:
C) దాశరథి

ప్రశ్న 4.
“అజ్ఞానమనే అంధకారాన్ని తొలగించేవారు” – దీనికి వ్యుత్పత్తి పదం ?
A) రాక్షసుడు
B) బ్రహ్మ
C) గురువు
D) విష్ణువు
జవాబు:
C) గురువు

ప్రశ్న 5.
స్వభావము చేతనే ఐశ్వర్యము కలవాడు – వ్యుత్పత్త్యర్థ పదం గుర్తించండి.
A) దాశరథి
B) బ్రహ్మ
C) విష్ణువు
D) ఈశ్వరుడు
జవాబు:
D) ఈశ్వరుడు

ప్రశ్న 6.
నలుపు వర్ణము కలవాడు – వ్యుత్పత్త్యర్థ గుర్తించండి.
A) రాముడు
B) కృష్ణుడు
C) అర్జునుడు
D) సాయి
జవాబు:
B) కృష్ణుడు

ప్రశ్న 7.
సత్పురుషుల యందు పుట్టునది – అను వ్యుత్పత్తి గల పదం
A) మంచితనం
B) సత్యము
C) భక్తి
D) ధైర్యము
జవాబు:
B) సత్యము

ప్రశ్న 8.
బుధుడు – అను పదమునకు వ్యుత్పత్తి అర్థం
A) బుద్ధి గలవాడు
B) సర్వము తెలిసినవాడు
C) పెద్ద ఆకారము గలవాడు
D) పెద్దలలో పెద్దవాడు
జవాబు:
A) బుద్ధి గలవాడు

ప్రశ్న 9.
దీని చేత పలుకబడును – అను వ్యుత్పత్తి గల పదం ?
A) వక్త్రము
B) వీణ
C) శక్తి
D) ఆలోచన
జవాబు:
A) వక్త్రము

ప్రశ్న 10.
భక్తికి లొంగువాడు భీముడు – గీత గీసిన పదానికి సరియైన వ్యుత్పత్తిని గుర్తించండి.
A) పాండవ వంశంలో పుట్టినవాడు
B) భయమును కలిగించువాడు
C) బలమును ప్రదర్శించువాడు
D) సంపద కలవాడు
జవాబు:
B) భయమును కలిగించువాడు

ప్రశ్న 11.
సర్వ భూతములందు స్నేహము కలవాడు – అనే వ్యుత్పత్తి గల పదం?
A) పావని
B) రాజు
C) మిత్రుడు
D) భూతపతి
జవాబు:
C) మిత్రుడు

ప్రశ్న 12.
భాగీరథి – దీనికి వ్యుత్పత్త్యర్థము
A) భగీరథునిచే తీసుకురాబడినది – గంగ
B) భగీరథుని రాజ్యం – గంగ
C) భగీరథుని రథం – గంగ
D) భగీరథుని తల్లి – గంగ
జవాబు:
A) భగీరథునిచే తీసుకురాబడినది – గంగ

ప్రశ్న 13.
విశ్వమును భరించువాడు ఈ వ్యుత్పత్తిని సూచించు పదం
A) విశ్వభరుడు
B) విశ్వదరుడు
C) విశ్వహరుడు
D) విశ్వంభరుడు
జవాబు:
D) విశ్వంభరుడు

5. నానార్థాలు

ప్రశ్న 1.
కనకపు సింహాసనమున శునకాన్ని కూర్చోపెట్ట కూడదు. (గీత గీసిన పదానికి నానార్థ పదాలు గుర్తించండి.)
A) బంగారం, ఉమ్మెత్త
B) పందెం, కూలి
C) వాన, సంవత్సరం
D) సంపద, లక్ష్మి
జవాబు:
A) బంగారం, ఉమ్మెత్త

ప్రశ్న 2.
మిత్రుడు మంచిపుస్తకం వంటివాడు. (గీత గీసిన పదానికి నానార్థ పదాలు గుర్తించండి.)
A) కీర్తి, అధికం
B) సంపద, లక్ష్మి
C) సూర్యుడు, స్నేహితుడు
D) వంశం, జాతి
జవాబు:
C) సూర్యుడు, స్నేహితుడు

ప్రశ్న 3.
జీవనం గాలి బుడగ వంటిది. గీత గీసిన పదానికి నానార్థ పదాలు గుర్తించండి.)
A) బ్రతుకు, నీళ్ళు
B) వాన, ఏడాది
D) ఇల్లు, శరీరం
C) కూలి, వెల
జవాబు:
A) బ్రతుకు, నీళ్ళు

ప్రశ్న 4.
శ్రీరాముని గుణము చక్కనిది – గీత గీసిన పదానికి నానార్థ పదాలు గుర్తించండి.
A) వింటినారి, కోపము
B) దారం, వింటికారి
C) స్వభావం, గుణం
D) దారం, గుణం
జవాబు:
B) దారం, వింటికారి

ప్రశ్న 5.
శ్రీకృష్ణ దేవరాయలు గొప్ప రాజు – గీత గీసిన పదాలకు నానార్థాలు గుర్తించండి.
A) ప్రభువు, సూర్యుడు
B) దిక్కు, కోరిక
C) మానవుడు, అర్జునుడు
D) ప్రభువు, చంద్రుడు
జవాబు:
D) ప్రభువు, చంద్రుడు

ప్రశ్న 6.
ఆశ శృతి మించరాదు. గీత గీసిన పదానికి నానార్థాలు గుర్తించండి.
A) దిక్కు, కోరిక
B) త్రోవ, పంక్తి
C) జాతి, వంశం
D) వెల, భూమి
జవాబు:
A) దిక్కు, కోరిక

ప్రశ్న 7.
మిత్రులు లేని జీవితం వ్యర్థం – గీత గీసిన పదానికి నానార్థాలు గుర్తించండి.
A) జాతి, వంశం
B) స్నేహితుడు, సూర్యుడు
C) మానవుడు, అర్జునుడు
D) లక్ష్మి, పార్వతి
జవాబు:
B) స్నేహితుడు, సూర్యుడు

ప్రశ్న 8.
ప్రథమము – అనే పదానికి నానార్థాలు ఏవి ?
A) మొదటిది, ముఖ్యము
B) మొదటిది, ఒక్కటిగా
C) ప్రారంభము, ముఖ్యము
D) ఆది, తుది
జవాబు:
A) మొదటిది, ముఖ్యము

ప్రశ్న 9.
కృతయుగము, ఒక లోకము, నిజము నానార్థాలు గల పదం ?
A) ఋణము
B) యుగము
C) సత్యము
D) ఒట్టు
జవాబు:
C) సత్యము

ప్రశ్న 10.
సాధువుల అర్చన విశిష్టమైనది – గీత గీసిన పదానికి నానార్థాలు గుర్తించండి.
A) పూజ, పూజనము
B) పూజ, గౌరవించుట
C) అర్చన, గీతాలు
D) శ్లోకాలు, గీతాలు
జవాబు:
B) పూజ, గౌరవించుట

ప్రశ్న 11.
అందరికి అధిపతి “ఈశ్వరుడు” – గీత గీసిన పదానికి నానార్థాలు గుర్తించండి.
A) పరమాత్మ, ప్రభువు, శివుడు
B) శివుడు, పార్వతి, యజమాని
C) పరమాత్మ, కాలుడు, పూజారి
D) ధనవంతుడు, శివుడు, వేణి
జవాబు:
A) పరమాత్మ, ప్రభువు, శివుడు

ప్రశ్న 12.
లక్ష్మి, సరస్వతి, సంపద, విషము – అను నానార్థాలు గల పదము
A) గాయత్రి
B) కాలకూటము
C) ఐశ్వర్యము
D) శ్రీ
జవాబు:
D) శ్రీ

ప్రశ్న 13.
బుధుడు – అను పదానికి నానార్థాలు
A) ఒక గ్రహము, విద్వాంసుడు
B) విగ్రహము, వేలుపు
C) ఒక వారము, నక్షత్రము
D) దాత, విద్వాంసుడు
జవాబు:
A) ఒక గ్రహము, విద్వాంసుడు

ప్రశ్న 14.
గురువు – అనే పదానికి నానార్థాలు
A) ఉపాధ్యాయుడు, రిక్షావాడు
B) బృహస్పతి, ఒక వారం
C) ఉపాధ్యాయుడు, బృహస్పతి
D) తండ్రి, బండి లాగువాడు
జవాబు:
C) ఉపాధ్యాయుడు, బృహస్పతి

ప్రశ్న 15.
సూర్యుడు, స్నేహితుడు – ఈ నానార్థాలను సూచించు పదం
A) ఇంద్రుడు
B) హరి
C) మిత్రుడు
D) శివుడు
జవాబు:
C) మిత్రుడు

6. ప్రకృతి – వికృతులు

ప్రశ్న 1.
మహాభాగవతం గొప్ప కావ్యం (గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదాన్ని గుర్తించండి.)
A) కబ్బం
B) కార్యము
C) కర్జము
D) కంబం
జవాబు:
A) కబ్బం

ప్రశ్న 2.
హృదయంలో కల్మషం ఉండరాదు (గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదాన్ని గుర్తించండి.)
A) ఋషి
B) భూమి
C) ఎద
D) భిక్ష
జవాబు:
C) ఎద

ప్రశ్న 3.
వ్యాసుడు భిక్ష చేసి శిష్యులను పోషించెను. (గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదాన్ని గుర్తించండి.)
A) బికిరం
B) మిత్తి
C) రుషి
D) జన్మ
జవాబు:
A) బికిరం

ప్రశ్న 4.
బడి పొత్తములు భద్రంగా ఉంచుకోవాలి – గీత గీసిన పదానికి ప్రకృతి పదం గుర్తించండి.
A) గ్రంథము
B) పుస్తకములు
C) సంచి
D) పత్రము
జవాబు:
B) పుస్తకములు

ప్రశ్న 5.
ఈ పృథివిలో భారతదేశం పవిత్రదేశం గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదం గుర్తించండి.
A) భూమి
B) నేల
C) పుడమి
D) ధరణి
జవాబు:
C) పుడమి

ప్రశ్న 6.
బిచ్చము – వికృతిగా గల పదం ?
A) భిక్షము
B) బిచ్చు
C) బిట్టు
D) బీగము
జవాబు:
A) భిక్షము

ప్రశ్న 7.
నా కార్యమునకు దైవ సహాయం కలదు గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదం గుర్తించండి.
A) కారణము
B) కర్జము
C) కర్ణము
D) కరణము
జవాబు:
B) కర్జము

ప్రశ్న 8.
సిరి గలవాడు విష్ణువే – గీత గీసిన పదానికి ప్రకృతి పదం గుర్తించండి.
A) లచ్చి
B) లక్ష్మి
C) సిరులు
D) శ్రీ
జవాబు:
D) శ్రీ

ప్రశ్న 9.
భక్తి – అనే పదానికి వికృతి పదము
A) బకితి
B) బత్తి
C) ప్రపత్తి
D) పూజ
జవాబు:
B) బత్తి

ప్రశ్న 10.
తిరము – అనే పదానికి వికృతి
A) తీరము
B) తిరగలి
C) స్థిరము
D) చిరము
జవాబు:
C) స్థిరము

ప్రశ్న 11.
విద్య వలన వినయం వస్తుంది. గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదం
A) విద్య
B) విద్దె
C) వద్ద
D) విద్యా
జవాబు:
D) విద్యా

ప్రశ్న 12.
చెరువులో మచ్చీలు దొరికాయి. గీత గీసిన పదానికి ప్రకృతి పదం
A) మచ్చము
B) మత్సరం
C) మత్స్యము
D) మచ్చడం
జవాబు:
C) మత్స్యము

ప్రశ్న 13.
దేశభక్తి కలిగి ఉండాలి. గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదం.
A) బస్తి
B) భవనం
C) బత్తి
D) భాష్యం
జవాబు:
C) బత్తి

ప్రశ్న 14.
మేలు బంతి రాతలో అక్షరాలు అందంగా కనబడాలి. గీత గీసిన పదానికి ప్రకృతి పదం
A) బంధి
B) పంక్తి
C) భక్తి
D) పంతం
జవాబు:
B) పంక్తి

భాషాంశాలు (వ్యాకరణం) (\(\frac{1}{2}\) మార్కు)

PAPER – II : PART – B

1. సంధులు

ప్రశ్న 1.
“సర్వేశ్వరా” ఏ సంధి ?
A) సవర్ణదీర్ఘసంధి
B) గుణసంధి
C) వృద్ధిసంధి
D) అత్వసంధి
జవాబు:
B) గుణసంధి

ప్రశ్న 2.
“శీతామృత” ఏ సంధి ?
A) సవర్ణదీర్ఘసంధి
B) గుణసంధి
C) వృద్ధిసంధి
D) అకారసంధి
జవాబు:
A) సవర్ణదీర్ఘసంధి

ప్రశ్న 3.
‘వర్ష + ఆసనము’ ఈ పదాల్ని కలిపి వ్రాయగా ………………….. అవుతుంది. (June ’18)
A) వర్షశసనము
B) వర్షాశనము
C) వర్షేశనము
D) వర్షాశనము
జవాబు:
D) వర్షాశనము

ప్రశ్న 4.
“విశ్వనాథేశ్వర” విడదీయగా
A) విశ్వనాథ + ఈశ్వర
B) విశ్వ + అనాథ + ఈశ్వర
C) విశ్వనాథే + ఈశ్వర
D) పైవేవికావు
జవాబు:
A) విశ్వనాథ + ఈశ్వర

ప్రశ్న 5.
దేవాగ్రహారములు – విడదీయండి.
A) దేవ + అగ్రహారములు
B) దేవఅగ్ర + హారములు
C) దేవాగ్ర + హారములు
D దేవన్ + అగ్రన్ + హారములు
జవాబు:
A) దేవ + అగ్రహారములు

ప్రశ్న 6.
పేశలానందము – విడదీయండి.
A) పేశలః + ఆనందము
B) పేశలానందః + ము
C) పేశల + ఆనందము
D) పేశ + అల + నందము
జవాబు:
C) పేశల + ఆనందము

ప్రశ్న 7.
స్వాయత్తము – విడదీయండి.
A) స్వా + యత్తము
B) స్వా + ఆయత్తము
C) స్వా + ఆయత్తము
D) స్వ + ఆయత్తము
జవాబు:
D) స్వ + ఆయత్తము

ప్రశ్న 8.
సత్యోక్తి – విడదీయండి.
A) సత్య + ఉక్తి
B) సత్యః + ఉక్తి
C) సత్యు + ఉక్తి
D) సాత్య + ఉక్తి
జవాబు:
A) సత్య + ఉక్తి

ప్రశ్న 9.
అర్చన సేయు – విడదీయండి.
A) ఆర్చన + సేయు
B) అర్చన + చేయు
C) ఆర్చనము + చేయు
D) ఆర్చన + సేయు
జవాబు:
B) అర్చన + చేయు

ప్రశ్న 10.
సజ్జనులు – విడదీయండి.
A) సజ్జ + నులు
B) సా + జ్జనులు
C) సత్ + జనులు
D) సత్ + జ్జనులు
జవాబు:
C) సత్ + జనులు

ప్రశ్న 11.
పుష్పమది – విడదీయండి.
A) పుష్పః + మీది
B) పుష్పః + మది
C) పుష్పమ్ + అది
D) పుష్పము + అది
జవాబు:
D) పుష్పము + అది

ప్రశ్న 12.
యుగాంతం ఇది ఏ సంధి ?
A) గుణ
B) సవర్ణదీర్ఘ
C) వృద్ధి
D) యణాదేశ
జవాబు:
B) సవర్ణదీర్ఘ

ప్రశ్న 13.
దివ్యౌషధం – దీన్ని విడదీస్తే
A) దివ్య + ఓషధం
B) దివ్య + ఔషధం
C) దివ్యా + ఔషధం
D) దివి + ఔషధం
జవాబు:
A) దివ్య + ఓషధం

2. సమాసాలు

ప్రశ్న 1.
“స్వచ్ఛవాపూరము” ఏ సమాసము ?
A) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
B) నఞ తత్పురుష సమాసం
C) బహువ్రీహి సమాసము
D) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
జవాబు:
D) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము

ప్రశ్న 2.
“ఆర్తజనబాంధవుడు” ఏ సమాసం ?
A) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
B) తృతీయా తత్పురుష సమాసము
C) చతుర్థీ తత్పురుష సమాసము
D) నఞ తత్పురుష సమాసము
జవాబు:
A) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము

ప్రశ్న 3.
“నింద కానిది” (సమాస నామం గుర్తించండి.)
A) నింద
B) అనింద
C) ఆ నింద
D) అనింద కానిది
జవాబు:
B) అనింద

ప్రశ్న 4.
“త్యాగమయ దీక్ష”. (ఇది ఏ సమాసము ?)
A) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
B) తృతీయా తత్పురుష సమాసము
C) ద్విగు సమాసము
D) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
జవాబు:
D) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము

ప్రశ్న 5.
సత్యోక్తి – ఏ సమాసం ?
A) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయం
B) ద్వంద్వ సమాసం
C) ద్విగు సమాసం
D) షష్ఠీ తత్పురుష
జవాబు:
A) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయం

ప్రశ్న 6.
దేశ జనని – ఏ సమాసం ?
A) షష్ఠీ తత్పురుష
B) రూపక సమాసం
C) ద్వంద్వ సమాసం
D) ద్విగు సమాసం
జవాబు:
A) షష్ఠీ తత్పురుష

ప్రశ్న 7.
పయోనిధి – ఏ సమాసం ?
A) రూపక సమాసం
B) ద్వంద్వ సమాసం
C) షష్ఠీ తత్పురుష
D) ద్విగు సమాసం
జవాబు:
C) షష్ఠీ తత్పురుష

ప్రశ్న 8.
భండన భీముడు – సరియైన విగ్రహవాక్యమును గుర్తించండి.
A) భండనమునకు భీముడు
B) భండనము చేత భీముడు
C) భండనము నందు భీముడు
D) భండనము వలన, భీముడు
జవాబు:
A) భండనమునకు భీముడు

ప్రశ్న 9.
‘దాశరథి అను పేరుగల శతకం’ అనే విగ్రహ వాక్యానికి సమాసపదం (June ’18)
A) దాశరథి రాసిన శతకం
B) దాశరథి శతకం
C) దాశరథికోసం రాసిన శతకం
D) దాశరథి మెచ్చిన శతకం
జవాబు:
B) దాశరథి శతకం

ప్రశ్న 10.
ఇంతకు పూర్వం లేనిది – అనిదంపూర్వం – సమాసము పేరు
A) షష్ఠీ తత్పురుష
B) సప్తమీ తత్పురుష
C) బహువ్రీహి
D) నఞ తత్పురుష
జవాబు:
D) నఞ తత్పురుష

ప్రశ్న 11.
ధర్మపురి యందు నివాసము గలవాడు – ధర్మపురి నివాసి – ఏ సమాసము ?
A) సప్తమీ తత్పురుష
B) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయము
C) బహువ్రీహి
D) షష్ఠీ తత్పురుష
జవాబు:
C) బహువ్రీహి

ప్రశ్న 12.
పంచవన్నెలు – ఇది ఏ సమాసం ?
A) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయం
B) ద్వంద్వం
C) ద్విగువు
D) రూపక
జవాబు:
C) ద్విగువు

ప్రశ్న 13.
నఞ తత్పురుష సమాసానికి ఉదాహరణ
A) రాజాజ్ఞ
B) ఆశ్చర్యం
C) ఆనందం
D) అసత్యం
జవాబు:
D) అసత్యం

3. ఛందస్సు

ప్రశ్న 1.
శార్దూల వృత్తంలోని యతిస్థానం ఎంత ?
A) 12
B) 14
C) 16
D) 10
జవాబు:
B) 14

ప్రశ్న 2.
పట్టుగ నీశ్వరుండు తన పాలిట నుండిపుడిచ్చినంతలో – ఇది ఏ పద్యపాదము ?
A) ఆటవెలది
B) ఉత్పలమాల
C) శార్దూలం
D) మత్తేభం
జవాబు:
B) ఉత్పలమాల

ప్రశ్న 3.
తనదేశంబు స్వభాష నైజమతమున్ అస్మత్సదాచారముల్ – ఇది ఏ పద్యపాదము ?
A) ఉత్పలమాల
B) శార్దూలం
C) మత్తేభం
D) కందం
జవాబు:
C) మత్తేభం

ప్రశ్న 4.
ఉత్పలమాల యందలి అక్షరాల సంఖ్య ఎంత ?
A) 21
B) 18
C) 19
D) 20
జవాబు:
D) 20

ప్రశ్న 5.
సూర్యగణాలు ఎన్ని ?
A) 4
B) 2
C) 3
D) 6
జవాబు:
B) 2

ప్రశ్న 6.
I U I – ఇది ఏ గణము ?
A) జగణం
B) తగణం
C) రగణం
D) మగణం
జవాబు:
A) జగణం

ప్రశ్న 7.
U U U – ఇది ఏ గణము ?
A) నగణం
B) మగణం
C) యగణం
D) తగణం
జవాబు:
B) మగణం

ప్రశ్న 8.
న, జ, భ, జ, జ, జ, అనే గణాలుండే పద్యం
A) ఉత్పలమాల
B) చంపకమాల
C) మత్తేభం
D) శార్దూలం
జవాబు:
B) చంపకమాల

ప్రశ్న 9.
ప్రతి పాదంలో 21 అక్షరాలుండే పద్యం
A) చంపకమాల
B) ఉత్పలమాల
C) మత్తేభం
D) శార్దూలం
జవాబు:
A) చంపకమాల

ప్రశ్న 10.
చంపకమాల, ఉత్పలమాల, మత్తేభము పద్యాలలో ఒక్కొక్క పద్యానికి ఎన్ని పాదాలుంటాయి ?
A) 1
B) 2
C) 3
D) 4
జవాబు:
D) 4

ప్రశ్న 11.
తెలంగాణమ్మున గడ్డిపోచయును సంధించెన్ కృపాణమ్ము! రా – ఈ పద్యపాదం ఏ పద్యానికి చెందినది ?
A) చంపకమాల
B) మత్తేభం
C) శార్దూలం
D) ఉత్పలమాల
జవాబు:
B) మత్తేభం

ప్రశ్న 12.
శాకాహారులుఁ గంధ భోజులు, శిలోంచ ప్రక్రముల్ తాపసుల్ ఈ పాదంలో గీత గీసిన పదం ఏ గణం ?
A) నగణం
B) మగణం
C) రగణం
D) సగణం
జవాబు:
D) సగణం

4. అలంకారాలు

ప్రశ్న 1.
అడిగెదనని కడువడిఁజను
నడిగినఁదను మగుడనుడుగడని నడయుడుగన్ –
ఇందులోని అలంకారం గుర్తించండి.
A) వృత్త్యానుప్రాస
B) లాటానుప్రాస
C) యమకం
D) ఛేకానుప్రాస
జవాబు:
A) వృత్త్యానుప్రాస

ప్రశ్న 2.
మకరంద బిందు బృంద రసస్యందన మందరమగు మాతృ భాషయే – ఇందలి అలంకారాన్ని గుర్తించండి.
A) వృత్త్యానుప్రాస
B) లాటానుప్రాస
C) యమకం
D) ముక్తపదగ్రస్తం
జవాబు:
A) వృత్త్యానుప్రాస

ప్రశ్న 3.
నీ కరుణాకటాక్ష వీక్షణములకై నిరీక్షించుయున్నారము – ఇందలి అలంకారాన్ని గుర్తించండి.
A) లాటానుప్రాస
B) వృత్త్యానుప్రాస
C) యమకం
D) అంత్యానుప్రాస
జవాబు:
B) వృత్త్యానుప్రాస

ప్రశ్న 4.
చూరుకు, తేరుకు, యేరుకు, నారకు, దారువును వాడు నరవరులిలలోన్ – ఇందలి అలంకారాన్ని గుర్తించండి.
A) యమకం
B) వృత్త్యానుప్రాస
C) లాటానుప్రాస
D) ముక్తపదగ్రస్తం
జవాబు:
B) వృత్త్యానుప్రాస

ప్రశ్న 5.
ఆమె ముఖం చంద్రబింబంలా మనోహరంగా ఉంది. పై వాక్యంలో ఏ అలంకారం దాగి ఉంది ?
A) ఉత్ప్రేక్ష
B) రూపకం
C) లాటానుప్రాసం
D) ఉపమాలంకారం
జవాబు:
A) ఉత్ప్రేక్ష

ప్రశ్న 6.
అర్థ భేదంతో కూడిన హల్లుల జంట వెంటవెంటనే ప్రయోగించడం – ఇది ఏ అలంకార లక్షణం ?
A) యమకం
B) ఛేకానుప్రాసం
C) లాటానుప్రాసం
D) ముక్తపదగ్రస్తం
జవాబు:
C) లాటానుప్రాసం

ప్రశ్న 7.
తన దేహాత్మల నెత్తెఱంగున సదాతానట్లు ప్రేమించి – ఇందులోని అలంకారం గుర్తించండి.
A) లాటానుప్రాసం
B) యమకం
C) వృత్త్యనుప్రాసం
D) అంత్యానుప్రాసం
జవాబు:
C) వృత్త్యనుప్రాసం

ప్రశ్న 8.
ఒకే హల్లు పలుమార్లు ఆవృత్తమైతే, అది ఇందులోని అలంకారం
A) లాటానుప్రాసం
B) యమకం
C) వృత్త్యనుప్రాసం
D) అంత్యానుప్రాసం
జవాబు:
C) వృత్త్యనుప్రాసం

ప్రశ్న 9.
నీ విమల మేచకరూపసుధారసంబు – ఇందులోని అలంకారం గుర్తించండి.
A) ఉపమాలంకారం
B) రూపకాలంకారం
C) స్వభావోక్తి
D) అతిశయోక్తి
జవాబు:
B) రూపకాలంకారం

ప్రశ్న 10.
విష్ణురోచిష్ణు జిష్ణు సహిష్ణు – ఇందలి అలంకారం గుర్తించండి.
A) ఛేకానుప్రాస
B) వృత్త్యనుప్రాస
C) యమకం
D) లాటానుప్రాస
జవాబు:
B) వృత్త్యనుప్రాస

ప్రశ్న 11.
మహాకవుల మాటలు తేనె వలె తీయగా ఉంటాయి. దీనిలోని అలంకారం
A) ఉపమా
B) ఉత్ప్రేక్ష
C) రూపక
D) శ్లేష
జవాబు:
A) ఉపమా

ప్రశ్న 12.
వృత్యానుప్రాస అలంకారంలో
A) రెండు హల్లుల జంటలు పక్కపక్కనే వస్తాయి
B) అర్థభేదంతో ఒకే రకమైన పదాలు వస్తాయి
C) మొదటి పాదం చివరి పదంతో, రెండవ పాదం మొదలౌతుంది
D) ఒకే హల్లు తిరిగి తిరిగి వస్తుంది
జవాబు:
D) ఒకే హల్లు తిరిగి తిరిగి వస్తుంది

5. వాక్య పరిజ్ఞానం

ప్రశ్న 1.
గుట్టుగ లక్ష్మి పొందు దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) లక్ష్మి రహస్యంబుగ పొందు
B) గుట్టుగా లక్ష్మి పొందుతుంది
C) గుట్టుగ పొందు లక్ష్మి
D) గుట్టుగ లచ్చి పొందుము
జవాబు:
B) గుట్టుగా లక్ష్మి పొందుతుంది

ప్రశ్న 2.
మూర్ఖుల చిత్తంబు కఠినంబు – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) మూర్ఖుల మనస్సు కఠినం
B) కఠినంబు మనసు చిత్తంబు మూర్ఖం
C) మూర్ఖుల చిత్తము కఠినంబుగా నుండి
D) మూర్ఖుల చిత్తంబున కఠినంబు
జవాబు:
A) మూర్ఖుల మనస్సు కఠినం

ప్రశ్న 3.
ఆపదలయందు ధైర్యముత్తమంబు – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) ధైర్యముత్తమం ఆపదలందు
B) ఉత్తమంబు ధైర్యం ఉత్తమంబు
C) ఉత్తమంబు ధైర్యమం యుత్తమం
D) ఆపదల్లో ధైర్యం ఉత్తమం
జవాబు:
D) ఆపదల్లో ధైర్యం ఉత్తమం

ప్రశ్న 4.
వాల్మీకి కావ్యంబు రచించె – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) వాల్మీకి కావ్యం రచించాడు
B) వాల్మీకిచే కావ్యంబు రచియించె
C) రచయించెను కావ్యంబున వాల్మీకి
D) రచయింపగా వాల్మీకి కావ్యంబు
జవాబు:
A) వాల్మీకి కావ్యం రచించాడు

ప్రశ్న 5.
సజ్జన సహవాసం జగతికి మేలు చేకూర్చు – దీనికి ఆధునిక వాక్యాన్ని గుర్తించండి.
A) మేలు కలుగున సజ్జన సంగతి జగతికి
B) జగతిలో మేలు కలుగు సజ్జన సంగతి
C) సజ్జన సంగతి మేలు చేకూరదు జగతికి
D) సజ్జన సహవాసంతో జగతికి మేలు కలుగుతుంది
జవాబు:
D) సజ్జన సహవాసంతో జగతికి మేలు కలుగుతుంది

ప్రశ్న 6.
రామకృష్ణారావు గారు ఆమోదముద్ర వేశారు – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) కర్తరి వాక్యం
B) కర్మణి వాక్యం
C) చేదర్థకం
D) సామాన్య వాక్యం
జవాబు:
A) కర్తరి వాక్యం

ప్రశ్న 7.
మానవుడు విలువలు పాటించాడు – దీనికి కర్మణి వాక్యాన్ని గుర్తించండి.
A) పాటించాలి మానవుడు నైతిక విలువలు
B) మానవునిచే విలువలు పాటించబడ్డాయి
C) విలువలచే మానవుడు పాటించబడ్డాడు
D) విలువల వల్ల మానవుడు వృద్ధి పొందాడు
జవాబు:
B) మానవునిచే విలువలు పాటించబడ్డాయి

ప్రశ్న 8.
దాత దానం చేశాడు. – దీనికి కర్మణి వాక్యాన్ని గుర్తించండి.
A) దాత వల్ల దానం పొందబడెను
B) పొందబడింది దానం దాతవల్ల
C) దాతచే దానం చేయబడింది
D) చేయబడింది దాతతో దానం
జవాబు:
C) దాతచే దానం చేయబడింది

ప్రశ్న 9.
రామదాసు రాముని సేవించాడు. – దీనికి కర్మణి వాక్యాన్ని గుర్తించండి.
A) రాముని సేవించాడు రామదాసుతో
B) రామదాసు చేత రాముడు సేవించబడినాడు
C) రాముడు సేవించబడినాడు రామదాసు వల్ల
D) రామదాసుతో సేవించబడినాడు రాముడు
జవాబు:
B) రామదాసు చేత రాముడు సేవించబడినాడు

ప్రశ్న 10.
లక్ష్మణకవి సుభాషితాలను అనువదించాడు. దీనికి కర్మణి వాక్యాన్ని గుర్తించండి.
A) అనువదింపబడినాయి లక్ష్మణకవి వల్ల సుభా షితాలు
B) సుభాషితాలతో అనువదింపబడినాయి లక్ష్మణకవి
C) లక్ష్మణకవి వలన సుభాషితాలు అనువాదానికి లోనైనాయి
D) లక్ష్మణకవిచే సుభాషితాలు అనువదింపబడినాయి
జవాబు:
D) లక్ష్మణకవిచే సుభాషితాలు అనువదింపబడినాయి

ప్రశ్న 11.
రేఖామాత్రంగా నా భావాలు ఇక్కడ పొందుపరచబడ్డాయి ఈ వాక్యాన్ని కర్తరి వాక్యంగా మార్చండి.
A) రేఖామాత్రంగానే నా భావాలు ఇక్కడ పొందు పరచాను
B) నా భావాలు రేఖామాత్రంగానే ఇక్కడ పొందు పరచాను
C) రేఖామాత్రంగా నా భావాలు పొందుపరచబడెను
D) నా భావాలు రేఖామాత్రంగా పొందుపరచబడెను
జవాబు:
A) రేఖామాత్రంగానే నా భావాలు ఇక్కడ పొందు పరచాను

ప్రశ్న 12.
‘నాకు హితము కావాలి’ అని రచయిత అన్నాడు. దీనికి పరోక్ష కథనం గుర్తించండి.
A) వారికి హితము అవసరమని రచయిత అన్నాడు
B) తనకు హితము కావాలని రచయిత అన్నాడు.
C) తనకు కావలెను హితంబున అని రచయిత అన్నాడు.
D) వానికి రచయిత అన్నాడు హితంబు అని
జవాబు:
B) తనకు హితము కావాలని రచయిత అన్నాడు.

ప్రశ్న 13.
“నాకు సజ్జన మైత్రి ఇష్టం” అని రవి అన్నాడు – దీనికి పరోక్ష కథనం ఏమి ?
A) రవికి సజ్జనమైత్రి అవసరమని చెప్పాడు
B) తనకు సజ్జనమైత్రి ఇష్టమని రవి అన్నాడు.
C) అతనికి సజ్జనమైత్రి అవసరమని రవి అన్నాడు
D) వానికి సజ్జనమైత్రి తప్పక అవసరమని అన్నాడు
జవాబు:
B) తనకు సజ్జనమైత్రి ఇష్టమని రవి అన్నాడు.

ప్రశ్న 14.
“నాతో గుడికి రావద్దు” – అని లత చెప్పింది – దీనికి పరోక్ష కథనం గుర్తించండి.
A) గుడికి ఆమెతో రాకూడదని లత చెప్పింది
B) తనతో గుడికి రావద్దని లత చెప్పింది
C) గుడికి ఆమెతో రావద్దని లత చెప్పింది
D) లత నాతో రావద్దని గుడికి అని చెప్పింది
జవాబు:
B) తనతో గుడికి రావద్దని లత చెప్పింది

ప్రశ్న 15.
‘నన్ను దయతో కాపాడు’ అని భక్తుడు ప్రార్థించాడు – దీనికి పరోక్ష కథనం ఏమిటి ?
A) భగవంతుడు నన్ను కాపాడాలని భక్తుడు వేడుకున్నాడు.
B) అతడిని కాపాడాలని భక్తుడు వేడుకున్నాడు.
C) భగవంతుడు తప్పక కాపాడాలని దైవాన్ని ప్రార్థించాడు భక్తుడు
D) తన్ను దయతో కాపాడమని భక్తుడు ప్రార్థించాడు
జవాబు:
D) తన్ను దయతో కాపాడమని భక్తుడు ప్రార్థించాడు

ప్రశ్న 16.
“నా కివ్వాల్సింది ఏమీ లేదు” అని నాతో అన్నాడు – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) కర్మణి వాక్యం
B) కర్తరివాక్యం
C) ప్రత్యక్ష కథనం
D) ఏవీ కావు
జవాబు:
C) ప్రత్యక్ష కథనం

ప్రశ్న 17.
బాగా కష్టపడితే, ఫలితం అదే వస్తుంది – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) చేదర్థకము
B) వ్యతిరేకార్థకము
C) అప్యర్థకము
D) శత్రర్థకము
జవాబు:
D) శత్రర్థకము

ప్రశ్న 18.
తుఫాను వస్తుంది. వర్షం రావచ్చు – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) సంయుక్త వాక్యం
B) అనుమత్యర్థక వాక్యం
C) సంభావనార్థక వాక్యం
D) విద్యర్థక వాక్యం
జవాబు:
C) సంభావనార్థక వాక్యం

ప్రశ్న 19.
దున్నే వాడికే భూమి అనే హక్కు తయారుచేయబడింది – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) కర్తరి వాక్యం
B) చేదర్థక వాక్యం
C) కర్మణి వాక్యం
D) ఏవీ కావు
జవాబు:
C) కర్మణి వాక్యం

ప్రశ్న 20.
“నేను గుంటూరులో 4వ తరగతి వరకు చదివాను” అని లక్ష్మీబాయి చెప్పింది. – ఇది ఏ వాక్యమో గుర్తించండి.
A) ప్రత్యక్ష వాక్యం
B) పరోక్ష వాక్యం
C) కర్తరి వాక్యం
D) కర్మణి వాక్యం
జవాబు:
A) ప్రత్యక్ష వాక్యం

ప్రశ్న 21.
మీరు పరీక్షలు రాయవచ్చు – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) సంభావనార్థకం
B) క్త్వార్థకం
C) ప్రశ్నార్థకం
D) అనుమత్యర్థకం
జవాబు:
D) అనుమత్యర్థకం

ప్రశ్న 22.
ఆ సినిమా ఎంత బాగుందో ! – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) సందేహార్థకం
B) ఆత్మార్థకం
C) ఆశ్చర్యార్థకం
D) ప్రేరణార్థకం
జవాబు:
C) ఆశ్చర్యార్థకం

ప్రశ్న 23.
బాలకా ! నీ పేరేమిటి ? – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) సంభావనార్థకం
B) ప్రశ్నార్థకం
C) భావార్థకం
D) సందేహార్థకం
జవాబు:
B) ప్రశ్నార్థకం

ప్రశ్న 24.
యజమాని కరుణిస్తే కార్మికులు ఆనందిస్తారు – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) హేత్వర్థకం
B) ప్రేరణార్థకం
C) తుమున్నర్థకం
D) చేదర్థకం
జవాబు:
D) చేదర్థకం

ప్రశ్న 25.
కొద్ది నిమిషాల్లో వర్షం కురవవచ్చు – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) సందేహార్థకం
B) అనుమత్యర్థకం
C) శత్రర్థకం
D) సంభావనార్థకం
జవాబు:
D) సంభావనార్థకం

ప్రశ్న 26.
శ్రీను అన్నం తిని, బడికి వెళ్ళాడు – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) సంయుక్త
B) సంక్లిష్ట
C) చేదర్థకం
D) శత్రర్థకం
జవాబు:
C) చేదర్థకం

ప్రశ్న 27.
పిల్లలు సముద్ర తీరాన ఆడుతూ, ఇల్లు కట్టుకున్నారు – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) కర్మణి
B) సంయుక్త
C) సంభావనార్థకం
D) సంక్లిష్ట
జవాబు:
D) సంక్లిష్ట

ప్రశ్న 28.
ఆయన ప్రజాసేవకుడా ? రాజకీయ నాయకుడా ? – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) సంయుక్త
B) సంభావనార్థకం
C) విధ్యర్థకం
D) ప్రేరణార్థకం
జవాబు:
A) సంయుక్త

ప్రశ్న 29.
సోన్దేవుడు స్త్రీలను బంధించాడు కాబట్టి శివాజీకి కోపం వచ్చింది – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) సంక్లిష్ట
B) కర్మణి
C) సంయుక్త
D) శత్రర్థకం
జవాబు:
C) సంయుక్త

ప్రశ్న 30.
సుజాతకు ఉద్యోగం ఎప్పుడు వచ్చింది. – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) సందేహార్థకం
B) అప్యర్థకం
C) భావార్థకం
D) ప్రశ్నార్థకం
జవాబు:
D) ప్రశ్నార్థకం

ప్రశ్న 31.
అయ్యో ! ఎంత పని జరిగింది. – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) ప్రశ్నార్థకం
B) ఆశ్చర్యార్థకం
C) అప్యర్థకం
D) ఆత్మార్థకం
జవాబు:
B) ఆశ్చర్యార్థకం

ప్రశ్న 32.
వాహనం నడిపేటప్పుడు సెల్ఫోన్ వాడొద్దు – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) నిషేధార్థకం
B) హేత్వర్థకం
C) ప్రేరణార్థకం
D) అనుమత్యర్థకం
జవాబు:
A) నిషేధార్థకం

ప్రశ్న 33.
దయచేసి ఎక్కువ శబ్దం చేయకండి – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) విద్యర్థకం
B) ప్రార్థనార్థకం
C) ఆత్మార్థకం
D) కర్తరి
జవాబు:
B) ప్రార్థనార్థకం

ప్రశ్న 34.
దీర్ఘాయుష్షు కలుగుగాక ! – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) ప్రార్థనార్థకం
B) హేత్వర్థకం
C) ఆశీర్వాదార్థకం
D) చేదర్థకం
జవాబు:
C) ఆశీర్వాదార్థకం

ప్రశ్న 35.
శ్రీకృష్ణుడు, సాందీపుడు గురుశిష్యులు – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) సంక్లిష్ట
B) కర్మణి
C) సంయుక్త
D) శత్రర్థకం
జవాబు:
C) సంయుక్త

ప్రశ్న 36.
రాధ జడవేసుకొని, పూలు పెట్టుకున్నది. – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) సంయుక్త
B) చేదర్థకం
C) అప్యర్థకం
D) సంక్లిష్ట
జవాబు:
D) సంక్లిష్ట

ప్రశ్న 37.
వేణు చదువుకుంటూ ఉద్యోగం చేస్తున్నాడు – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) క్త్వార్థకం
B) కర్మణి
C) సంక్లిష్ట
D) తుమున్నర్ధకం
జవాబు:
C) సంక్లిష్ట

ప్రశ్న 38.
మీకు టీ కావాలా ? కాఫీ కావాలా – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) సంయుక్త
B) శత్రర్థకం
C) ఆత్మార్థకం
D) ప్రేరణార్థకం
జవాబు:
A) సంయుక్త

ప్రశ్న 39.
శీను టివి చూస్తూ అన్నం తింటున్నాడు – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) సంక్లిష్ట
B) శత్రర్థకం
C) క్త్వార్థకం
D) చేదర్థకం
జవాబు:
B) శత్రర్థకం

ప్రశ్న 40.
రామారావుకు పాడడమంటే ఆసక్తి కాని వినడమంటే విరక్తి – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) సంక్లిష్ట
B) అప్యర్థకం
C) శత్రర్థకం
D) సంయుక్త
జవాబు:
D) సంయుక్త

ప్రశ్న 41.
సుజాత, రవీ అన్నా చెల్లెళ్ళు. ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) సంయుక్త
B) కర్మణి
C) సందేహార్థకం
D) తుమున్నర్థకం
జవాబు:
A) సంయుక్త

ప్రశ్న 42.
మీరు బయటకు వెళ్లవచ్చు. – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) సంక్లిష్ట వాక్యం
B) సంయుక్తవాక్యం
C) విధ్యర్థకవాక్యం
D) అనుమత్యర్థకవాక్యం
జవాబు:
D) అనుమత్యర్థకవాక్యం

ప్రశ్న 43.
మీరందరు బాగా చదవండి. – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) సందేహార్థకం
B) విద్యర్థకం
C) ప్రేరణార్థకం
D) ఆత్మార్థకం
జవాబు:
B) విద్యర్థకం

ప్రశ్న 44.
వర్షాలు కురిస్తే పంటలు పండుతాయి – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) చేదర్థకవాక్యం
B) అప్యర్థకవాక్యం
C) విధ్యర్థకవాక్యం
D) శత్రర్థకం
జవాబు:
A) చేదర్థకవాక్యం

ప్రశ్న 45.
మీరు ఊరునుంచి ఎప్పుడు వచ్చారు – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) సందేహార్థకం
B) విద్యర్థకం
C) ప్రశ్నార్థకం
D) పైవేవీకావు
జవాబు:
C) ప్రశ్నార్థకం

ప్రశ్న 46.
మీకు విజయం కలుగుగాక. – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) సంభావనార్థకం
B) ఆశీర్వాద్యర్థకం
C) విధ్యర్థకం
D) సందేహార్థకం
జవాబు:
B) ఆశీర్వాద్యర్థకం

ప్రశ్న 47.
ఈరోజు ఆట జరుగుతుందో, జరగదో ! – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) విద్యర్థకం
B) ప్రశ్నార్థకం
C) సంభావనార్థకం
D) సందేహార్థకం
జవాబు:
D) సందేహార్థకం

ప్రశ్న 48.
రమ చక్కగా పాడగలదు. – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) అనుమత్యర్థకం
B) విధ్యర్థకం
C) సామర్థ్యార్థకం
D) ప్రేరణార్థకం
జవాబు:
C) సామర్థ్యార్థకం

ప్రశ్న 49.
మా పాఠశాలకు రేపు మంత్రిగారు రావచ్చు. – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) సందేహార్థకం
B) ప్రశ్నార్థకం
C) అనుమత్యర్థకం
D) సంభావనార్థకం
జవాబు:
D) సంభావనార్థకం

ప్రశ్న 50.
రైలు వచ్చింది కాని చుట్టాలు రాలేదు – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) సంయుక్త వాక్యం
B) సంక్లిష్ట వాక్యం
C) కర్తరి వాక్యం
D) కర్మణి వాక్యం
జవాబు:
A) సంయుక్త వాక్యం

ప్రశ్న 51.
“నేను మంచి విద్యార్థిని” – అని రవి అన్నాడు. ఇది ఏ వాక్యం ?
A) పరోక్ష వాక్యం
B) ప్రత్యక్ష వాక్యం
C) కర్తరి వాక్యం
D) కర్మణి వాక్యం
జవాబు:
B) ప్రత్యక్ష వాక్యం

ప్రశ్న 52.
పరోక్ష వాక్యానికి ఉదాహరణ
A) “నా పెళ్ళికి రండి” అని రవి పిలిచాడు.
B) “మీరు బహుమతులు తేవద్దు” అని రవి అన్నాడు.
C) “మీరు తొందరగా రండి” అని రవి అన్నాడు.
D) తాను వెళ్ళిపోయిందని రవి అన్నాడు.
జవాబు:
D) తాను వెళ్ళిపోయిందని రవి అన్నాడు.

These TS 10th Class Telugu Bits with Answers 12th Lesson భూమిక will help students to enhance their time management skills.

TS 10th Class Telugu Bits 12th Lesson భూమిక

బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు (\(\frac{1}{2}\) మార్కులు)

PAPER – I: PART – B

1. సొంతవాక్యాలు (1 మార్కు)

1. అపూర్వం : ……………………..
…………………………..
జవాబు:
తెలంగాణలో బ్రతుకమ్మ ఉత్సవాలు అపూర్వంగా జరిగాయి.

2. సన్నివేశం : …………………..
………………………….
జవాబు:
నాటకాల్లోని సన్నివేశాలు అందరిని ఆకట్టుకున్నాయి.

3. విశిష్ట స్థానం : ……………….
…………………………
జవాబు:
తెలంగాణ కవులలో దాశరథి గార్కి ఒక విశిష్ట స్థానం ఉంది.

4. అనుమాన బీజాలు : ……….
………………………… (June ’18)
జవాబు:
చెడ్డవారు మంచివారి మనసునందు అనుమాన బీజాలు నాటే ప్రయత్నంచేస్తారు.

2. అర్థాలు

ప్రశ్న 1.
ధ్యాస పదానికి అర్థం
A) దృష్టి
B) సృష్టి
C) సమష్టి
D) వ్యష్టి
జవాబు:
A) దృష్టి

ప్రశ్న 2.
శృతి, శ్రావ్య ఇద్దరూ సఖ్యతతో మెలగుతారు – గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.
A) విరోధంగా
B) స్నేహంగా
C) ఇష్టంగా
D) కష్టంగా
జవాబు:
B) స్నేహంగా

ప్రశ్న 3.
డా|| శ్రీనివాస్ గారి హస్తవాసి చాలా మంచిది – గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.
A) దేవుని చలువ
B) మాటతీరు
C) చేతి చలువ
D) దయ
జవాబు:
C) చేతి చలువ

ప్రశ్న 4.
ప్రఖ్యాతి అనే పదానికి అర్థం గుర్తించండి.
A) దురవస్థ
B) సద్గతి
C) అప్రసిద్ధి
D) ప్రసిద్ధి
జవాబు:
D) ప్రసిద్ధి

ప్రశ్న 5.
“కోవ” అనే పదానికి అర్థం ?
A) జత
B) శక్తి
C) పోలిక
D) సంబంధం
జవాబు:
D) సంబంధం

ప్రశ్న 6.
“పాతిపెట్టు” అనే అర్థం గల పదం?
A) నిక్షిప్తం
B) సాధనం
C) ఖననం
D) గుంట
జవాబు:
C) ఖననం

ప్రశ్న 7.
ఒక శాఖ మరొక శాఖలో విలీనమైంది – గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.
A) మాయమయింది
B) కలిసింది
C) జతకలియు
D) బాగుపడింది
జవాబు:
B) కలిసింది

ప్రశ్న 8.
“స్నేహము” అనే పదానికి సరియైన అర్థం
A) స్నేహితుడు
B) దోస్తు
C) సఖ్యత
D) పరిచయం
జవాబు:
C) సఖ్యత

ప్రశ్న 9.
పరిణామం – అంటే అర్థం
A) నియమం
B) పరిమాణం
C) పరిమితి
D) మార్పు
జవాబు:
D) మార్పు

3. పర్యాయపదాలు

ప్రశ్న 1.
స్నేహము ఎంతో విలువైనది. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.)
A) కథ, సేన
B) మైత్రి, నెయ్యం
C) గాథ, బలం
D) దళం, గూడు
జవాబు:
B) మైత్రి, నెయ్యం

ప్రశ్న 2.
తెలంగాణలో కథా రచయితలు ఎక్కువ. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.)
A) కత, గాథ
B) సేన, బలం
C) ప్రేమ, నెయ్యం
D) బాస, మాట
జవాబు:
A) కత, గాథ

ప్రశ్న 3.
యువ సైన్యం ఎలుగెత్తి నడవాలి. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.)
A) కథానిక, గాథ
B) సున్నం, ఇటుక
C) సేన, బలం
D) ఒప్పు, గౌరి
జవాబు:
C) సేన, బలం

ప్రశ్న 4.
ముస్లిమ్ పదానికి పర్యాయపదాలు
A) ముస్లిమ్, అక్బరు
B) మహమ్మదీయుడు, తురుష్కుడు
C) యువజడు, యువకుడు
D) జాతి, తెగ
జవాబు:
B) మహమ్మదీయుడు, తురుష్కుడు

ప్రశ్న 5.
వంశం పదానికి పర్యాయపదాలు
A) కులము, కథ
B) కత, చెలిమి
C) కులము, జాతి
D) సంతతి, వసతి
జవాబు:
C) కులము, జాతి

ప్రశ్న 6.
పెళ్ళి పదానికి పర్యాయపదాలు
A) పరిణయం, వివాహం
B) ఉద్వాహం, ఆలోచన
C) కళ్యాణం, కమనీయం
D) మనువు, తనువు
జవాబు:
A) పరిణయం, వివాహం

ప్రశ్న 7.
సఖ్యత, దోస్తి, చెలిమి – అనే పర్యాయపదాలు గల పదం
A) స్నేహం
B) మిత్రుడు
C) జిగ్ని
D) నేస్తు
జవాబు:
A) స్నేహం

ప్రశ్న 8.
సైన్యము అనే పదానికి పర్యాయపదాలు కాని జంట
A) దండు, అనీకిని
B) రాణువ, వాహిని
C) బలగము, చమూ
D) రాజు, సేవకులు
జవాబు:
B) రాణువ, వాహిని

ప్రశ్న 9.
పెండ్లి అనే పదానికి పర్యాయపదాలు కాని జంట
A) పరిణయము, వివాహము
B) ఉద్యాహము, కరగ్రహణం
C) మనువు, పాణిగ్రహం
D) వియ్యము, నెయ్యము
జవాబు:
D) వియ్యము, నెయ్యము

4. వ్యుత్పత్యర్థాలు

ప్రశ్న 1.
“లోకులను అంధులుగా చేయునది” (దీనికి సరిపోయే వ్యుత్పత్యర్థ పదం గుర్తించండి.)
A) మమకారం
B) గృహచారం
C) దురాచారం
D) అంధకారం
జవాబు:
D) అంధకారం

ప్రశ్న 2.
వార్తలను ప్రకటన చేయు కాగితం (దీనికి సరిపోయే వ్యుత్పత్త్యర్థ పదం గుర్తించండి.)
A) సంతోషం
B) అంధకారం
C) వార్తాపత్రిక
D) స్వాతి
జవాబు:
C) వార్తాపత్రిక

ప్రశ్న 3.
హరింపబడునది – దీనికి వ్యుత్పత్తి పదం ఏది?
A) హృదయము
B) మనస్సు
C) కాళ్ళు
D) చేతులు
జవాబు:
A) హృదయము

ప్రశ్న 4.
వాతము (గాలి) ఆవరించిన స్థలము – అనే వ్యుత్పత్తి గల పదం
A) జలుబు
B) వాతావరణము
C) వాతరోగము
D) వాయి
జవాబు:
B) వాతావరణము

ప్రశ్న 5.
“అదృష్టము” నకు సరియైన వ్యుత్పత్తి అర్థము
A) దృష్టిలేనిది
B) దృష్టమునకు తోడైనది
C) చూడబడనిది
D) అదృష్టవంతుడు
జవాబు:
C) చూడబడనిది

ప్రశ్న 6.
“కేశి అను రాక్షసుని చంపిన వాడు” – దీనికి వ్యుత్పత్తి గల పదం ఏది ?
A) కేశవులు
B) కథ
C) ఆయుధము
D) యుగాంతము
జవాబు:
A) కేశవులు

ప్రశ్న 7.
“కొంచెము సత్యమును, కొంత కల్పన గల చరిత్ర” – దీనికి వ్యుత్పత్తి గల పదం ఏది?
A) ఆయుధము
B) కథ
C) కావ్యము
D) చరిత్ర
జవాబు:
B) కథ

ప్రశ్న 8.
“చూడబడనిది”. దీనికి వ్యుత్పత్తి గల పదం ఏది ?
A) తెలుగు
B) హృదయం
C) అదృష్టము
D) దురదృష్టము
జవాబు:
C) అదృష్టము

ప్రశ్న 9.
“యుద్ధము చేయుటకు తగిన సాధనము”. దీనికి వ్యుత్పత్తి గల పదం ఏది?
A) ఖడ్గము
B) కత్తి
C) గద
D) ఆయుధము
జవాబు:
D) ఆయుధము

ప్రశ్న 10.
“యుగాంతం” – దీనికి వ్యుత్పత్తి పదం ఏది ?
A) యుగముల అంతము
B) వంగడం
C) రూపు
D) యుగము
జవాబు:
A) యుగముల అంతము

ప్రశ్న 11.
తెలుగు వ్యుత్పత్తి
A) అదృష్టము
B) తెనుగు
C) తమిళం
D) త్రిలింగముల మధ్య ఉపయోగించబడు భాష
జవాబు:
D) త్రిలింగముల మధ్య ఉపయోగించబడు భాష

ప్రశ్న 12.
వాతావరణము వ్యుత్పత్యర్థం ఏది ?
A) యుగముల అంతం
B) చూడబడునది
C) గాలితో కూడి ఉండునది
D) హరింపబడునది
జవాబు:
C) గాలితో కూడి ఉండునది

5. నానార్థాలు

ప్రశ్న 1.
తెలుగు భాష అమృతభాష (గీత గీసిన పదానికి నానార్థాలు గుర్తించండి.)
A) మాట, ప్రతిన
B) సంతోషం, గౌరి
C) కత, కథానిక
D) దళం, దండు
జవాబు:
C) కత, కథానిక

ప్రశ్న 2.
తెలంగాణ భాష సుధలు కురిపించును. (గీత గీసిన పదానికి నానార్థాలు గుర్తించండి.)
A) బాస, మాట
B) సంతోషం, వృద్ధి
C) అమృతం, సున్నం
D) గౌరి, కత
జవాబు:
C) అమృతం, సున్నం

ప్రశ్న 3.
చెలిమి, చమురు, ప్రేమ – అనే నానార్థాలుగా గల పదం
A) స్నేహము
B) శత్రువు
C) నూనె
D) పగలు
జవాబు:
A) స్నేహము

ప్రశ్న 4.
రాజు అనే పదానికి నానార్థాలు
A) రాజు, తరాజు
B) ప్రభువు, జమిందారు
C) ప్రభువు, చంద్రుడు
D) చంద్రుడు, ఈశ్వరుడు
జవాబు:
C) ప్రభువు, చంద్రుడు

ప్రశ్న 5.
పత్రిక – అనే పదానికి నానార్థాలు
A) వార్తాపత్రిక, తాటియాకు, కాగితం
B) పెళ్ళిపుస్తకం, జాబు
C) పూజ సామగ్రి, వంట చెరకు
D) పుత్రిక, కూతురు
జవాబు:
A) వార్తాపత్రిక, తాటియాకు, కాగితం

ప్రశ్న 6.
తూర్పు, మొదటిది, పూర్వభాగం – అనే నానార్థాలు గల పదం
A) తూర్పు
B) పూర్వం
C) తొలి
D) మలి
జవాబు:
C) తొలి

ప్రశ్న 7.
వంశము కృష్ణుని వాద్యము, వంశము యదువంశము. పైన వంశము అను పదంలో వచ్చిన నానార్థాలు
A) వంగడము, కులము
B) పిల్లనగ్రోవి, కులము, వంగడం
C) సమూహము, కులము
D) వెన్నెముక, కులము
జవాబు:
B) పిల్లనగ్రోవి, కులము, వంగడం

6. ప్రకృతి – వికృతులు

ప్రశ్న 1.
తెలంగాణ కథలు బాగా ఉంటాయి. (గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదం గుర్తించండి.)
A) కత
B) స్వామి
C) గౌరి
D) కృష్ణ
జవాబు:
A) కత

ప్రశ్న 2.
దొంగస్వాములను నమ్మరాదు. (గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదం గుర్తించండి.)
A) కత
B) సామి
C) మాట
D) వ్రతము
జవాబు:
B) సామి

ప్రశ్న 3.
శ్రీరామసుగ్రీవుల స్నేహం అపూర్వం – గీత గీసిన పధానికి వికృతి పదం ఏది?
A) కయ్యము
B) నెయ్యము
C) భవ్యము
D) తుల్యము
జవాబు:
B) నెయ్యము

ప్రశ్న 4.
దాశరథి ఒక గొప్ప కవి – గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదం ఏది ?
A) కయి
B) కావ్యము
C) రచయిత
D) కవిత్వము
జవాబు:
A) కయి

ప్రశ్న 5.
రాజులు మత్తులు, వారిని సేవించుట వృథా – గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదం ఏది ?
A) రాణులు
B) రాయలు
C) నెయ్యము
D) మహారాజులు
జవాబు:
B) రాయలు

ప్రశ్న 6.
పెద్దలు కథలు చెప్పేవారు – గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదం ఏది ?
A) కతలు
B) కైతలు
C) రాజులు
D) తేడులు
జవాబు:
A) కతలు

ప్రశ్న 7.
“భాష, స్నేహం” అనే పదాలకు సరియైన వికృతి పదాలు
A) బాస, నెయ్యం
B) భాస, నేస్తం
C) బష, స్నేయం
D) బాష, స్నేహం
జవాబు:
A) బాస, నెయ్యం

ప్రశ్న 8.
“సందియము” నకు సరియైన ప్రకృతి పదం
A) సంది
B) సందేహము
C) సందోహం
D) సందేశం
జవాబు:
B) సందేహము

ప్రశ్న 9.
అపురూపముగా పాట పాడింది – గీత గీసిన పదానికి ప్రకృతి పదం గుర్తించండి.
A) అబ్బురము
B) అపూర్వము
C) ఆపూపము
D) పూర్వము
జవాబు:
B) అపూర్వము

ప్రశ్న 10.
సి.నా.రే. గొప్ప కవి. ఆయన కవితలు రాశాడు గీత గీసిన పదాలకు వికృతి పదాలు
A) కవురు, కతలు
B) కయి, కైత
C) కపి, కై
D) గవి, కథ
జవాబు:
B) కయి, కైత

ప్రశ్న 11.
“త్రిలింగము” ప్రకృతి కాగా వికృతి పదము
A) తైలింగ
B) తిరులింగ
C) తెలుగు
D) మూడు లింగములు
జవాబు:
C) తెలుగు

ప్రశ్న 12.
“అంబ” ప్రకృతి పదమునకు వికృతి పదం
A) అంబిక
B) అమ్మ
C) అంబా
D) అంబరం
జవాబు:
B) అమ్మ

భాషాంశాలు (వ్యాకరణం)

PAPER – II : PART – B

1. సంధులు

ప్రశ్న 1.
విశ్వవిద్యాలయం (విడదీయండి.)
A) విశ్వ + విద్యాలయం
B) విశ్వవి + ద్యఆలయం
C) విశ్వవిద్య + ఆలయం
D) విశ్వద + విద్యాలయం
జవాబు:
C) విశ్వవిద్య + ఆలయం

ప్రశ్న 2.
మహోన్నతము – ఏ సంధి ?
A) సవర్ణదీర్ఘసంధి
B) గుణసంధి
C) యణాదేశసంధి
D) త్రికసంధి
జవాబు:
B) గుణసంధి

ప్రశ్న 3.
అంతర్యుద్ధం – విడదీయండి.
A) అంతః + యుద్ధం
B) అంతర్ + యుద్ధం
C) అంతర్ః + యుద్ధం
D) అంతర్య + యుద్ధం
జవాబు:
A) అంతః + యుద్ధం

ప్రశ్న 4.
ఉత్తరాంధ్ర – విడదీయండి.
A) ఉతరాం + ఆంధ్ర
B) ఉత్తర + ఆంధ్ర
C) ఉత్త + ఆంధ్ర
D) ఉత్తరః + ఆంధ్ర
జవాబు:
B) ఉత్తర + ఆంధ్ర

ప్రశ్న 5.
సార్థకత – విడదీయండి.
A) సః + అధికం
B) సా + ఆర్థకత
C) స + ఆర్థకత
D) స + అర్థకత
జవాబు:
D) స + అర్థకత

ప్రశ్న 6.
మహోన్నతము – విడదీయండి.
A) మహో + న్నతము
B) మహాన + తము
C) మహా + ఉన్నతము
D) మహోన్న + ఉన్నతము
జవాబు:
C) మహా + ఉన్నతము

ప్రశ్న 7.
“నట్టేట, కుట్టుసురు” లో వచ్చు సంధి
A) ఉత్వ సంధి
B) టకార సంధి
C) నడిసంధి
D) ద్విరుక్తటకారాదేశ సంధి
జవాబు:
D) ద్విరుక్తటకారాదేశ సంధి

ప్రశ్న 8.
“టుగాగమ సంధి”కి ఉదాహరణ
A) పల్లెటూరు
B) పటాటోపము
C) కప్పదాటు
D) పటాలు
జవాబు:
A) పల్లెటూరు

ప్రశ్న 9.
“వృద్ధిసంధి”లో అకారమునకు పరముగా వచ్చు స్వరములు
A) ఇ, ఉ, ఋ లు
B) ఏ, ఐ, ఓ, ఔ లు
C) ఆ, ఈ, ఏ లు
D) అ, ఇ, ఉ, ఋ లు
జవాబు:
B) ఏ, ఐ, ఓ, ఔ లు

2. సమాసాలు

ప్రశ్న 1.
“తెలుగు సాహిత్యము” ఏ సమాసము ?
A) సంభావనా పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
B) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
C) తృతీయా తత్పురుష సమాసము
D) ద్విగు సమాసము
జవాబు:
A) సంభావనా పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము

ప్రశ్న 2.
“తెలంగాణ పలుకుబడులు” ఏ సమాసము ?
A) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
B) తృతీయా తత్పురుష సమాసము
C) బహువ్రీహి సమాసము
D) ద్విగు సమాసము
జవాబు:
A) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము

ప్రశ్న 3.
‘దృష్టం కానిది’ సమాసంగా కూర్చండి.
A) విశ్వాసం
B) సమాసం కానిది
C) అదృష్టం
D) సాహిత్యం
జవాబు:
C) అదృష్టం

ప్రశ్న 4.
“స్వేచ్ఛా అనెడి వాయువులు” ఏ సమాసము?
A) రూపక సమాసము
B) సంభావనా పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
C) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
D) నఞ తత్పురుష సమాసము
జవాబు:
A) రూపక సమాసము

ప్రశ్న 5.
“ఉస్మానియా యూనివర్శిటీ” ఏ సమాసము?
A) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
B) తృతీయా తత్పురుష సమాసము
C) నఞ తత్పురుష సమాసము
D) సంభావనా పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
జవాబు:
D) సంభావనా పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము

ప్రశ్న 6.
అదానమును, ప్రదానమును – అను విగ్రహవాక్యానికి సమాసము పేరు
A) ద్విగు సమాసము
B) అవ్యయీభావ సమాసము
C) ద్వంద్వ సమాసము
D) ద్వితీయా తత్పురుష సమాసము
జవాబు:
C) ద్వంద్వ సమాసము

ప్రశ్న 7.
పదకొండు కథలు అను సమాసము యొక్క నామం
A) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయం
B) ద్విగు సమాసము
C) ద్వంద్వ సమాసము
D) బహువ్రీహి సమాసము
జవాబు:
B) ద్విగు సమాసము

ప్రశ్న 8.
ఇది ఒక గొప్పకథ – గీత గీసిన పదం ఏ సమాసం?
A) విశేషణ పూర్వపదకర్మధారయం
B) విశేషణ ఉత్తరపదకర్మధారయం
C) రూపక సమాసము
D) ఉపమానోత్తరపద కర్మధారయం
జవాబు:
A) విశేషణ పూర్వపదకర్మధారయం

ప్రశ్న 9.
“అదృష్టము” నకు విగ్రహవాక్యము → దృష్టము కానిది. మరి సమాసము పేరు
A) ప్రథమా తత్పురుష
B) ద్వితీయా తత్పురుష
C) నఞ తత్పురుష
D) రూపక సమాసము
జవాబు:
C) నఞ తత్పురుష

ప్రశ్న 10.
“ప్రజల జీవితాలు” – అనే సమాస పదానికి వచ్చు సమాసము పేరు
A) పంచమీ తత్పురుష
B) ద్వితీయా తత్పురుష
C) షష్ఠీ తత్పురుష
D) సప్తమీ తత్పురుష
జవాబు:
A) పంచమీ తత్పురుష

ప్రశ్న 11.
కులమతాలు – దీనికి సరియైన విగ్రహవాక్యం
A) కులము మతములు రెండు
B) కులానికి మతానికి
C) కులము లేని మతము
D) కులమును, మతమును
జవాబు:
D) కులమును, మతమును

3. ఛందస్సు

ప్రశ్న 1.
11వ అక్షరం యతిగా గల పద్యపాదం
A) ఉత్పలమాల
B) చంపకమాల
C) మత్తేభం
D) శార్దూలం
జవాబు:
B) చంపకమాల

ప్రశ్న 2.
గగ,భ,జ,స,న,ల గణాలు వచ్చే పద్యం
A) చంపకమాల
B) తేటగీతి
C) ఆటవెలది
D) కందం
జవాబు:
D) కందం

ప్రశ్న 3.
1 సూర్యగణం, 2 ఇంద్రగణాలు, 2 సూర్యగణాలు వరుసగా వచ్చే పద్యపాదం
A) ఆటవెలది
B) తేటగీతి
C) కందం
D) చంపకమాల
జవాబు:
B) తేటగీతి

ప్రశ్న 4.
“నా నంద గీతంబు లగ్గించువారు, పూనిశం కర గీతములు పాడువారు” – ఇది ఏ పద్యపాదం ?
A) కందం
B) తేటగీతి
C) ద్విపద
D) ఆటవెలది
జవాబు:
C) ద్విపద

ప్రశ్న 5.
“ఆపరమపు రంధ్రుల యందే పుణ్యాంగనయు భిక్షయిడదయ్యె గటా” – ఇది ఏ పద్యపాదం ?
A) కందం
B) తేటగీతి
C) ఆటవెలది
D) సీస
జవాబు:
A) కందం

ప్రశ్న 6.
‘దమము శమము కూడని జపతపము లేల” ఇది ఏ పద్యపాదం ?
A) ఆటవెలది
B) తేటగీతి
C) కందం
D) ద్విపద
జవాబు:
B) తేటగీతి

ప్రశ్న 7.
నా రాజా – అనేవి ఏ గణము ?
A) భగణము
B) యగణము
C) తగణము
D) మగణము
జవాబు:
D) మగణము

4. అలంకారాలు

ప్రశ్న 1.
నానార్థాలను కలిగి ఉండే అలంకారం
A) శ్లేష
B) రూపకం
C) ఉపమ
D) ఉత్ప్రేక్ష
జవాబు:
A) శ్లేష

ప్రశ్న 2.
శ్లేషాలంకారానికి ఉదాహరణ
A) ఆమె ముఖం చంద్రబింబం వలె అందంగా ఉన్నది
B) ఆమె ముఖం చంద్రబింబం
C) రాజు, చంద్రుడు ఒక్కడే
D) మావిడాకులు తెచ్చివ్వండి
జవాబు:
D) మావిడాకులు తెచ్చివ్వండి

ప్రశ్న 3.
అనాథనాధ నంద నందనం” ఇది ఏ అలంకారం ?
A) ఛేకానుప్రాసాలంకారం
B) లాటానుప్రాసాలంకారం
C) ఉపమాలంకారం
D) రూపకాలంకారం
జవాబు:
A) ఛేకానుప్రాసాలంకారం

ప్రశ్న 4.
“నగారా మోగిందా, నయాగరా దుమికిందా” ఇందలి అలంకారం గుర్తించండి.
A) వృత్త్యనుప్రాస
B) లాటానుప్రాస
C) ఛేకానుప్రాస
D) అంత్యానుప్రాస
జవాబు:
D) అంత్యానుప్రాస

ప్రశ్న 5.
ఉపమేయాన్ని, ఉపమానంగా ఊహించి చెపితే అది ఏ అలంకారం ?
A) ఉపమాలంకారం
B) ఉత్ప్రేక్షాలంకారం
C) రూపకాలంకారం
D) అతిశయోక్తి
జవాబు:
B) ఉత్ప్రేక్షాలంకారం

ప్రశ్న 6.
ఉపమాన ఉపమేయములకు భేదం లేనట్లు చెపితే అది ఏ అలంకారం ?
A) ఉపమాలంకారం
B) ఉత్ప్రేక్షాలంకారం
C) లాటానుప్రాసాలంకారం
D) రూపకాలంకారం
జవాబు:
D) రూపకాలంకారం

ప్రశ్న 7.
“రాజు కువలయానందకరుడు” లో ఏ అలంకారం దాగి ఉన్నది ?
A) ఉపమ
B) ఉత్ప్రేక్ష
C) శ్లేష
D) అతిశయోక్తి
జవాబు:
C) శ్లేష

5. వాక్యపరిజ్ఞానం

ప్రశ్న 1.
ధర్మంబు నాచరించవలె. దీనికి ఆధునిక వాక్యం
A) ఆచరించును ధర్మంబు
B) ధర్మాన్ని ఆచరించాలి
C) ధర్మం చెల్లినా ఆచరించాలి
D) నాచరించాలి ధర్మంబును
జవాబు:
B) ధర్మాన్ని ఆచరించాలి

ప్రశ్న 2.
రవి నగరంబునకు చనియె. దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) రవి నగరంలో ఉన్నాడు.
B) రవి నగరంబున గనియె
C) రవి నగరానికి వెళ్ళాడు
D) రవి నగరంబులో చనియె
జవాబు:
C) రవి నగరానికి వెళ్ళాడు

ప్రశ్న 3.
ప్రజలు పక్షులను రక్షింపవలె – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) ప్రజలు పక్షులను రక్షించాలి.
B) ప్రజలెల్లరును రక్షింపవలె పక్షి జాతిని
C) పక్షిజాతిని రక్షింపవలె ప్రజలు
D) రక్షించాలి పక్షులను ప్రజలెల్లరు
జవాబు:
A) ప్రజలు పక్షులను రక్షించాలి.

ప్రశ్న 4.
‘జీవనార్థము మిక్కిలి యూయాసంపాటు సయితము వ్యర్థము’ (ఆధునిక వచనాన్ని గుర్తించండి)
A) జీవించుటకు ఇంత కష్టము పడటం అవసరమా ?
B) జీవించడానికి మిక్కిలి ఆయాసపడటం దండగ
C) జీవించడానికి ఇన్ని కష్టాలు పడడం దండగకాదు
D) తినడం కోసమే బ్రతకడం వ్యర్థము
జవాబు:
B) జీవించడానికి మిక్కిలి ఆయాసపడటం దండగ

ప్రశ్న 5.
లక్షల పావురములు ఉన్నవి – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) లక్షల కొలదిగా యున్నవి పావురములు
B) పావురములు లక్షాధికంబుగ ఉన్నవి
C) పావురములున్నవి లక్షల కొలదిగ
D) లక్షల పావురాలు ఉన్నాయి
జవాబు:
D) లక్షల పావురాలు ఉన్నాయి

ప్రశ్న 6.
తల్లి ఆహారం అందించింది. దీనికి కర్మణి వాక్యం
A) తల్లి కొరకు ఆహారం అందెను
B) అందించెను ఆహారంబు తల్లి
C) తల్లికి ఆహారం అందించబడెను
D) తల్లిచేత ఆహారం అందించబడింది
జవాబు:
C) తల్లికి ఆహారం అందించబడెను

ప్రశ్న 7.
చిత్రగ్రీవం అభ్యసనం చేసింది. దీనికి కర్మణి వాక్యం గుర్తించండి.
A) చిత్రగ్రీవం నందు అభ్యాసం చేయించెను
B) చేయించబడెను అభ్యాసంబు చిత్రగ్రీవము
C) చిత్రగ్రీవము చేత అభ్యాసం చేయబడింది
D) చిత్రగ్రీవం కొరకు అభ్యాసం చేయబడింది
జవాబు:
C) చిత్రగ్రీవము చేత అభ్యాసం చేయబడింది

ప్రశ్న 8.
తండ్రిపక్షి ఎగురుట నేర్పెను – దీనికి కర్మణి వాక్యం గుర్తించండి.
A) తండ్రి పక్షికి ఎగురుటను నేర్పించెను
B) తండ్రి పక్షి కొరకు ఎగురుటను నేర్పించెను
C) తండ్రి పక్షిచే ఎగురుట నేర్పబడెను
D) తండ్రి పక్షి వల్ల ఎగురుటను నేర్పెను
జవాబు:
D) తండ్రి పక్షి వల్ల ఎగురుటను నేర్పెను

ప్రశ్న 9.
చిత్రగ్రీవం ఎగురుట తెలిసింది – దీనికి కర్మణి వాక్యం గుర్తించండి.
A) చిత్రగ్రీవమునకు ఎగురుట తెలియను
B) చిత్రగ్రీవం వల్ల ఎగురుట తెలిసింది
C) చిత్రగ్రీవం ఎగరడం నేర్చుకొనును
D) చిత్రగ్రీవముచే ఎగురుట తెలియబడెను
జవాబు:
B) చిత్రగ్రీవం వల్ల ఎగురుట తెలిసింది

ప్రశ్న 10.
బాలురిచే సెలవు దీసికొనబడినది – దీనికి కర్తరి వాక్యం గుర్తించండి.
A) బాలురి వల్ల తీసుకొనబడింది సెలవు
B) సెలవుల కోసం బాలురు తీసుకున్నారు.
C) బాలురు సెలవు తీసికొన్నారు
D) తీసుకున్నారు సెలవు బాలురవల్ల
జవాబు:
C) బాలురు సెలవు తీసికొన్నారు

ప్రశ్న 11.
తనకు ఎగరడం తెలుసునని చిత్రగ్రీవం అన్నది. దీనికి ప్రత్యక్ష కథనం గుర్తించండి.
A) ‘వాడికి ఎగరడం రావాలి’ అని చిత్రగ్రీవం అన్నది
B) ‘నేను పైకి ఎగురుతాను’ అని చిత్రగ్రీవం అన్నది
C) ‘నాకు ఎగరడం తెలుసు’ అని చిత్రగ్రీవం అన్నది
D) ‘తనకు ఎగరడం తెలియదు’ అని చిత్రగ్రీవం అన్నది
జవాబు:
C) ‘నాకు ఎగరడం తెలుసు’ అని చిత్రగ్రీవం అన్నది

ప్రశ్న 12.
తనకు ధైర్యమెక్కువని పక్షి పలికింది. దీనికి ప్రత్యక్ష కథనం గుర్తించండి.
A) ‘వానికి ఎక్కువ ధైర్యంబు’ అని పక్షి పలికింది
B) ‘అతనికి ధైర్యం చాలా ఎక్కువ’ అని పక్షి అనింది
C) ‘నాకు ధైర్యం ఎక్కువ’ అని పక్షి పలికింది
D) ‘వానికి ధైర్యం ఉండాలి’ అని పక్షి అన్నది
జవాబు:
D) ‘వానికి ధైర్యం ఉండాలి’ అని పక్షి అన్నది

ప్రశ్న 13.
వఱదైన చేను దున్నవద్దని కవి అన్నాడు – ప్రత్యక్ష కథనం గుర్తించండి.
A) “వఱదైన చేను దున్నకూడదు” అని కవి అన్నాడు.
B) “వఱదైన చేనును దున్ను” అని కవి అన్నాడు.
C) “వఱదైన చేను దున్నవద్దు” అని కవి అన్నాడు.
D) కవి అన్నాడు “వఱదైన చేన దున్నుము” అని.
జవాబు:
A) “వఱదైన చేను దున్నకూడదు” అని కవి అన్నాడు.

ప్రశ్న 14.
“వరికుప్ప చేలో నీరు పడ్డది, నీవు రావాలి”, అని రచయితతో కోటయ్య అన్నాడు – దీనికి పరోక్ష కథనం గుర్తించండి.
A) వరికుప్ప చేలో నీరు పడిందని కోటయ్య అన్నాడు.
B) వరికుప్ప చేలో నీరు పడ్డదని, రచయితను రమ్మని కోటయ్య రచయితతో అన్నాడు.
C) వరికుప్ప చేలో నీరు పడిందని అన్నాడు.
D) చేలో వరికుప్పకు నీరు చేరిందని కోటయ్యతో రచయిత అన్నాడు.
జవాబు:
B) వరికుప్ప చేలో నీరు పడ్డదని, రచయితను రమ్మని కోటయ్య రచయితతో అన్నాడు.

ప్రశ్న 15.
పక్షి పైకి ఎగురగలదు. ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) తద్ధర్మార్థక వాక్యం
B) హేత్వర్థక వాక్యం
C) తుమున్నర్థక వాక్యం
D) సామర్థ్యార్థక వాక్యం
జవాబు:
B) హేత్వర్థక వాక్యం

ప్రశ్న 16.
వర్షాలు పడితే పంటలు పండుతాయి – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ? (A.P Mar’16)
A) చేదర్థకం
B) విధ్యర్థకం
C) అధిక్షేపకం
D) క్త్వార్థకం
జవాబు:
C) అధిక్షేపకం

ప్రశ్న 17.
బూర్గులవారు మంచి నిర్ణయాలు తీసుకున్నారు ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ? (A.P Mar’16)
A) అనుమత్యర్థకం
B) ప్రశ్నార్థకం
C) కర్మణి
D) కర్తరి వాక్యం
జవాబు:
A) అనుమత్యర్థకం

ప్రశ్న 18.
ఆహా ! ఎంత బాగుంది ? ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ? (A.P Mar’16)
A) క్త్వార్థకం
B) ఆశ్చర్యార్థకం
C) ప్రేరణార్థకం
D) శత్రర్థకం
జవాబు:
A) క్త్వార్థకం

ప్రశ్న 19.
పాలు తెల్లగా ఉంటాయి. ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ? (‘A.P Mar’ 15)
A) తద్ధర్మార్థక వాక్యం
B) హేత్వర్థక వాక్యం
C) భావార్థక వాక్యం
D) నిషేధార్థక వాక్యం
జవాబు:
A) తద్ధర్మార్థక వాక్యం

ప్రశ్న 20.
‘మీరు లోపలికి రావచ్చు’ – ఇది ఏ రకమైన సామాన్య వాక్యం ?
A) సందేహార్థక వాక్యం
B) విధ్యర్థకం
C) అనుమత్యర్థకం
D) ఆత్మార్థకం
జవాబు:
C) అనుమత్యర్థకం

ప్రశ్న 21.
కష్టపడి చదివితే మంచి మార్కులు వస్తాయి. ఇది వాక్యం ?
A) చేదర్థకం
B) శత్రర్థకం
C) క్వార్థం
D) అనుమత్యర్థకం
జవాబు:
A) చేదర్థకం

ప్రశ్న 22.
నేటి విద్యార్థులు చక్కటి పౌరులుగా ఎదగగలరు. ఇది ఏ వాక్యం ?
A) తుమున్నర్థకం
B) సామర్ధ్యార్థకం
C) చేదర్థకం
D) విధ్యర్థకం
జవాబు:
B) సామర్ధ్యార్థకం

ప్రశ్న 23.
“నెల్లూరి కేశవస్వామితో నా స్నేహం 1950ల నాటిది” అని అన్నాడు గూడూరు సీతారాం. ఈ వాక్యాన్ని పరోక్ష వాక్యంగా మారిస్తే (March 2017 )
A) నెల్లూరి కేశవస్వామితో నా స్నేహం 1950ల నాటిదని అన్నాడు గూడూరు సీతారాం.
B) నెల్లూరి కేశవస్వామితో తన స్నేహం 1950ల నాటిదని అన్నాడు గూడూరు సీతారాం.
C) “నెల్లూరి కేశవస్వామితో తన స్నేహం 1950ల నాటిది” అని అన్నాడు గూడూరు సీతారాం.
D) నా స్నేహం నెల్లూరి కేశవస్వామితో 1950ల నాటిదని అన్నాడు గూడూరు సీతారాం.
జవాబు:
C) “నెల్లూరి కేశవస్వామితో తన స్నేహం 1950ల నాటిది” అని అన్నాడు గూడూరు సీతారాం.

Telangana SCERT TS 10th Class English Guide Pdf Unit 1A Attitude is Altitude Textbook Questions and Answers.

TS 10th Class English Guide Unit 1A Attitude is Altitude

Look at the picture and answer the questions that follow:

Question 1.
Do you know these people? What is their specality?
Answer:
The persons in the pictures are Sudha Chandran, Stephen Hawking and Helen Keller.
(i) Sudha Chandran is a reputed Bharatanatyam dancer and an Indian film and television actress. While travelling to the South for a pilgrimage, she met with an accident in Tamilnadu. The doctors amputated her leg. With great determination and dedication, she came back to the field of Bharatanatyam. Later she gained fame as a film and television actress. Though her leg was amputated, she didn’t lose hope and has become an inspiration to many.

(ii) Stephen Hawking is one of the most famous scientists in the world. He has been suffering from an uncurable disease which has weakened his muscles since he was 17 years old. He has received twelve honorary degrees and has been awarded many medals and prizes. The qualities such as strong will power, confidence and faith has made him achieve all these things.

(iii) Helen Keller overcame the adversity of being blind and deaf and became an author, social worker, political activist and lecturer. She was also a world-famous speaker. She reached such a great height in her life because of her sheer dedication, courage and grit.
Their lives are a source of inspiration to everyone of us. They showed us that anything could be done, if we tried hard enough. One can achieve wonders in one’s iife if one doesn’t lose hope.

Question 2.
What qualities do you think a person requires to become successful ?
Answer:
I think a person requires the qualities such as perseverance, grit, courage, faith, confidence, determination, dedication, discipline, will-power…etc., to become successful in her/his life.

Question 3.
What is your opinion about the attitude of the society towards individuals with special needs ?
Answer:
Disability is a social issue. It results from the interaction between people with “long-term physical, mental, intellectual or sensory impairments which in interaction with various barriers may hinder their full and effective participation in society on an equal basis with others”.

Prior to the twentieth century, social attitudes reflected the view that persons with disabilities were unhealthy, defective and deviant. For centuries, society as a whole treated these people as objects of fear and pity. The prevailing attitude was that such individuals were incapable of participating in or contributing to society and that they must rely on welfare or charitable organizations.

Generally speaking, prior to the late 1800’s, people with mental retardation, cerebral palsy, autism, and/or epilepsy resided at home and were cared for by their families. Life expectancy for severely and profoundly disabled individuals was not as long as it is today.

Oral Discourse:

Discourse/Debate/Talk on – “Disability is not an obstacle to success”
Answer:
A disability is often used to refer to individual functioning, including physical impairment, sensory impairment, cognitive impairment, intellectual impairment, mental illness, and various types of chronic diseases.

Of course there are also millions of people worldwide who may not be famous in the sense society deems famous, but still live with, battle, and overcome their disabilities every single day of their lives.

Below you will find men and women who have made a difference to the world including pictures and the names of many famous and well known people who have, or had these disabilities (often referred to as being crippled, handicapped, or having a handicap in past times.)

Albert Einstein:

The Mathematician/Physicist who had a learning disability and did not speak until age 3. He had a very difficult time doing maths in school. It was also very hard for him to express himself through writing.

Alexander Graham Bell:
Had a learning disability.

Thomas Edison:
Edison is the great inventor who had over 1,000 patents and his inventions are in various fields used in our daily life. In his early life he was thought to have a learning disability and he could not read till he was twelve and later he himself admitted that he became deaf after pulling up to a train car by his ears. He first captured world attention by inventing the phonograph.

His most popular invention is the electric light bulb. He also developed the telegraph system. He also became a prominent businessman and his business institution produced his inventions and marketed the products to the general people.

Franklin D. Roosevelt:
Roosevelt had Polio, was governor of New York State then elected President of the United States for 4 terms.

George Washington:
Had a learning disability. He could barely write and had very poor grammar skills.

Helen Keller:
(Devoted Life to Persons with Disabilities) She was Blind, Deaf, and Mute.

John Milton:
English Author/poet (1608-1674): He became blind at age 43. He went on to create his most famous epic, Paradise Lost.

Lord Byron:
“Mad, bad and dangerous to know”, Britain’s great romantic was also born with talipes, a club foot. It is said that he “walked with difficulty but wandered at will”. He toured Europe extensively and captured the popular imagination through his poetry and his personality.

From gloomy egoism through to satiric realism he was renowned for his writings, his sexual ambivalences and his championing of Greek independence from the Turks. Disability activist Tom Shakespeare summed him up in the following way: “Most of his poetry hasn’t stood the test of time, but he was a blockbuster in his day, and like very few other heroes, his name is still used as an adjective – ‘Byronic’, meaning dashing.”

Lord Nelson:
Viscount Horatio Nelson is certainly Britain’s greatest naval hero. His skill as a naval commander is, of course, well-documented. He won crucial victories at Trafalgar in 1805 and the Battle of the Nile in 1798, during the wars with revolutionary and Napoleonic France.

What is less often remarked upon is that a great part of his naval career and his major victories were won as a disabled person. Going ashore in Corsica following the fall of Toulon, a French shot flung debris into his face leaving him without sight in his right eye. Later, an assault on Tenerife resulted in a shattered right elbow – back on his flagship the arm was amputated.

He carried on as a disabled seaman for nearly ten years, securing his most important naval victories at the Battle of the Nile and the infamous Battle of Trafalgar – where he died on October 21, 1805. Contrary to popular belief, he didn’t say “I see no ships”. Instead he said, during the Battle of Copenhagen, “… I have only one eye. I have a right to be blind sometimes” and, raising his telescope to his blind eye, “I really do not see the signal”.

Ludwig van Beethoven:
(famous musician) Beethoven is the greatest German composer and musician who was deaf at the later part of his life. In his early life he was famous as a pianist. He got the primary knowledge of music from his father, who was a musician. He has some mysterious power which led him to create famous compositions one after another. He went to Vienna and learned from some of prominent musicians. After the age of 28, he started becoming deaf and his personal life was not so peaceful. He composed many piano sonatas such as Waldstein, Appassionata, etc.

Stephen Hawkings:
World famous Physicist/mathematician and author of A Short History of the Universe Stephen Hawkings is considered as the greatest scientist of the twentieth century after Einstein. Hawking’s big bang theory and black hole theory has turned the attention of the world.

He is the Isaac Newton Professor of Mathematics of the University of Cambridge. Though he is now nearly paralyzed, he is teaching through a computer supported a machine by which his words are compiled. His physical illness could not make him stop form his research. His famous book is “A Brief History of Time”.

Sudha Chandran:
(Indian actress and classical dancer) This brave lady dances with a Jaipur foot. She has acted in a movie on classical dance called “Nache Mayuri” & today acts in a variety of TV serials.

Tom Cruise:
(Hollywood Star): is severely dyslexic

Walt Disney:
Had a learning disability

Woodrow Wilson:
U.S. President from 1913-1921. Had a learning disability – he was severely dyslexic.

Comprehension:

Question 1.
‘I call it my chicken drumstick,’ joked Nick. What does ‘it’ refer to ? How does it help him?
Answer:
‘It’ refers to the small foot which Nick has on his left hip. It helps him balance and enables him to kick a ball. He uses his one foot to type, write with a pen and pick things up between his toes.

Question 2.
What do you mean by ‘right girl/boy to marry ?
Answer:
I mean a ‘right girl/boy’ to marry that the person must be in good health with all organs and mentally sound.

Question 3.
‘His parents decided not to send him to a special school.’ Was Nick happy about his parents’ decision ? Why or why not? What do you think about this decision ?
Answer:
Nick’s parents decided not to send him to a special school which is for disabled children. But Nick was not happy about his parents’ decision because there might be the risk of bullying.-Children at mainstream school might tease him. He thought that there would be no risk of bullying in a special school. But later, he realised that his parents’ decision was the best for him. Their decision helped him achieve a degree in Financial Planning and Real Estate.

I think that this decision was the best one that his parents could have made for him. As a result of being a companion to able persons, he had the chance of competing with them. The decision helped him become independent.

Question 4.
How did Nick’s parents help him to become independent?
Answer:
Nick’s parents decided not to send him to a special school and insisted him on attending mainstream school. This decision gave him independence and he could manage all the problems faced by him successfully. Nick’s father taught his little son how to type with his toe at just 6 years old.

His mum invented a special plastic device that meant he could hold a pen and a pencil. With the help and encouragement Nick got from his parents, he easily went on to achieve a degree in Financial Planning and Real Estate and he is able to play, swim, surf..etc., despite having no limbs.

Question 5.
Pick out the symptoms of Nick’s depression. Do you think his depression was normal or something unique about him ? Give reasons for your opinion.
Answer:
Nick was deeply depressed because of his disability. When was eight years old he was so depressed that he went to his mum crying and told her that he wanted to kill himself. He felt cold and bitter. He hated God for giving such a body to him. He was terrified of what would happen when his parents weren’t there to look after him.

When Nick was ten years old, he tried to drown himself in the bath. These were all the symptoms of Nick’s depression. I think his depression was normal. Any human being who is disabled like Nick might feel the same as Nick felt.

Question 6.
Which incident in this text is funny ? What makes it funny ?
Answer:
Once Nick was in a car at traffic lights. A funny incident took place. A girl was looking at him romantically. She could only see Nick’s head so he decided to do a 360 degree spin in the car seat to show her that he was a torso. When she saw the torso, she left the place quickly. This is the funny incident in the text.

The idea of Nick showing the girl his torso makes the scene funny.

Question 7.
What made Nick choose Bethany Hamilton as his teacher to learn surfing?
Answer:
Nick went to Hawaii in 2008 and met surfing master Bethany Hamilton. She had her arm bitten off by a shark when she was 12. Nick said that she was amazing. Nick chose Bethany Hamilton as she too was a disabled person and still she performed surfing very well.

Though she had no arm she did well. As a disabled person, she could know how a disabled person could ‘earn how to surf. She could know the psychological condition of a disabled person. Bethany taught Nick how to surf and made him good at surfing.

Question 8.
Which aspect of Nick’s physical condition helps him to do a 360 degree spin?
Answer:
Nick doesn’t have both his limbs. He has a very low centre of gravity, so he has got pretty good balance. This physical condition of Nick helps him to do the 360 degree spins on his hoard. This feat got him on the cover ofsurfer magazine within 48 hours. No one has ever done that in the history of surfing.

Question 9.
What are the distinct features of this text? List them.
Answer:

1. It is an autobiography.
2. Varied sentences are used.
3. Ideas are arranged in a logical sequence.
4. Emotive and persuasive language is used.
5. Ideas are exemplified very well.
6. Cohesion is found in the text. The sentences are connected with proper linkers.
7. Unity of ideas is maintained for coherence. The sentences are connected n a clear and reasonable way.
8. Certain quotations and examples are given,
9. Proper introduction, development and conclusion are ensured.
10. The ideas are given formally and precisely.
11. As far as the content is concerned, it touches the emotions of a reader,
12. The content is message-oriented.
13. Physical description of the main character is given properly.
14. The main character’s attitudes, likes, dislikes, strengths and weaknesses are given effectively.

Question 10.
What do you learn from the life of Nick Vujicic ?
Answer:
From the life of Nick Vujicic, it is understood that one should not lose hope. He proves that one’s disability need not prevent the one from getting the success. His life is a source of inspiration to everyone. If there is a will, one need not struggle to find a way. Nick Vujicic inspired the whole world with his uncrushable spirit, will power, grit and determination.

Question 11.
Do you think disability is an obstacle to achieve success in life? Substantiate your argument citing evidences from Nick Vujicic’s biographical account ‘Attitude is Altitude.’
Answer:
I don’t think it so, that disability is an obstacle to achieve success in life. Nicholas James “Nick” Vujicic was born with Phocomeiia, a rare congenital deformity in which the hands or feet are attached close to the trunk, the limbs being grossly underdeveloped or absent.

As a child, he struggled mentally and emotionally as well as physically, but eventually came to terms with his’disability.

He presents motivational speeches worldwide which focus on living with disabilities and finding hope and meaning in life. Today this dynamic young evangelist has accomplished more than most people achieve in a lifetime. He’s an author, musician, actor, and his hobbies include fishing, painting and swimming. He plays golf and enjoys surfing. He is one of the much sought out motivational speakers in the world.

Question 12.
How did Nick’s parents feel when he was born ?
Answer:
When Nick was born, his father was so shocked that he left the hospital room to vomit. His distraught mother couldn’t bring herself to hold him until he was four months old.

Question 13.
What were Nick’s parents ?
Answer:
Nick’s father was a computer programmer and accountant. His mother was a nurse.

Question 14.
What happened when Nick was eight years old ?
Answer:
When Nick was eight years old, he was teased and bullied by the other students and went to his mother crying and told her that he wanted to kill himself.

Question 15.
What is the disability of Nick ?
Answer:
Nick’s disability is a rare occurrence called Phocomelia, which doesn’t have any medical explanation. Phocomelia is characterised by absence of limbs.

Question 16.
What did Nick try to do when he was ten ?
Answer:
When Nick was ten, he tried to drown himself in the bath but luckily the attempt was unsuccessful.

Question 17.
When Nick was 13, he was inspired by an incident. What was it ?
Answer:
When Nick was 13, he read a newspaper article about a disabled man who had managed to achieve great things and help others. He realised why God had made them (the disabled ones) like that – to give help to others. It was so inspirational to him that he decided to use his life to encourage other people and give them courage.

II. Given below are some of the statements made by Nick Vujicic. Which of these are substantiated by Nick’s life?

I realised why God had made us like this – to give hope to others.
I wanted to concentrate on something good that I had.
I tell people to keep on getting up when they fall and to always love themselves.
If I can encourage just one person, then my job in this life is done.
Answer:
I think all the above statements are substantiated by Nick’s life.

(i) I realised why God had made us like this – to give hope to others.
When Nick was 13, he read a newspaper article about a disabled man who had managed to achieve great things and help others. Nick was inspired very much by the disabled man mentioned in the article. He got a hope from him. Then he decided to use his life to encourage others and give them hope.

(ii) I wanted to concentrate on something good that I had:
Nick was not discouraged with his disability. He knew that he had no arms and legs but he thought that they would never take away the beauty of his eyes. With his positive approach, he thought that his eyes were very good ones for him. He wanted to love his positive qualities such as faith, will power and perseverance. Further, he was quite satisfied with what he had i.e., a small foot on his left hip. He said he would be lost with it.

(iii) I tell people to keep on getting up when they fall and to always love themselves:
As a disabled man, Nick failed to do things successfully like other able people. Whenever Nick fails, he tries again and again until he succeeds. When Nick was learning how to surf, he was terrified at first but later he did very well. He decided to be thankful for what he has and to tell people to keep on getting up, when they falls.

(iv) If I can encourage just one person, then my job in this life is done:
This statement was substantiated by Nick aptly. He encouraged many people in the world. He used his life story to inspire others. He made many people realise their inner beauty and personality. He was able to rise many people from the state of despair to the state of great hope.

Vocabulary:

I.(a) Look at the list of adjectives given below in the box. Which of them describe Nick Vujicic? Tick (✓) them.

Answer:

(b) Pick out from the text the examples that support these attributes.

Answer:

Explanation:
1. Positive : Showing confidence and hope.
2. negative : Harmful, unpleasant or not wanted
3. optimistic : believing that good things will happen in the future.
4. pessimistic : expecting that bad things will happen in the future.
5. generous : willing to give money, spend time etc. in order to help people or give them pleasure.
6. nervous : worried or frightened about something.
7. confident : sure that something will happen in the way that you want or expect.
8. smart : fashionable, clever.
9. sociable : friendly and enjoys being with other people.
10. cowardly : not at all brave.
11. courageous : brave
12. reliable : dependable.
13. independent : confident and able to do things by oneself in one’s own way.
14. dependent : needing someone or something in order to exist, be successful, be healthy, etc.
15. obedient : always doing what one is told to do.
16. trusting : willing to believe that other people are good and honest.
17. valiant very brave in difficult situation.
18. self-centred paying so much attention to oneself that one doesn’t notice what is happening.
19. arrogant : behaving in an unpleasant or rude way.
20. sarcastic : saying things that are the opposite of what one means, in order to make an unkind joke.
21. quarrelsome : one who quarrels a lot with people.
22. rude : not polite and annoys others.
23. creative : good at using imagination to make things.
24. stubborn : determined not to change one’s mind when people think one is being unreasonable.
25. lazy : not making any effort to do anything.
26. pompous : trying to seem magnificent or very important; fond of display, acting too proudly, self-important.
27. level-headed : sensible in making judgements.

II. Tick (✓) the word / expression which is nearest in meaning to the word underlined in each sentence given below.

Question 1.
Water sports aren’t Nick’s only thing – he also plays golf with a club tucked under his chin,
a) kept
b) pushed
c) covered
d) tied
Answer:
a) kept

Question 2.
His distraught mother couldn’t bring herself to hold him until he was four months old.
a) angry
b) careless
c) shy
d) anxious
Answer:
d) anxious

Question 3.
Despite the risk of bullying, his parents insisted Nick attend mainstream.
a) discrimination
b) humiliation
c) negligence
d) failure
Answer:
b) humiliation

Question 4.
Nick, who was teased and bullied, had an electric wheelchair for mobility, and a team of carers to help him.
a) socialising
b) movement
c) travel
d) safety
Answer:
b) movement

Question 5.
Nick managed to pull through to become an international symbol of triumph over adversity.
a) disability
b) poverty
c) difficulties
d) opposition
Answer:
c) difficulties

Question 6.
The challenges in our lives are there to strengthen our convictions.
a) feelings
b) practices
c) beliefs
d) characters
Answer:
c) beliefs

III. Read the following descriptions about persons and fill in the blanks with the words that match with these descriptions.

boorish, extrovert, meticulous, suave, placid, obnoxious, compassionate, timid, introvert, malicious

Question 1.
Ashok is a very unpleasant and rude fellow, I don’t talk to him. He is __________.
Answer:
boorish

Question 2.
Srinu is very confident, elegant and polite, But sometimes he does not appear to be sincere. He is __________.
Answer:
suave

Question 3.
Sujatha is quiet and calm. She doesn’t like to spend time with others. She is interested in her thoughts and feelings. So she is an __________.
Answer:
introvert

Question 4.
Ramesh is very sensitive. He always shows sympathy for people who are suffering. He is __________.
Answer:
compassionate

Question 5.
My neighbour is such a person that he has a feeling of hatred for others. He desires to hurt others’ feelings. He is __________.
Answer:
malicious

Question 6.
My father pays careful attention to every detail. He makes thorough planning for everything in our home. He is __________.
Answer:
meticulous

Question 7.
Prem is an extremely unpleasant person. He always tries to offend people. He is __________.
Answer:
obnoxious

Question 8.
My mother is very calm and peaceful. She doesn’t get excited or irritated easily. She is __________.
Answer:
placid

Question 9.
Rahul is a very lively and confident person. He enjoys being with his friends. He is an __________.
Answer:
extrovert

Question 10.
Sridhar is always afraid of speaking in the class. He is __________.
Answer:
timid.

Grammar:

I. Defining and Non-defining Relative Clauses Let us read the following sentences.

1. The woman who taught him surfing had been bitten by a shark.
2. Nick, who was teased and bullied, had an electric wheel chair for mobility.

What difference do you notice between sentence (1) and (2)?
In sentence (1) the relative clause defines the woman. It is a Defining Relative Clause. In sentence (2) the Relative Clause adds extra information about Nick. This is a Non-defining Relative Clause.
A Non-defining Relative Clause is preceded and followed by a comma or a hyphen,
eg. The brave 26 year old – who is mainly torso-plays football and golf, swims and surfs.

A relative clause is usually introduced by words such as who, whom, where, which, that etc. These words are called relative pronouns. Usually a relative clause modifies the noun or pronoun that goes before it, which is called the antecedent.
eg. 1) The man who is catching the fish is my uncle.
In this sentence, the relative clause, “who is catching the fish” modifies the antecedent “the man”.
2) People who live in cold countries keep themselves warm in different ways.
In this sentence, the relative clause, “who live in cold countries” modifies the antecedent “people”.

The Defining Relative Clause & The Non-defining Relative Clause:
eg: 1) The flower plants which are in our garden have been planted by me.
2) The flower plants, which are in our garden , have been planted by me.
The clause in the first sentence restricts the scope of the antecedent. It means all the flower plants which are in our garden have been planted by me. There are so many flower plants around the garden and the plants which are in our garden have been planted by me. Here, the clause is “Defining Relative Clause”.
The clause in the second sentence does not restrict the antecedent, but it gives additional information. It is called “Non-defining Relative Clause”.

Eg:- 1) The house which we have sold is a hundred years old.
Explanation:- In this sentence, the relative clause “which we have sold” is not separated from “the house“. It defines the scope of the subject. This is “Defining Clause”.
This means that we have some other houses and we have sold only one of them and it is a hundred years old. (The other houses we have are not as old as this)

Eg:- 2) The house, which we have sold, is a hundred years old.
Explanation:-
In this sentence, the relative clause “Which we have sold” is separated from the subject “the house” by a comma. It provides additional information about the house which has been sold by us. It is a “Non-defining relative clause”.
This means that we have only one house and we have sold it and it is a hundred years old.

I. Read the text again and identify some more Defining and Non-defining Relative Clauses.

Answer:
1) Nick has a small foot on his left hip which helps him balance and enables him to kick. (Defining Relative Clause)
2) “I call it my chicken drumstick,” joked Nick, who was born in Melbourne, Australia, but now lives in Los Angeles. (Non-defining Relative Clause)
3) ‘It was the best decision’ they could have made for me,’ adds Nick, who later achieved a degree in Financial planning and Real Estate. (Non-defining Relative Clause)
4) Nick, who was teased and bullied, had an electric wheelchair for mobility, and a team of carers to help him. (Non-defining Relative Clause)
5) When I was 13,1 read a newspaper article about a disabled man who had managed to achieve great things and help others. (Defining Relative Clause)
6) In 2008 he went to Hawaii and met surfing master Bethany Hamilton, who had her arm bitten off by a shark when she was 12. (Non-defining Relative Clause).

II. Complete the sentences with Defining or Non-defining Relative Clauses.

Question 1.
This is the peaceful place __________________________
Answer:
This is the peaceful place where I meet my friends every evening.

Question 2.
The ‘Mahaprasthanam’ is a popular book __________________________
Answer:
The ‘Mahaprasthanam’ is a popular book which is read by lakhs of people.

Question 3.
Suresh __________________________ has left the school just now.
Answer:
Suresh, who is our English teacher, has left the school just now.

Question 4.
Is this the street __________________________
Answer:
Is this the street where we can buy smuggled good?

Question 5.
The express __________________________
Answer:
The express, which runs between Hyderabad and Nagarsole, has just arrived.

Writing:

I. Writing a biographical sketch:
A biographical sketch is an account of the life and activities of an individual. It includes information about the person’s name, place of residence, education, occupation, life and activities and other important details. It is written by another person. If a person writes an account of his/her own life, it is called an autobiography.
Given below in the table is the biographical information about Stephen Hawking. Based on this information write a biographical sketch.

Stephen Hawking:

Answer:
Stephen Hawking:
Professor Stephen William Hawking was born on 8th January, 1942 in Oxford, England. He is the eldest one of four sons in their family. His mother is Isobel Hawking and his father is Frank Hawking, who is a medical researcher with a speciality in tropical diseases. He showed the qualities of a scientist from a very early age. He was always inquisitive when he was a child.

Hawking began his schooling at Byron House School and he was recognized as a bright student. Hawking went to St. Albams school at the age of 8. Though Hawking was a keen child, he was not the brightest student in his class. He stood third from the bottom of his class.

Hawking’s father wanted him to study medicine. However, he was interested in Mathematics. He studied Physics as the University College did not provide degree studies in Mathematics. He loved to play board games. He constructed a computer out of recycled parts. At the age of 16, he solved rudimentary mathematical equations.

At the age of 20, Hawking went on to do research in Cosmology at Cambridge. At that time only, he was diagnosed with the incurable disease called Amyotrophic Lateral Sclerosis (ALS). He slowly lost control of his muscles and the doctors told that he would die within a few years. He was married to Jane Wilde on 14 July, 1965. As his scientific reputation increased, his disability got worse.

However, he finished his Ph.D. He made a research on black holes. He combined Quantum Mechanics with General Relativity into the theory of Hawking Radiation in 1974. In 1980, he had to depend upon nurses. In 1985 he under went on operation in the wind pipe. The operation distanced him from his ability to speak altogether.

Overcoming the hindrance of his illness, Professor Hawking has made great contribution to Physics and has received many medals and prizes. He has twelve honorary degrees to his credit. He became the Fellow of the Royal Society at the age of 32. He received Albert Einestein Award in 1978.

He received the Pius XI-GoId Medal for Science from Pope Paul VI in 1975. He contributed his share to the advancement of science and research. His life is an example that disability need not prevent one from reaching great heights. He inspired the whole world with his uncrushable spirit and will power.

Attitude is Altitude Summary in English

Nick Vujicic is an Australian Evangelical Christian and motivational speaker. He is 26 year old (at present he is 32 years old). He is a brave person who plays football and golf, swims and surfs despite having no limbs. He was born with a rare occurrence called phocomelia, the disorder characterised by the absence of limbs. When Nick was born his father was so shocked that he left the place to vomit. His mother too was greatly worried and depressed. His parents did their best to make him independent.

Nick’s father was a computer programmer and he taught his little son how to type with his toe at just 6 years old. His mother too played her role by inventing a special plastic device which made him hold a pen and a pencil. Inspite of the risk of bullying, Nick’s parents decided to send him to mainstream school which he thought was the best decision. He thought it was a hard decision but it gave him independence.

When Nick was eight years old, he was depressed that he wanted to kill himself. He had hated God for what He had done to him. He was terrified to think of his condition when his parents were not there. Though he could brush his teeth and wash his hair, there were many impossible tasks for him. When Nick was ten, he tried to drown himself but luckily he failed in his attempt. Any how he managed to gain world-wide fame with the help of his religion, friends and family.

He became an international symbol of triumph over adversity. When Nick was 13, he was inspired by the story of a disabled man who had managed to achieve great things and help others. He decided to use his life to encourage other people and give them courage and hope. He decided to be thankful for what he has and never to get angry about what he doesn’t have.

He realised that the challenges strengthen our convictions. Once a girl at traffic lights was giving him the eye when he was in a car. But she was shocked to see him when he did a 360 degrees in his car and sped off really quickly. Although Nick had had girl-friends, he had chosen to remain a virgin until marriage. He’s wajting for the right girl to get married.

In 2008 he met Bethany Hamilton who had her arm bitten off by a shark when he went to Hawaii. Bethany Hamilton, the surfing master, taught him how to surf. He quickly learnt how to do the 360 degree spins, the feat which was not done by anyone in the history of surfing. He has got good balance as he has a very low centre of gravity.

In 1990 Nick won the Australian Young citizen of the year award for his bravery and perseverance. Nick has visited over 24 countries giving motivational speeches. Nick advises others that they should go to finish strong. He asks everyone to try again and again to achieve success. He thinks that everyone should keep on getting up when they fall. He asks them to love themselves.

Glossary:

skateboard (n) = a short narrow board with small wheels at each end, which you stand on and ride as a sport;
surf (v) = to take part in the sport of riding on waves on a surfboard;
torso (n) = the main part of the body, not including the head, arms, or legs;
chicken drumstick (n) = the lower part of the leg of a chicken or other bird that is cooked and eaten as food;
clun (n) = a heavy stick with one end thicker than the other;
propeller (n) = a device with two or more blades that turn quickly and cause a ship or an aircraft to move forward;
adversity (n) = a difficulty or unpleasant situation;
perseverance (n) = the quality of continuing to try to achieve a particular aim despite difficulties;
wrap (v) = wind or hold round somebody or something;
virgin (n) = a person who has never had sexual intercourse;
tuck (v) = put something away compactly or tidily;
bullying (n) = an attempt to tackle the problem of putting pressure on
someone in order to make him/her do what one wants;
bully (v) = frighten or hurt;
carer (n) = someone who looks after an old or ill person at home;
bitter (adj) = caused by, feeling or showing envy, hatred or disappointment; very unhappy and upset; attached to a wall;
pump-action (adj) = a pump-action piece of equipment is operated by pulling or pressing a part in or out, so that the contents come out in short bursts;
drown (v) = die in water because one is unable to breathe;
lack (v) = be without ;
triumph (n) = success or victory;
inspiration (adj) = providing inspiration;
conviction = believable quality;
freak somebody out (phr.v) = make somebody feel extreme pleasure or unease ;
to run us over (phr.v) = to defeat or supress us;

These TS 10th Class Telugu Bits with Answers 6th Lesson భాగ్యోదయం will help students to enhance their time management skills.

TS 10th Class Telugu Bits 6th Lesson భాగ్యోదయం

బహుళైచ్చిక ప్రశ్నలు (\(\frac{1}{2}\) మార్కు)

PAPER – I : PART – B

1. సొంత వాక్యాలు

ప్రశ్న 1.
నిరంతర శ్రద్ధ : ………………………..
జవాబు:
విద్యార్థులు చదువు పట్ల నిరంతరశ్రద్ధ కనబరచాలి.

ప్రశ్న 2.
చైతన్యం : ………………………
జవాబు:
జాతీయోద్యమంలో గాంధీ ఉపన్యాసాల వల్ల ప్రజల్లో చైతన్యం కలిగింది.

2. అర్థాలు

ప్రశ్న 1.
దిక్కులేనివారికి తోడుగా దేవుడుంటాడు. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) ఆసరా
B) వికాసం
C) తెలివి
D) సొంతం
జవాబు:
A) ఆసరా

ప్రశ్న 2.
తల్లిదండ్రులు మన ఉన్నతిని కోరుకుంటారు. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) ఆసరా
B) సొంతం
C) కన్నా
D) ప్రగతి
జవాబు:
D) ప్రగతి

ప్రశ్న 3.
తెలంగాణ వికాసానికి ఎందరో కృషి చేసారు. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) స్వతంత్రత
B) అభివృద్ధి
C) వికసనము
D) కనకం
జవాబు:
C) వికసనము

ప్రశ్న 4.
ప్రజలకు రాజ్యాంగం అవగతమయింది – గీత గీసిన దానికి అర్థం గుర్తించండి.
A) అర్థం కావటం
B) అర్థం కాకపోవటం
C) వ్యర్థంగా పోవటం
D) అవినీతిగా ఉండటం
జవాబు:
A) అర్థం కావటం

ప్రశ్న 5.
నైతికమద్దతు – అనగా అర్థం
A) అన్యాయమైన తోడ్పాటు
B) న్యాయమైన తోడ్పాటు
C) చిత్తశుద్ధి
D) ఉదాసీనత
జవాబు:
B) న్యాయమైన తోడ్పాటు

ప్రశ్న 6.
విద్యార్థులు ఉన్నతి పొందాలి – గీత గీసిన పదానికి అర్థాన్ని గుర్తించండి.
A) అభివృద్ధి
B) అత్యంత
C) అంకితభావం
D) అవస్థ
జవాబు:
A) అభివృద్ధి

ప్రశ్న 7.
చైతన్యం అనగా అర్థం
A) ప్రయత్నం
B) కానరానిది
C) కదలిక
D) వికాసం
జవాబు:
C) కదలిక

ప్రశ్న 8.
సంప్రదింపులు అన్న అర్థాన్నిచ్చే పదం
A) సమ్మతితో ఆలోచనలు
B) చర్చలు
C) వాదనలు
D) గొడవలు
జవాబు:
B) చర్చలు

ప్రశ్న 9.
“సంఘంలోని దురాచారం పోగొట్టువారు” అనే అర్థం వచ్చే పదం
A) సంస్కర్తలు
B) సంఘ జీవులు
C) సంఘ దురాచారం
D) సంఘ చర్య
జవాబు:
A) సంస్కర్తలు

ప్రశ్న 10.
కొంతమంది అచిరకాలంలోనే మంచి పేరు సంపా దిస్తారు – గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.
A) కొంచెం చిరకాలం
B) పొడవైన సమయం
C) కొద్దికాలం
D) కొంచెం పెద్దకాలం
జవాబు:
C) కొద్దికాలం

ప్రశ్న 11.
శివునికి అర్చించుటకు తెచ్చిన పూలు – గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.
A) భక్తితో ఇవ్వటం
B) ఇవ్వవలసి ఇవ్వటం
C) ఆర్పి వేయడం
D) ఇచ్చుట
జవాబు:
A) భక్తితో ఇవ్వటం

3. పర్యాయపదాలు

ప్రశ్న 1.
“చిత్తము శివుడి మీద భక్తి చెప్పుల మీద” అనేది ఒక సామెత. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.)
A) ఉక్తి, పలుకు
B) యుద్ధం, రణం
C) ఆపద, ఆసక్తి
D) మనస్సు, హృదయం
జవాబు:
D) మనస్సు, హృదయం

ప్రశ్న 2.
సమాజాభివృద్ధికి కులం ఒక పెద్ద సమస్యగా మారింది. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.)
A) ఉక్తి, ఇడ
B) వంశము, వంగడం
C) నీళ్ళు, గాలి
D) ఉనికి, స్పష్టత
జవాబు:
B) వంశము, వంగడం

ప్రశ్న 3.
సంస్కరణకి పర్యాయపదాలు.
A) చెడగొట్టడం, ఆధారం
B) జాతి, అనాథ
C) కొలువు, గోష్టి
D) బాగుచేయడం, చెడును రూపుమాపడం
జవాబు:
D) బాగుచేయడం, చెడును రూపుమాపడం

ప్రశ్న 4.
చరిత్ర – అనే పదానికి పర్యాయపదాలు
A) ప్రవర్తన, నడత
B) పూర్వచరిత్ర, రామాయణము
C) పోకడ, పద్ధతి
D) కథ, చరిత్ర
జవాబు:
D) కథ, చరిత్ర

ప్రశ్న 5.
అన్వయము వంశం – అనే పర్యాయపదాలు గల పదం.
A) కులము
B) జాతకము
C) వర్గము
D) జాతి
జవాబు:
A) కులము

ప్రశ్న 6.
మా కుటుంబము చాలా పెద్దది – గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.
A) ఇల్లు, వాకిలి
B) వంశము, కుటుంబము
C) కాపురము, సంసారము
D) వంశము, వంగడము
జవాబు:
D) వంశము, వంగడము

ప్రశ్న 7.
అందరి సహకారం ఉంటే స్వచ్ఛ భారత్ సాధించగలం గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.
A) సహకారం, మామిడి
B) సహాయము, తోడ్పాటు
C) తోడ్పాటు, తోడివారు
D) మామిడి, తోడ్పాటు
జవాబు:
B) సహాయము, తోడ్పాటు

ప్రశ్న 8.
ప్రసంగము, ముచ్చటింపు – అనే పర్యాయపదాలు గల పదం.
A) వాగ్దానం
B) ఉపన్యాసం
C) వాదులాట
D) మాటా-మాట
జవాబు:
B) ఉపన్యాసం

ప్రశ్న 9.
ప్రజలు విద్యతో చైతన్యం కలిగి ఉంటారు – గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.
A) అభిజ్ఞానము, శాకుంతలం
B) అభిజ్ఞానము, తెలివి
C) శాస్త్రము, కీర్తి
D) తెలివి, ఎక్కువ తెలివి
జవాబు:
B) అభిజ్ఞానము, తెలివి

4. వ్యుత్పత్త్యర్థాలు

ప్రశ్న 1.
‘పరాశర మహర్షి కుమారుడు’ దీనికి వ్యుత్పత్తి పదం
A) పారాశర్యుడు
B) భాష
C) వేదవ్యాసుడు
D) రావణుడు
జవాబు:
A) పారాశర్యుడు

ప్రశ్న 2.
వేదవ్యాసుడు వ్యుత్పత్తి పదం
A) వేదములను విభాగం చేసి లోకవ్యాప్తి చేసిన ముని
B) వేదాలను చదివినవాడు
C) వేదాలు, పురాణాలు విభజన చేయనివాడు
D) వేదములను వ్రాయని ముని
జవాబు:
A) వేదములను విభాగం చేసి లోకవ్యాప్తి చేసిన ముని

ప్రశ్న 3.
“దీని చేత జ్ఞాన యుక్తులగుదురు” అనే వ్యుత్పత్తి గల పదం
A) జ్ఞానం
B) చిత్తము
C) బుద్ధి
D) తెలివి
జవాబు:
A) జ్ఞానం

ప్రశ్న 4.
“బాగుగా ఒప్పునది” అను వ్యుత్పత్తి గల పదం
A) ఒప్పు
B) కప్పు
C) సభ
D) సభికులు
జవాబు:
A) ఒప్పు

5. నానార్థాలు

ప్రశ్న 1.
నీతి, న్యాయాలు ప్రజలందరూ పాటించాలి – (గీత గీసిన పదానికి నానార్థ పదాలు గుర్తించండి.)
A) ఉపాయం, రీతి
B) యుద్ధం, రణం
C) ఉక్తి, పలుకు
D) నీళ్ళు, గాలి
జవాబు:
A) ఉపాయం, రీతి

ప్రశ్న 2.
మనిషి వ్యసనమున పడరాదు. (గీత గీసిన పదానికి నానార్థ పదాలు గుర్తించండి.)
A) వంశం, జాతి
B) ఉనికి, స్పష్టత
C) ఆపద, ఆసక్తి
D) ప్రాణం, గాలి
జవాబు:
C) ఆపద, ఆసక్తి

ప్రశ్న 3.
జాతి అన్న పదానికి నానార్థాలు
A) సంతానం, పుట్టుక
B) వెనుక, ఆధారం
C) తోడు, అధికారం
D) కొలువు, గోష్టి
జవాబు:
D) కొలువు, గోష్టి

ప్రశ్న 4.
వర్గము అన్న పదానికి నానార్థాలు
A) ఆధారం, తోడు
B) అధ్యాయము, తెగ
C) తెగ, ఇల్లు
D) ప్రభువు, పరిషత్తు
జవాబు:
B) అధ్యాయము, తెగ

ప్రశ్న 5.
అన్యాయములు జరుగకుండా ప్రజలకు ప్రభుత్వం అండగా ఉండాలి. – గీత గీసిన పదానికి నానార్థాలు గుర్తించండి.
A) ప్రభువు, తెగ
B) జాతి, అధ్యాయము
C) ప్రక్క, వెనుక
D) శయ్య, జాతి
జవాబు:
C) ప్రక్క, వెనుక

ప్రశ్న 6.
జాతి అభివృద్ధికి కులము ఒక అడ్డంకి – గీత గీసిన పదానికి నానార్థాలు గుర్తించండి.
A) ప్రభువు, ఇల్లు
B) తెగ, గుంపు
C) జాతి, శరీరం
D) వంశము, జాతి
జవాబు:
D) వంశము, జాతి

ప్రశ్న 7.
సహకారము అన్న పదానికి నానార్థాలు
A) తియ్యమామిడి చెట్టు, సహాయము
B) వంశము, జాతి
C) ఇల్లు, వెనుక
D) జాతి, తోడు
జవాబు:
A) తియ్యమామిడి చెట్టు, సహాయము

ప్రశ్న 8.
రాజకీయ నాయకులు సభలలో వాదులాడు కుంటున్నారు – గీత గీసిన పదానికి నానార్థాలు గుర్తించండి.
A) జాతి, ప్రభువు
B) జూదము, కొలువు కూటము
C) వెనుక, ప్రక్క
D) ఆధారము, జాతి
జవాబు:
B) జూదము, కొలువు కూటము

ప్రశ్న 9.
పుట్టుక, వర్ణము – అనే నానార్థం గల పదం
A) జాతి
B) జన్మ
C) జలతారు
D) జాజికాయ
జవాబు:
B) జన్మ

ప్రశ్న 10.
వర్గము – అనే పదానికి నానార్థాలు
A) భాగము, అధ్యాయము
B) జాతి సమూహం, నీతి
C) గుంపు, జాతి, సమూహం
D) బలము, ధైర్యము
జవాబు:
C) గుంపు, జాతి, సమూహం

6. ప్రకృతి – వికృతులు

ప్రశ్న 1.
అప్పగించిన పనిని శ్రద్ధతో చెయ్యాలి. (గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదం గుర్తించండి.)
A) ఆర్య
B) ఆత్మ
C) అర్పణ
D) ఆజ్ఞ
జవాబు:
C) అర్పణ

ప్రశ్న 2.
ప్రజల క్షేమం ప్రభుత్వం చూడాలి. (గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదం గుర్తించండి.)
A) కొలము
B) సేమము
C) దిష్టి
D) నిక్కము
జవాబు:
B) సేమము

ప్రశ్న 3.
సేవకుల దృష్టి సేవపై ఉండాలి. ఆర్భాటాలకు తావివ్వ కూడదు. (గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదం గుర్తించండి.)
A) అయ్య
B) అర్పణ
C) సేమము
D) దిష్టి
జవాబు:
D) దిష్టి

ప్రశ్న 4.
వీరయ్య ‘సత్తె కాలపు మనిషి’ వికృతి పదం ?
A) సత్వం
B) సత్రం
C) సత్యం
D) ఏవీకావు
జవాబు:
C) సత్యం

ప్రశ్న 5.
తెలంగాణ ఉద్యమ చరిత్ర సువర్ణాక్షరాలతో లిఖించ దగ్గది. వికృతి పదం ?
A) చారిత
B) చదరం
C) చరిత
D) ఏవీకావు
జవాబు:
C) చరిత

ప్రశ్న 6.
పుణ్యకార్యాలు చేసిన వారిని సమాజం ఎల్లప్పుడూ గౌరవిస్తుంది. (కార్యంకు వికృతి)
A) కర్ణం
B) కరణం
C) కరం
D) ఏవీకావు
జవాబు:
A) కర్ణం

భాషాంశాలు (వ్యాకరణం) (\(\frac{1}{2}\) మార్కు)

PAPER – II : PART – B

1. సంధులు

ప్రశ్న 1.
దగ్గరయ్యేలా – సంధి పేరు తెల్పండి.
A) లులనల సంధి
B) ఉత్వ సంధి
C) అకార సంధి
D) త్రిక సంధి
జవాబు:
C) అకార సంధి

ప్రశ్న 2.
ఉపన్యాసాలు – సంధి పేరు తెల్పండి.
A) అత్వ సంధి
B) ఇత్వ సంధి
C) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
D) లులనల సంధి
జవాబు:
D) లులనల సంధి

ప్రశ్న 3.
వర్గపు నాయకుడు – సంధి పేరు తెల్పండి.
A) అత్వ సంధి
B) ఇత్వ సంధి
C) ఉత్వ సంధి
D) పుంప్వాదేశ సంధి
జవాబు:
D) పుంప్వాదేశ సంధి

ప్రశ్న 4.
కార్యాచరణ – సంధి పేరు తెల్పండి.
A) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
B) గుణ సంధి
C) అకార సంధి
D) ఇత్వ సంధి
జవాబు:
A) సవర్ణదీర్ఘ సంధి

ప్రశ్న 5.
భాగ్యోదయం – సంధి పేరు తెల్పండి.
A) అకార సంధి
C) యణాదేశ సంధి
C) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
D) గుణ సంధి
జవాబు:
D) గుణ సంధి

ప్రశ్న 6.
అత్యంత – సంధి పేరు తెల్పండి.
A) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
B) గుణ సంధి
C) యణాదేశ సంధి
D) అకార సంధి
జవాబు:
C) యణాదేశ సంధి

ప్రశ్న 7.
అత్తునకు సంధి బహుళముగానగు అనే సూత్రానికి ఉదాహరణ
A) చేయాలి + అనుకుంటే
B) లోపల + లోపల
C) చిన్న + అప్పుడు
D) బలము + అయిన
జవాబు:
C) చిన్న + అప్పుడు

ప్రశ్న 8.
లులనల సంధికి ఉదాహరణ
A) దురాచారాలు
B) పాలు
C) బీదరాలు
D) దీపములు
జవాబు:
A) దురాచారాలు

ప్రశ్న 9.
ఔర + ఔర కలిపితే
A) ఔరిరా
B) ఔరౌర
C) ఔరేరి
D) జొరర
జవాబు:
B) ఔరౌర

2. సమాసాలు

ప్రశ్న 1.
మూఢనమ్మకాలు – సమాసం పేరు గుర్తించండి.
A) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయం
B) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసం
C) ద్విగువు
D) ద్వంద్వ సమాసం
జవాబు:
A) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయం

ప్రశ్న 2.
షష్ఠీ తత్పురుష సమాసానికి ఉదాహరణ
A) మార్గదర్శి
B) చిత్తశుద్ధి
C) దుస్థితి
D) అచిరం
జవాబు:
B) చిత్తశుద్ధి

ప్రశ్న 3.
ద్వితీయా తత్పురుష సమాసానికి ఉదాహరణ
A) దేవదాసి
B) అజ్ఞానం
C) అచిరకాలం
D) మార్గదర్శి
జవాబు:
D) మార్గదర్శి

ప్రశ్న 4.
నఞ తత్పురుష సమాసానికి ఉదాహరణ
A) అజ్ఞానం
B) మూఢనమ్మకాలు
C) మూర్ఖుల సంఘం
D) గర్వకారణం
జవాబు:
A) అజ్ఞానం

ప్రశ్న 5.
ద్వంద్వ సమాసానికి ఉదాహరణ
A) దుస్థితి
B) అజ్ఞానం
C) యువతీయువకులు
D) కుల పెద్ద
జవాబు:
C) యువతీయువకులు

ప్రశ్న 6.
విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసానికి ఉదాహరణ
A) ప్రజాభిప్రాయం
B) అచిరకాలం
C) మంచిమాట
D) చిత్తశుద్ధి
జవాబు:
C) మంచిమాట

ప్రశ్న 7.
నఞ తత్పురుషకు ఉదాహరణ
A) అన్నము
B) అజ్ఞానం
C) ఆకాశం
D) అధికారం
జవాబు:
B) అజ్ఞానం

ప్రశ్న 8.
“చిరము కానిది” సమాసము చేయగా
A) చిరంకాని
B) సంచారము
C) అచిరము
D) చిరంతనము
జవాబు:
C) అచిరము

ప్రశ్న 9.
హిందూమతం – సరియైన విగ్రహవాక్యం గుర్తించండి.
A) హిందువులతో మతము
B) హిందూ మరియు మతము
C) హిందువుల కొరకు మతము
D) హిందూ అను పేరు గల మతము
జవాబు:
D) హిందూ అను పేరు గల మతము

ప్రశ్న 10.
ధర్మమును గురించి శాస్త్రము – సమాసము చేయగా
A) ధర్మపు శాస్త్రము
B) ధర్మశాస్త్రము
C) ధర్మాధర్మ శాస్త్రము
D) ధర్మాల శాస్త్రము
జవాబు:
B) ధర్మశాస్త్రము

3. ఛందస్సు

ప్రశ్న 1.
1, 4 పాదాలలో 5 సూర్యగణాలుండే పద్యం ఏది ?
A) తేటగీతి
B) సీసం
C) కందం
D) ఆటవెలది
జవాబు:
D) ఆటవెలది

ప్రశ్న 2.
భ, జ, స, నల, గగ అనే గణాలు కల్గిన పద్యం ఏది ?
A) సీసం
B) కందం
C) తేటగీతి
D) ద్విపద
జవాబు:
B) కందం

ప్రశ్న 3.
‘స -భ-ర-న-మ-య-వ’ అనుగణాలు ఏ పద్యపాదానికి చెందినవి ?
A) చంపకమాల
B) ఉత్పలమాల
C) శార్దూలము
D) మత్తేభము
జవాబు:
D) మత్తేభము

ప్రశ్న 4.
‘న-జ-భ-జ-జ-జ-ర’ అనుగణాలు ఏ పద్య
పాదానికి చెందినవి ?
A) చంపకమాల
B) ఉత్పలమాల
C) కందం
D) తేటగీతి
జవాబు:
A) చంపకమాల

ప్రశ్న 5.
శార్దూల పద్యంలోని గణాలు ఏమిటి ?
A) భ-ర-న-భ-భ-ర-వ
B) మ-స-జ-స-త-త-గ
C) స-భ-ర-న-మ-య-వ
D) న-జ-భ-జ-జ-జ-ర
జవాబు:
B) మ-స-జ-స-త-త-గ

4. అలంకారాలు

ప్రశ్న 1.
“గుండెలో శూలమ్ము, గొంతులో శల్యమ్ము” అలంకారం గుర్తించండి.
A) ఉత్ప్రేక్ష
B) శ్లేష
C) అంత్యానుప్రాస
D) లాటానుప్రాసాలంకారం
జవాబు:
C) అంత్యానుప్రాస

ప్రశ్న 2.
“లేమా దనుజుల గెలువగలేమా !” అలంకారం గుర్తించండి.
A) లాటానుప్రాసం
B) యమకం
C) ఉపమాలంకారం
D) రూపకాలంకారం
జవాబు:
B) యమకం

ప్రశ్న 3.
అతిశయోక్తి అలంకార లక్షణం గుర్తించండి.
A) ఉపమేయానికి, ఉపమానానికి భేదం లేనట్లు చెప్పడం
B) హల్లుల జంట అర్థభేదంతో చెప్పడం
C) ఒక వస్తువును లేదా విషయాన్ని ఉన్నదాని కంటే ఎక్కువ చేసి చెప్పడం
D) ఉన్నది ఉన్నట్లుగా చెప్పడం
జవాబు:
C) ఒక వస్తువును లేదా విషయాన్ని ఉన్నదాని కంటే ఎక్కువ చేసి చెప్పడం

ప్రశ్న 4.
తరాలు మారినా అంతరాలు తరగలేదు వాక్యంలోని అలంకారం ఏది ?
A) వృత్త్యనుప్రాస
B) యమకము
C) అంత్యానుప్రాస
D) రూపకము
జవాబు:
A) వృత్త్యనుప్రాస

ప్రశ్న 5.
అజ్ఞానాంధకారాన్ని తొలగించడానికి విద్యాజ్యోతిని వారిలో వెలిగించాడు. ఈ వాక్యం ఏ అలంకారానికి ఉదాహరణ
A) ఉపమాలంకారం
B) వ్యతిరేకాలంకారం
C) రూపకాలంకారం
D) ఉత్ప్రేక్షాలంకారము
జవాబు:
C) రూపకాలంకారం

5. వాక్య పరిజ్ఞానం

ప్రశ్న 1.
కట్టలు కట్టుకొని దూసుకొని పోవలె – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) దూసుకొని వెళ్ళవలె కట్టలు కట్టుకొని
B) కట్టలు కట్టి దూసుకుపోవలెను
C) కట్టలు కట్టుకొని దూసుకొని వెళ్ళవలె
D) కట్టలు కట్టుకొని దూసుకొని పోవాలి
జవాబు:
D) కట్టలు కట్టుకొని దూసుకొని పోవాలి

ప్రశ్న 2.
అనుసరించుటకు సమాయత్తము కావలెను – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) సమాయత్తంబు కావలెను అనుసరించుటకు
B) అనుసరించడానికి సమాయత్తం కావాలి
C) సమాయత్తంబు కావలె అనుసరించుటకు
D) సమాయత్తము కావలెను అనుసరించుటకు
జవాబు:
B) అనుసరించడానికి సమాయత్తం కావాలి

ప్రశ్న 3.
‘నీ విషయాన్ని పరిశీలిస్తారు’ – కర్తరి వాక్యానికి కర్మణి వాక్యాన్ని గుర్తించండి.
A) నీ విషయాన్ని పరిశీలించగలము
B) నీ విషయం పరిశీలింపబడుతుంది
C) నీ విషయం పరిశీలింపరు
D) నీది పరిశీలింపవలసిన విషయం కాదు
జవాబు:
B) నీ విషయం పరిశీలింపబడుతుంది

ప్రశ్న 4.
నరుడు చైతన్యం పొందాడు – దీనికి కర్మణి వాక్యం గుర్తించండి.
A) పొందబడ్డాడు నరుడు చైతన్యం
B) నరునిచేత చైతన్యం పొందబడింది
C) చైతన్యంచే నరుడు పొందబడ్డాడు
D) నరునికి చైతన్యం పొందలేదు
జవాబు:
B) నరునిచేత చైతన్యం పొందబడింది

ప్రశ్న 5.
రవి పాఠం విన్నాడు – దీనికి కర్మణి వాక్యం గుర్తించండి.
A) రవికి పాఠం వినబడింది
B) వినబడింది రవికి పాఠం
C) రవిచేత పాఠం వినబడింది
D) పాఠం చదువబడింది రవి వల్ల
జవాబు:
C) రవిచేత పాఠం వినబడింది

ప్రశ్న 6.
నరుడు చక్రం తిప్పాడు – దీనికి కర్మణి వాక్యం గుర్తించండి.
A) తిప్పబడింది చక్రం నరుని వల్ల
B) నరునికి చక్రం తిప్పడం రాదు
C) నరునిచేత చక్రం తిప్పబడింది
D) నరునియందు చక్రం తిప్పబడింది.
జవాబు:
C) నరునిచేత చక్రం తిప్పబడింది

ప్రశ్న 7.
ఆశీర్యార్థక వాక్యానికి ఉదాహరణ గుర్తించండి.
A) నిండా నూరేళ్ళు వర్థిల్లు
B) దయచేసి రేపు రండి
C) చేతులు శుభ్రంగా కడుక్కోండి
D) లోపలికి రావద్దు
జవాబు:
A) నిండా నూరేళ్ళు వర్థిల్లు

ప్రశ్న 8.
‘ఎవరా సుందరాంగి’ ? – ఇది ఈ క్రింది వాక్యానికి ఉదాహరణ
A) అనుమత్యర్థక వాక్యం
B) సామర్థ్యార్థక వాక్యం
C) ప్రశ్నార్థక వాక్యం
D) సందేహార్థక వాక్యం
జవాబు:
C) ప్రశ్నార్థక వాక్యం

ప్రశ్న 9.
‘శరత్ ఇంటికి వచ్చి అన్నం తిన్నాడు’ ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) సామాన్య వాక్యం
B) సంక్లిష్ట వాక్యం
C) సంయుక్త వాక్యం
D) క్త్వార్థక వాక్యం
జవాబు:
B) సంక్లిష్ట వాక్యం

ప్రశ్న 10.
విందుకు వెళ్ళాము. విందు రుచిగా లేదు – దీనికి సంయుక్త వాక్యం ఏది ?
A) రుచిగా లేదు గాని విందుకు వెళ్ళాము
B) విందుకు వెళ్ళినా రుచికరంగా పెట్టలేదు
C) రుచితో కూడిన విందుకు వెళ్ళాము
D) విందుకు వెళ్ళాము గాని రుచిగా లేదు
జవాబు:
D) విందుకు వెళ్ళాము గాని రుచిగా లేదు

ప్రశ్న 11.
“తెలుగులోనే రాయండి, తెలుగు మాట్లాడండి” అని టివి ఛానల్లో ప్రసారం చేశారు గుర్తించండి.
A) సంక్లిష్ట వాక్యం
B) కర్మణి వాక్యం
C) ప్రత్యక్ష కథనం
D) పరోక్ష కథనం
జవాబు:
C) ప్రత్యక్ష కథనం

ప్రశ్న 12.
“చార్మినార్ అనే పేరును బట్టే ఈ కథల విశిష్టత వ్యక్తమౌతుంది” అని డి. రామలింగం పేర్కొన్నాడు – ఏ వాక్యమో గుర్తించండి.
A) ప్రత్యక్ష కథనం
B) పరోక్ష కథనం
C) సంయుక్త వాక్యం
D) సంక్లిష్ట వాక్యం
జవాబు:
A) ప్రత్యక్ష కథనం

ప్రశ్న 13.
తనను క్షమించమని రాజు తన మిత్రునితో అన్నాడు – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) ప్రత్యక్ష కథనం
B) పరోక్ష కథనం
C) సంయుక్త వాక్యం
D) సంక్లిష్ట వాక్యం
జవాబు:
B) పరోక్ష కథనం

ప్రశ్న 14.
“మనుషులంతా పుట్టుకతో సమానం, ఎవరూ ఎక్కువ కాదు, ఎవరూ తక్కువ కాదు” అన్నాడు భాగ్యరెడ్డి వర్మ – ఇది ఏ వాక్యమో గుర్తించండి
A) పరోక్ష
B) సంయుక్త వాక్యం
C) సామాన్య వాక్యం
D) ప్రత్యక్ష వాక్యం
జవాబు:
D) ప్రత్యక్ష వాక్యం

ప్రశ్న 15.
“మేమూ వస్తాం సర్” – ఇది ఏ వాక్యం ?
A) పరోక్షం
B) కర్మణి వాక్యం
C) కర్తరి వాక్యం
D) ప్రత్యక్ష కథనం
జవాబు:
D) ప్రత్యక్ష కథనం

ప్రశ్న 16.
పిల్లలూ ! రేపు బీర్పూరు జాతరకు వెళుతున్నాను – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) ప్రత్యక్షవాక్యం
B) నిశ్చయార్థకం
C) చేదర్థకం
D) కర్మణి వాక్యం
జవాబు:
B) నిశ్చయార్థకం

ప్రశ్న 17.
ఈ క్రింది వాక్యాలలో ప్రత్యక్ష కథనం కానిది
A)“నేను రానా తమ్ముడు” అన్నది అక్క
B) “తాము వస్తాం సార్” అన్నాము మేము.
C) బజారుకి వెళ్లామా అని అడిగింది జానకి.
D) “నేను కూడా వస్తా” అన్నాను నేను.
జవాబు:
A)“నేను రానా తమ్ముడు” అన్నది అక్క

ప్రశ్న 18.
పాతనోట్లు ఎప్పుడో రద్దు చేయబడ్డాయి – ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) ప్రత్యక్ష కథనం
B) కర్మణి వాక్యం
C) ఆధునిక వాక్యం
D) కర్తరి వాక్యం
జవాబు:
B) కర్మణి వాక్యం

ప్రశ్న 19.
“రేపు వాడు బడికి వెడుతున్నాడు ?” – ఈ వాక్యానికి వ్యతిరేక వాక్యం ఏది ?
A) రేపు వాడు బడికి వెళ్ళగలడు
B) రేపు వాడు బడికి రాడు
C) రేపు వాడు బడికి వస్తాడు
D) రేపు వాడు బడికి వెళ్ళడు
జవాబు:
D) రేపు వాడు బడికి వెళ్ళడు

ప్రశ్న 20.
మంత్రాలకు చింతకాయలు రాలవు – దీనికి వ్యతిరేకార్థక వాక్యం ఏది ?
A) మంత్రాలకు రాలవు చింతకాయలతో
B) మంత్రాలకు చింతకాయలు రాలతాయి
C) మంత్రాలకు చింతకాయలు రాలవచ్చు
D) మంత్రాలకు చింతకాయలు రాలలేకపోవచ్చు
జవాబు:
B) మంత్రాలకు చింతకాయలు రాలతాయి

ప్రశ్న 21.
మానవుడిని శాశ్వతం చేస్తాయి – దీనికి వ్యతిరేకార్థక వాక్యం గుర్తించండి.
A) మానవుడిని శాశ్వతం చేయవు
B) మానవునిచే శాశ్వతం చేయబడవు
C) మానవుడివల్ల శాశ్వతం లభించకపోవచ్చు
D) శాశ్వతం వల్ల మానవుడు గొప్పవాడయ్యాడు.
జవాబు:
B) మానవునిచే శాశ్వతం చేయబడవు

ప్రశ్న 22.
నమాజు చదవడానికి ఎందరో వస్తుంటారు. నమాజు చదివి ఎందరో పోతుంటారు – సంయుక్త వాక్యం ఏదో గుర్తించండి.
A) నమాజు చదవరు
B) నమాజు చదవడానికి ఎవరూరారు
C) నమాజు చదవడానికి ఎందరో వస్తుంటారు పోతుంటారు.
D) నమాజు చదవడానికి ఎవ్వరూ రారు, ఎవ్వరూ పోరు.
జవాబు:
C) నమాజు చదవడానికి ఎందరో వస్తుంటారు పోతుంటారు.

ప్రశ్న 23.
తిరుమల రామచంద్రగారు సంస్కృత భాషలో పండితుడు. తిరుమల రామచంద్రగారు ఆంధ్రభాషలో పండితుడు – సంయుక్త వాక్యం ఏదో గుర్తించండి.
A) తిరుమల రామచంద్రగారు తెలుగు పండితుడు
B) మంచి పండితుడు తిరుమల రామచంద్రగారు సంస్కృతంలో పండితుడు.
C) తిరుమల రామచంద్రగారు సంస్కృతం, ఆంధ్ర భాషలలో పండితుడు.
D) తిరుమల రామచంద్రగారు సంస్కృత పండితుడు మరియు తెలుగు పండితుడు.
జవాబు:
C) తిరుమల రామచంద్రగారు సంస్కృతం, ఆంధ్ర భాషలలో పండితుడు.

ప్రశ్న 24.
కమల బాగా రాసింది. కమలకు ర్యాంకు రాలేదు – దీనికి సంయుక్త వాక్యం ఏది ?
A) కమల బాగా చదవడం వల్ల ర్యాంకు రాలేదు
B) ర్యాంకు రాలేదు కాని బాగా చదివింది కమల
C) కమల బాగా రాసింది గాని ర్యాంకు రాలేదు
D) కమల బాగా చదివినా ర్యాంకును కొద్దిగా జారవిడుచుకుంది.
జవాబు:
C) కమల బాగా రాసింది గాని ర్యాంకు రాలేదు

ప్రశ్న 25.
సామాజిక సమస్యలు పరిష్కారం అవుతాయి – దీనికి వ్యతిరేకార్థక వాక్యం ఏది ?
A) సామాజిక సమస్యలు పరిష్కారం కావు
B) సామాజిక సమస్యలతో పరిష్కారం చేయబడతాయి
C) సామాజిక సమస్యలకు పరిష్కారం దొరకదు
D) సామాజిక సమస్యలు పరిష్కారం చేయబడవు
జవాబు:
A) సామాజిక సమస్యలు పరిష్కారం కావు

These TS 10th Class Telugu Bits with Answers 11th Lesson భిక్ష will help students to enhance their time management skills.

TS 10th Class Telugu Bits 11th Lesson భిక్ష

బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు (\(\frac{1}{2}\) మార్కులు)

PAPER – I: PART – B

1. సొంతవాక్యాలు

1. సూడిగములు : ………………………..
………………………………..
జవాబు:
మహిళలు చేతులకు సూడిగములు వేసుకుంటారు.

2. కోపావేశం : ………………………..
………………………………..
జవాబు:
దుర్యోధనుడు కోపావేశంతో మాట్లాడాడు.

3. అపారము : ………………………..
………………………………..
జవాబు:
కాళిదాసుకు అపారమైన పాండిత్యం ఉంది.

4. కనుల పండుగ : ………………………..
………………………………..
జవాబు:
దసరా ఉత్సవాలు రాజధానిలో కనుల పండుగగా జరిగాయి.

5. కంకణంకట్టుకొను : ………………………..
………………………………..
జవాబు:
సమాజంలోని అసమానతలను రూపు
మాపడానికి ప్రభుత్వం కంకణం కట్టుకొనింది.

6. తలలో నాలుక : ………………………..
………………………………..
జవాబు:
శిష్యులు గురువులకు తలలో నాలుకగా ఉంటారు.

2. అర్ధాలు

ప్రశ్న 1.
వ్యాసుని కోరిక నెరవేరలేదు. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) ఈప్సితం
B) తాపసుడు
C) తండ్రి
D) గురువు
జవాబు:
A) ఈప్సితం

ప్రశ్న 2.
భోజనముపై నెయ్యిని అభిఘరించినారు. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) కలుపు
B) చల్లు
C) కడుగు
D) పెరుగు
జవాబు:
B) చల్లు

ప్రశ్న 3.
తల్లిదండ్రులు మనల పేర్మితో చూస్తారు. గీతగీసిన పదానికి అర్ధం. (June ’18)
A) ద్వేషం
B) ప్రేమ
C) సుఖం
D) మర్యాద
జవాబు:
B) ప్రేమ

ప్రశ్న 4.
ప్రతి పురుషుడి విజయం వెనుక ఒక అంగన తప్పక ఉంటుంది. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) భుక్తిశాల
B) చూచు
C) స్త్రీ
D) పురుషుడు
జవాబు:
C) స్త్రీ

ప్రశ్న 5.
పిపాస తీరాలి. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) క్రోథ
B) దప్పిక
C) ఓపిక
D) కాంక్ష
జవాబు:
B) దప్పిక

ప్రశ్న 6.
ఇతరుల క్షుత్తును తీర్చాలి. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.
A) మస్తకం
B) దాహం
C) ఆకలి
D) నాశిక
జవాబు:
C) ఆకలి

ప్రశ్న 7.
అసురులు అనగా (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.
A) దేవతలు
B) పాములు
C) రాక్షసులు
D) గంధర్వులు
జవాబు:
C) రాక్షసులు

ప్రశ్న 8.
శ్రీనాథుడు ముక్కంటి భక్తుడు. ముక్కంటి అనగా (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) శివుడు
B) విష్ణువు
C) రాముడు
D) వినాయకుడు
జవాబు:
A) శివుడు

ప్రశ్న 9.
నీకింత ఆగ్రహము కూడదు. ‘ఆగ్రహము’నకు అర్థము
A) దయ
B) గ్రహము
C) శాంతము
D) కోపము
జవాబు:
D) కోపము

ప్రశ్న 10.
“ఏ మచ్చెకంటియు వంటకంబు పెట్టకున్నఁ గటకటంబడి” మచ్చెకంటి అనగా
A) చేపకన్నుల వంటి కన్నులు గలది
B) చేపల వంటి కన్నులు గలది
C) చేప మొప్పల వంటి కన్ను గలది
D) చేపతోక వంటి కన్నులు గలది
జవాబు:
B) చేపల వంటి కన్నులు గలది

ప్రశ్న 11.
అనవుడు నల్లనవ్వి కమలానన యిట్లను. ‘అనవుడు’కు అర్థం ?
A) అనిన పిమ్మట
B) వినిన పిమ్మట
C) కనిన పిమ్మట
D) పాడిన పిమ్మట
జవాబు:
A) అనిన పిమ్మట

ప్రశ్న 12.
ఒకసారి నేను నీఱె౦డలో చెప్పులు లేకుండానే నడవాల్సి వచ్చింది. ‘నీఱె౦డ’ అనగా ?
A) తీక్షణమయిన ఎండ
B) తక్కువ ఎండ
C) వర్షపు ఎండ
D) చలితో కూడిన ఎండ
జవాబు:
A) తీక్షణమయిన ఎండ

ప్రశ్న 13.
గోమయముతో చేసిన పిడకలను ఒకప్పుడు వంటకు వాడేవారు. గోమయము అనగా ?
A) గేదెపేడ
B) ఆవుపేడ
C) ఆవునేయి
D) ఆవుమూత్రం
జవాబు:
B) ఆవుపేడ

ప్రశ్న 14.
సీత, గీతలు జాతరలో సూడిగములు కొన్నారు. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.) (Mar.’ 15)
A) బొమ్మలు
B) గజ్జెలు
C) బట్టలు
D) గాజులు
జవాబు:
D) గాజులు

ప్రశ్న 15.
సభలో రుద్రమదేవి హాటకపీఠము పై కూర్చొని యున్నది. గీత గీసిన పదానికి అర్థం ?
A) రజత పీఠం
B) స్వర్ణ పీఠం
C) కాంస్య పీఠం
D) వజ్ర పీఠం
జవాబు:
B) స్వర్ణ పీఠం

ప్రశ్న 16.
ఎదుటి వారిలోని తప్పులను ఎంచి పదే పదే కుందాడరాదు. గీత గీసిన పదానికి అర్థం ?
A) పొగడరాదు
B) మాట్లాడరాదు
C) నిందించరాదు
D) పలకరాదు
జవాబు:
C) నిందించరాదు

ప్రశ్న 17.
విద్యార్థులు సఖ్యతతో మెలగాలి. అర్థం
A) స్నేహం – చెలిమి
B) స్నేహం – కలిమి
C) బలిమి – స్నేహం
D) అందం – స్నేహం
జవాబు:
A) స్నేహం – చెలిమి

ప్రశ్న 18.
‘జిహ్వ’ అనే అర్థాన్ని సూచించే పదం.
A) నోరు
B) కళ్ళు
C) చెవి
D) నాలుక
జవాబు:
D) నాలుక

ప్రశ్న 19.
మానస సరోవరంలో మరాళాలు నివసిస్తాయి. పదానికి అర్థం
A) కొంగలు
B) హంసలు
C) చేపలు
D) కప్పలు
జవాబు:
B) హంసలు

ప్రశ్న 20.
చేతులు – ఈ పదానికి అర్థం కానిది.
A) కేలు
B) హస్తములు
C) కరములు
D) వేలు
జవాబు:
A) కేలు

3. పర్యాయపదాలు

ప్రశ్న 1.
కాశీలో గంగలో స్నానమాడి, జాహ్నవికి ఇచ్చే హారతిని చూసి తరించాలి. (గీత గీసిన పదాలకు సరిపడు పర్యాయపదాన్ని గుర్తించండి.)
A) కావేరి
B) కృష్ణ
C) గోదావరి
D) భాగీరథి
జవాబు:
D) భాగీరథి

ప్రశ్న 2.
స్త్రీలు నేటి సమాజంలో ఇబ్బందులు పడుతున్నారు. మహిళా లోకం మేలుకొనాలి. (గీత గీసిన వాటికి సరిపోవు పర్యాయ పదం గుర్తించండి).
A) అనిత
B) వనిత
C) కవిత
D) సుమతి
జవాబు:
B) వనిత

ప్రశ్న 3.
అంగనను గౌరవించాలి. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయ పదాలను గుర్తించండి.) (Mar. ’15)
A) స్త్రీ, వనిత
B) లలన, లాలిత్యం
C) దహనం, దాపు
D) శివం, సుత
జవాబు:
A) స్త్రీ, వనిత

ప్రశ్న 4.
ముఖం సుందరంగా ఉంది. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయ పదాలు గుర్తించండి.)
A) ఊరిమి, ఓరిమి
B) నోరు, ఆస్యము
C) పదును, నుదురు
D) జిహ్వ, ఉదరం
జవాబు:
B) నోరు, ఆస్యము

ప్రశ్న 5.
అహిమకరుడు పశ్చిమదిశ అస్తమించె. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదం గుర్తించండి.)
A) బృహస్పతి
B) సూర్యుడు
C) చంద్రుడు
D) గురుడు
జవాబు:
B) సూర్యుడు

ప్రశ్న 6.
ఎండాకాలంలో ఛత్రము అవసరం. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదం గుర్తించండి.)
A) పతంగం
B) గొడుగు
C) అంబారి
D) వింజామరం
జవాబు:
B) గొడుగు

ప్రశ్న 7.
పారాశర్యుడు భారతం రచించాడు. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.)
A) గణపతి, పురందరుడు
B) వ్యాసుడు, బాదరాయణుడు
C) పులోమావి, వీక్షకుడు
D) పరాశరుడు, వైశంపాయనుడు
జవాబు:
B) వ్యాసుడు, బాదరాయణుడు

ప్రశ్న 8.
నాకు ముగ్గురు శిష్యులు ఉన్నారు. (గీత గీసిన పదానికి సరైన పర్యాయపదాలు గుర్తించండి). (A.P June’15)
A) ఛాత్రులు, పిల్లలు
B) ఛాత్రులు, అంతేవాసులు
C) ఛాత్రులు గురువులు
D) ఛాత్రులు, పెద్దలు
జవాబు:
A) ఛాత్రులు, పిల్లలు

ప్రశ్న 9.
‘ఏ అంగనయూ, ఈ వనితతో సమానము కాదు. (గీత గీసిన పదాలకు పర్యాయపదమును గుర్తించండి.)
A) పావని
B) సీత
C) దమయంతి
D) స్త్రీ
జవాబు:
D) స్త్రీ

ప్రశ్న 10.
“నీ ముఖం ! నీకేం తెలుసు”. గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి.
A) తల, శిరస్సు
B) నోరు, ఆస్యము
C) వదనము, ఆననము
D) హస్తము, అంగము
జవాబు:
B) నోరు, ఆస్యము

ప్రశ్న 11.
ఇతరులను కుందాడుట శ్రేయస్కరం కాదు. గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదం గుర్తించండి.
A) నిందించుట
B) అవమానించుట
C) పలుకరించుట
D) గోలచేయుట
జవాబు:
A) నిందించుట

ప్రశ్న 12.
ఏనుగు తొండము చేయితో తాకితే మనమేదో సహాయం చేస్తున్నామని ఏనుగు ఆనందిస్తుంది. గీత గీసిన పదాలకు పర్యాయపదం గుర్తించండి.
A) కరము
B) హరి
C) హిరణ్యము
D) హస్తము
జవాబు:
D) హస్తము

ప్రశ్న 13.
విద్యార్థి నిరంతరం శ్రమిస్తేనే విజేత అవుతాడు. గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదం ?
A) ఎల్లప్పుడు
B) ఎప్పుడు
C) అప్పుడప్పుడు
D) రోజూ
జవాబు:
A) ఎల్లప్పుడు

ప్రశ్న 14.
‘వైరి, రిపువు’ – ఈ పర్యాయపదాలను సూచించు పదం.
A) మిత్రుడు
B) శత్రువు
C) బంధువు
D) సోదరుడు
జవాబు:
B) శత్రువు

ప్రశ్న 15.
యాది – ఈ పదానికి పర్యాయపదాలు
A) స్మరణం – జ్ఞాపకం
B) జ్ఞాపకం – మరుపు
C) జ్ఞాపకం – ప్రేమ
D) జ్ఞాపకం – స్నేహం
జవాబు:
A) స్మరణం – జ్ఞాపకం

4. వ్యుత్పత్త్యర్థాలు

ప్రశ్న 1.
మూడు కన్నులు కలవాడు మమ్ములను రక్షించుగాక ! (గీత గీసిన పదానికి సరిపోవు వ్యుత్పత్త్యర్థం గుర్తించండి.)
A) శివుడు
B) శంకరుడు
C) శంభుడు
D) మహేశ్వరుడు
జవాబు:
A) శివుడు

ప్రశ్న 2.
వేదములను విభజించినవాడు. (గీత గీసిన పదానికి వ్యుత్పత్త్యర్థపదం గుర్తించండి.) (Mar.’ 15)
A) వేదవ్యాసుడు
B) పురంధ్రి
C) పార్వతి
D) భవాని
జవాబు:
A) వేదవ్యాసుడు

ప్రశ్న 3.
‘చేపలు వంటి కన్నులు కలది’ అనే వ్యుత్పత్తి గల్గిన పదం (June’ 18)
A) ముక్కంటి
B) మృగనేత్రి
C) మచ్చెకంటి
D) అభినయి
జవాబు:
C) మచ్చెకంటి

ప్రశ్న 4.
ప్రకాశించునది కనుకనే బంగారం అంటే అందరికీ ఇష్టం. (గీత గీసిన పదానికి సరిపోవు వ్యుత్పత్త్యర్థం గుర్తించండి.)
A) స్వర్ణం
B) హిరణ్యం
C) కనకం
D) హాటకం
జవాబు:
D) హాటకం

ప్రశ్న 5.
సుఖమునిచ్చునది అనిన భయమును కలిగించే చీకటిలో ప్రయాణం చేయకూడదు. (గీత గీసిన పదానికి సరిపోవు వ్యుత్పత్త్యర్థం గుర్తించండి.)
A) రాత్రి
B) తమస్సు
C) అంధకారము
D) నిశీధి
జవాబు:
A) రాత్రి

ప్రశ్న 6.
పూజ కొరకు జలము పవిత్రమైన నది నుండి తెచ్చుకోవాలి. (గీత గీసిన పదానికి సరిపోవు వ్యుత్పత్త్యర్థం గుర్తించండి.)
A) అర్ఘ్యము
B) పూజాజలము
C) అర్చన
D) ఆరాధన
జవాబు:
A) అర్ఘ్యము

ప్రశ్న 7.
‘పరాశర మహర్షి కుమారుడు’ వ్యుత్పత్త్యర్థానికి సరియైన పదం గుర్తించండి.
A) పరాశరి
B) పారాశరుడు
C) పారాశర్యుడు
D) వాసిష్ఠుడు
జవాబు:
C) పారాశర్యుడు

ప్రశ్న 8.
‘ముక్కంటి’ పదానికి వ్యుత్పత్తిని గుర్తించండి.
A) మూడు కన్నులు
B) మూడు కన్నులు గలవాడు
C) రెండు నేత్రాలు కలవాడు
D) ఏకాక్షుడు
జవాబు:
B) మూడు కన్నులు గలవాడు

ప్రశ్న 9.
గృహమును ధరించునది (వ్యుత్పత్యర్థము గుర్తించండి.)
A) భార్య
B) సతీమణి
C) పురంధ్రి
D) నారీమణి
జవాబు:
C) పురంధ్రి

ప్రశ్న 10.
“తిథి నియమములు లేకుండా వచ్చేవాడు” అనే వ్యుత్పత్తి గల పదం ఏది ?
A) అభ్యాగతి
B) తిధి
C) అతిథి
D) సన్న్యాసి
జవాబు:
C) అతిథి

ప్రశ్న 11.
భవాని ఒక పెద్ద ముత్తైదువ రూపంలో వచ్చి వ్యాసుణ్ణి మందలించింది. (గీత గీసిన పదానికి సరైన వ్యుత్పత్త్యర్ధాన్ని గుర్తించుము. (A.P Mar.’18)
A) ఇంద్రుని భార్య
B) భవుని భార్య
C) విష్ణువు భార్య
D) సూర్యుని భార్య
జవాబు:
B) భవుని భార్య

5. నానానార్థాలు

ప్రశ్న 1.
పుణ్య పురుషుడు నిర్యాణం చెందిన తర్వాత కైవల్యం ప్రాప్తిస్తుంది. (గీత గీసిన పదాలకు సరిపడు నానార్థ పదం గుర్తించండి.)
A) గురువు
B) లక్ష్మి
C) మోక్షము
D) చేయి
జవాబు:
C) మోక్షము

ప్రశ్న 2.
తొండముతో కిరణములను చేధించుకుంటూ ఏనుగు వెళుతుంది. (గీత గీసిన పదాలకు నానార్థ పదం గుర్తించండి.)
A) కరము
B) మరణము
C) కరణము
D) చరణము
జవాబు:
A) కరము

ప్రశ్న 3.
దేశభాషలందు తెలుగులెస్సయని రాయలు లెస్సగా పలికెను. (గీత గీసిన పదాలకు నానార్థాలు గుర్తించండి.)
A) ఉపాధ్యాయుడు, తండ్రి
B) మేలు, చక్కని
C) పట్టణం, వదులుట
D) కరము, చేయి
జవాబు:
B) మేలు, చక్కని

ప్రశ్న 4.
వేసవిలో సూర్య కిరణములు మంట పుట్టిస్తాయి. చెట్టు కొమ్మ కొనన కూర్చున్నా చల్లదనం ఉండదు. (గీత గీసిన పదాలకు సరిపడు నానార్థ పదం గుర్తించండి.)
A) శిఖ
B) వృక్షము
C) అగ్ని
D) తుద
జవాబు:
A) శిఖ

ప్రశ్న 5.
ఉపాధ్యాయుని, తండ్రిని ఎదిరిస్తే బృహస్పతికైనా కీడు తప్పదు. (గీత గీసిన పదాలకు సరిపడు నానార్థ పదం గుర్తించండి.
A) పెద్ద
B) గురువు
C) పిత
D) మాష్టారు
జవాబు:
B) గురువు

ప్రశ్న 6.
అర్జునుడు తన కన్ను లక్ష్యముపైనే పెట్టి బాణం విడిచేవాడు. అతను ఆవును రక్షించడం యజ్ఞముగా భావించేవాడు. (గీత గీసిన పదాలకు సరిపడు నానార్థ
పదం గుర్తించండి.)
A) గోవు
B) నరుడు
C) గురి
D) నేత్రం
జవాబు:
A) గోవు

ప్రశ్న 7.
‘మీ గృహములో ఎందరున్నారు’ ? గీత గీసిన పదానికి నానార్థాలు ఏవి ?
A) ఇల్లు, భవనము
B) ఇల్లు, భార్య
C) తండ్రి, చేయి
D) నెయ్యి, తొండము
జవాబు:
B) ఇల్లు, భార్య

ప్రశ్న 8.
కరణము, చేయి, తొండము అనే నానార్థం గల పదం ఏది ?
A) కరి
B) పాణి
C) కరము
D) హస్తము
జవాబు:
C) కరము

ప్రశ్న 9.
మెట్ట తామరలతో శ్రీదేవిని పూజిస్తే ఐశ్వర్యము పెరుగుతుంది. (గీత గీసిన పదాలకు సరిపడు నానార్థ పదం గుర్తించండి.)
A) పూజ
B) లక్ష్మి
C) అర్చన
D) ఈశ్వరుడు
జవాబు:
B) లక్ష్మి

ప్రశ్న 10.
ఒక తెగలోని పద్ధతి మరొకదానితో సామ్యము లేకపోయినా పురుషాంతరముల నుండి అవి కొనసాగుతాయి. (గీత గీసిన పదాలకు సరిపడు
నానార్థ పదం గుర్తించండి.)
A) తరీషము
B) తరి
C) తరము
D) తరణము
జవాబు:
C) తరము

ప్రశ్న 11.
దిక్కు – అనే పదానికి
A) దిశ – ఆధారం.
B) దిశ – చోటు
C) దిశ – ఎల్లలు
D) మొక్కు – దిక్కు
జవాబు:
D) మొక్కు – దిక్కు

6. ప్రకృతి – వికృతులు

ప్రశ్న 1.
లక్ష్మి – దీనికి వికృతి పదం ఏది ?
A) రూపం
B) దోషం
C) లచ్చి
D) సాచ్చి
జవాబు:
C) లచ్చి

ప్రశ్న 2.
శక్తి – దీనికి వికృతి పదం ఏది ?
A) విద్దె
B) వేషము
C) రతనము
D) సత్తి
జవాబు:
D) సత్తి

ప్రశ్న 3.
“బిచ్చము” – దీనికి ప్రకృతి పదం ఏది ?
A) భిక్షము
B) రతనము
C) చట్టు
D) రూపు
జవాబు:
A) భిక్షము

ప్రశ్న 4.
సుకము – దీనికి ప్రకృతి పదం ఏది ?
A) సుక్యము
B) సకము
C) సుఖము
D) సూన్యము
జవాబు:
C) సుఖము

ప్రశ్న 5.
రూపము – దీనికి వికృతి పదం ఏది ?
A) పాయసం
B) రూప
C) రూప్యము
D) రతనము
జవాబు:
B) రూప

ప్రశ్న 6.
శ్రీ – దీనికి వికృతి పదం ఏది ?
A) శ్రీజము
B) సిరిజము
C) సిరి
D) పున్నెము
జవాబు:
C) సిరి

ప్రశ్న 7.
మీ బంతిలో నేను కూర్చుంటాను (గీత గీసిన పదానికి వికృతిని గుర్తించండి.) (June ’15)
A) బాది
B) పంక్తి
C) పంతి
D) బంక్తి
జవాబు:
B) పంక్తి

ప్రశ్న 8.
వేసవిలో స్త్రీలు మల్లెలను సిగలలో పెట్టుకొంటారు. దీనికి వికృతి పదం ఏది ?
A) సెగ
B) జడ
C) కొప్పు
D) శిఖ
జవాబు:
D) శిఖ

ప్రశ్న 9.
అమెరికా యాత్ర ఆనందంగా గడిచింది. (గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదం గుర్తించండి.)
A) యతర
B) జాతర
C) జైత్ర
D) యతనము
జవాబు:
B) జాతర

ప్రశ్న 10.
ఎవరి పుణ్యము వారిని కాపాడుతుంది. గీత గీసిన పదానికి వికృతి ?
A) పుణయము
B) పుణ్ణియం
C) పున్నెము
D) పున్నియు
జవాబు:
C) పున్నెము

ప్రశ్న 11.
పూజకు పుష్పం చదువుకు పుస్తకం కావాలి. గీత గీసిన పదానికి వికృతి ?
A) పుష్పము
B) పూలు
C) సుమం
D) పూవు
జవాబు:
D) పూవు

భాషాంశాలు (వ్యాకరణం)

PAPER – II : PART – B

1. సంధులు

ప్రశ్న 1.
భిక్షాన్నం – విడదీయగా
A) భిక్ష + అన్నం
B) భిక్షా + ఆన్నము
C) భీక్ష + ఆన్నము
D) భిక్షా + అన్నము
జవాబు:
A) భిక్ష + అన్నం

ప్రశ్న 2.
“పాపాత్ములు” ఏ సంధి
A) గుణ సంధి
B) యణాదేశ సంధి
C) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
D) అత్వ సంధి
జవాబు:
C) సవర్ణదీర్ఘ సంధి

ప్రశ్న 3.
ఏ, ఓ, అర్లను ఏమంటారు ?
A) గుణాలు
B) యణ్ణులు
C) త్రికాలు
D) సవర్ణములు
జవాబు:
A) గుణాలు

ప్రశ్న 4.
మా యిల్లు ఏ సంధి ?
A) త్రిక సంధి
B) గసడదవాదేశ సంధి
C) ఉత్వ సంధి
D) యడాగమ సంధి
జవాబు:
D) యడాగమ సంధి

ప్రశ్న 5.
ఇవ్వీటి – ఏ సంధి ?
A) త్రిక సంధి
B) యణాదేశ సంధి
C) ఉత్వ సంధి
D) ఇత్వ సంధి
జవాబు:
A) త్రిక సంధి

ప్రశ్న 6.
ఆ, ఈ, ఏలను ఏమంటారు ?
A) యణులు
B) త్రికములు
C) గుణాలు
D) సరళాలు
జవాబు:
B) త్రికములు

ప్రశ్న 7.
“మునీశ్వర” ఏ సంధి ?
A) గుణసంధి
B) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
C) యణాదేశ సంధి
D) త్రికసంధి
జవాబు:
B) సవర్ణదీర్ఘ సంధి

ప్రశ్న 8.
“పట్టపగలు” ఏ సంధి ?
A) ద్విరుక్తటకారాదేశ సంధి
B) యణాదేశ సంధి
C) త్రిక సంధి
D) ఉత్వ సంధి
జవాబు:
A) ద్విరుక్తటకారాదేశ సంధి

ప్రశ్న 9.
‘వాఙ్మయము’ ఏ సంధి ?
A) గసడదవాదేశ సంధి
B) ప్రాతాది సంధి
C) అనునాసిక సంది
D) గుణ సంధి
జవాబు:
C) అనునాసిక సంది

ప్రశ్న 10.
‘పుణ్యావాసము’ పదాన్ని విడదీయండి.
A) పుణ్య + వాసము
B) పున్నె + వాసము
C) పుణె + నివాసము
D) పుణ్య + ఆవాసము
జవాబు:
D) పుణ్య + ఆవాసము

ప్రశ్న 11.
ముత్తెదువ కు నమస్కరిస్తే పాపాలు పోతాయి. గీత గీసిన పదాన్ని విడదీయండి.
A) ముత్తు + ఐదువ
B) ముత్తి + ఐదువ
C) ముక్తి + ఐదువ
D) ముత్త + ఐదువ
జవాబు:
D) ముత్త + ఐదువ

ప్రశ్న 12.
అమ్మహాసాధ్వి సీత దుఃఖమే లంకను నశింపచేసింది. గీత గీసిన పదానికి సంధి పేరేమి ?
A) సవర్ణదీర్ఘ సంధి
B) గుణ సంధి
C) త్రిక సంధి
D) అత్వ సంధి
జవాబు:
C) త్రిక సంధి

ప్రశ్న 13.
గురు శిష్యులు మండుటెండలో భిక్షకోసం తిరిగారు. (గీత గీసిన పదానికి విడదీసిన రూపాన్ని గుర్తించండి.
A) మండుట + ఎండ
B) మండు + టెండ
C) మండు + ఎండ
D) మండుట + అండ
జవాబు:
C) మండు + ఎండ

2. సమాసాలు

ప్రశ్న 1.
“రత్న ఖచితం” ఏ సమాసం ? (A.P June’17)
A) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
B) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
C) తృతీయా తత్పురుష సమాసము
D) ద్విగు సమాసము
జవాబు:
C) తృతీయా తత్పురుష సమాసము

ప్రశ్న 2.
షష్ఠీ తత్పురుష సమాసమునకు ఉదాహరణ
A) విశ్వనాథునిరూపం
B) కాశీపట్టణం
C) పాపాత్ముడు
D) లేతీగ
జవాబు:
A) విశ్వనాథునిరూపం

ప్రశ్న 3.
బహువ్రీహి సమాసమునకు ఉదాహరణ
A) కాశీనగరం
B) లేతీగ
C) శాకాహారులు
D) మధ్యాహ్నం
జవాబు:
C) శాకాహారులు

ప్రశ్న 4.
పుణ్యాంగన ఏ సమాసం ?
A) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసం
B) బహువ్రీహి సమాసం
C) చతుర్థీ తత్పురుష సమాసం
D) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసం
జవాబు:
A) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసం

ప్రశ్న 5.
బహుపద ద్వంద్వ సమాసానికి ఉదాహరణ
A) రామలక్ష్మణులు
B) తల్లిదండ్రులు
C) అక్కా చెల్లెళ్ళు
D) వేద పురాణశాస్త్రములు
జవాబు:
D) వేద పురాణశాస్త్రములు

ప్రశ్న 6.
కాళ్ళూ చేతులు కడుగుకొని భోజనశాలలోకి ప్రవేశించడం మంచిది. (గీత గీసిన పదానికి సమాస నామం ?)
A) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసం
B) ద్వంద్వ సమాసం
C) ద్విగు సమాసం
D) చతుర్థీ తత్పురుష సమాసం
జవాబు:
D) చతుర్థీ తత్పురుష సమాసం

ప్రశ్న 7.
ఏ పుణ్యాంగనా వ్యాసునికి భిక్షం వేయలేదు. గీత గీసిన పదానికి విగ్రహవాక్యం
A) పుణ్యము కొరకు అంగన
B) పుణ్యమైన అంగన
C) పుణ్యమును, అంగనయును
D) పుణ్యము చేత అంగన
జవాబు:
B) పుణ్యమైన అంగన

ప్రశ్న 8.
కాశీలోని స్త్రీలు అతిథులకు అర్ఘ్య పాద్యాలు ఇచ్చి భోజనం పెట్టేవారు. గీత గీసిన పదానికి విగ్రహవాక్యం
A) అర్ఘ్యము అనెడి పాద్యం
B) అర్ఘ్యము మరియు పాద్యము
C) అర్ఘ్యము కొరకు పాద్యము
D) అర్హమైన పాద్యము
జవాబు:
B) అర్ఘ్యము మరియు పాద్యము

ప్రశ్న 9.
చిగురు బోడి ! నాతోపాటు నా శిష్యులు భోజనం చేయాలి. గీత గీసిన పదంలోని సమాసం ?
A) రూపక సమాసం
B) షష్ఠీతత్పురుష సమాసం
C) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయం
D) బహువ్రీహి సమాసం
జవాబు:
D) బహువ్రీహి సమాసం

ప్రశ్న 10.
పూర్వ పదార్థ ప్రాధాన్యం గల సమాసం ఏది ?
A) అవ్యయీభావం
B) కర్మధారయం
C) తత్పురుష
D) ద్విగువు
జవాబు:
A) అవ్యయీభావం

3. ఛందస్సు

ప్రశ్న 1.
“మునివర నీవు శిష్య గణముంగొని చయ్య నరమ్ము విశ్వనా” ఇది ఏ పద్యపాదం ?
A) చంపకమాల
B) ఉత్పలమాల
C) మత్తేభం
D) శార్దూలం
జవాబు:
A) చంపకమాల

ప్రశ్న 2.
“వేదోక్త శివధర్మ విధి బసవనికి” ఇది ఏ పద్యపాదం ?
A) తేటగీతి
B) ఆటవెలది
C) ద్విపద
D) కందం
జవాబు:
C) ద్విపద

ప్రశ్న 3.
“య్యాదిమ శక్తి, సంయమివరా ! యిటు రమ్మనిపిల్చె హస్తసం” ఇది ఏ పద్యపాదం ?
A) ఉత్పలమాల
B) చంపకమాల
C) తేటగీతి
D) ఆటవెలది
జవాబు:
A) ఉత్పలమాల

ప్రశ్న 4.
“ఆకంఠంబుగ నిఫ్టు మాధుకర భిక్షాన్నంబు భక్షింపగా”. ‘ఇది ఏ పద్యపాదమో గుర్తించండి.
A) తేటగీతి
B) ఆటవెలది
C) శార్దూలం
D) మత్తేభం
జవాబు:
C) శార్దూలం

ప్రశ్న 5.
యటు విశేషించి శివుని యర్థాంగ లక్ష్మి. ఇది ఏ పద్య పాదము ?
A) తేటగీతి
B) ఆటవెలది
C) సీసం
D) ఉత్పలమాల
జవాబు:
A) తేటగీతి

ప్రశ్న 6.
శ్రీనాథుని ప్రతిభ ఏ పద్యాల్లో కనిపిస్తుంది ?
A) తేటగీతి
B) కందం
C) సీసం
D) ఆటవెలది
జవాబు:
C) సీసం

ప్రశ్న 7.
‘ముంగిట గోమయంబున గోముఖము దీర్చి కడలునాల్గుగ మ్రుగ్గుకఱవెట్టి’ ఇది ఏ పద్యపాదం ?
A) సీసం
B) కందం
C) చంపకమాల
D) ఉత్పలమాల
జవాబు:
A) సీసం

ప్రశ్న 8.
‘నఖిల విద్యాగురుండు భిక్షాటనంబు’ ఇది ఏ పద్యపాదం ?
A) ఆటవెలది
B) ద్విపద
C) మత్తేభం
D) తేటగీతి
జవాబు:
D) తేటగీతి

ప్రశ్న 9.
UIU – ఇది ఏ గణం ?
A) తగణం
B) రగణం
C) భగణం
D) సగణం
జవాబు:
B) రగణం

ప్రశ్న 10.
మత్తేభంలో యతిస్థానం ? (June’18)
A) 10వ అక్షరం
B) 11వ అక్షరం
C) 14వ అక్షరం
D) 13వ అక్షరం
జవాబు:
C) 14వ అక్షరం

4. అలంకారాలు

ప్రశ్న 1.
“శివాజీ కళ్యాణి దుర్గాన్ని సాధించాడు” – వీరులకు సాధ్యము కానిది లేదు కదా ! ఇది ఏ అలంకారం ?
A) స్వభావోక్త్యలంకారం
B) అర్థాంతరన్యాసాలంకారం
C) ఉపమాలంకారం
D) ఉత్ప్రేక్షాలంకారం
జవాబు:
B) అర్థాంతరన్యాసాలంకారం

ప్రశ్న 2.
విశేష విషయాన్ని సామాన్య విషయంతో గాని, సామాన్య విషయాన్ని విశేష విషయంతో గాని సమర్థించి చెపితే అది ఏ అలంకారం ?
A) రూపకాలంకారం
B) ఉత్ప్రేక్ష
C) స్వభావోక్త్యలంకారం
D) అర్థాంతరన్యాసాలంకారం
జవాబు:
D) అర్థాంతరన్యాసాలంకారం

ప్రశ్న 3.
ఉపమాన ఉపమేయాలకు అభేదం చెప్పినచో అది అలంకారం ?
A) స్వభావోక్తి
B) రూపక
C) అతిశయోక్తి
D) అర్థాంతరన్యాస
జవాబు:
B) రూపక

ప్రశ్న 4.
అని పారాశర్యుండు క్షుత్పిపాసా పరవశుండై శపియింప దలంచు. ఇందలి అలంకారం ఏది ?
A) ఉత్ప్రేక్ష
B) వృత్త్యనుప్రాస
C) యమకం
D) లాటానుప్రాస
జవాబు:
B) వృత్త్యనుప్రాస

ప్రశ్న 5.
కమలాక్షు నర్చించు కరములు కరములు. ఇందులోని అలంకారాన్ని గుర్తించండి.
A) యమకం
B) అంత్యానుప్రాస
C) అనన్వయం
D) లాటానుప్రాస
జవాబు:
D) లాటానుప్రాస

ప్రశ్న 6.
‘కొన్ని మాటలు నీతోనాడ గలననిన నమ్మహా సాధ్వింగని, – ఇందలి అలంకారము.
A) వృత్త్యనుప్రాస
B) చేకానుప్రాస
C) లాటానుప్రాస
D) అంత్యానుప్రాస
జవాబు:
A) వృత్త్యనుప్రాస

ప్రశ్న 7.
నాటి యట్ల ముక్కంటిమాయ నే మచ్చెకంటియు వంటకంబు పెట్టకున్న గటకటంబడి – ఇందులోని అలంకారం
A) రూపకం
B) ఉత్ప్రేక్ష
C) స్వభావోక్తి
D) వృత్త్యనుప్రాస
జవాబు:
D) వృత్త్యనుప్రాస

ప్రశ్న 8.
‘ఇందు బింబాస్య యెదురుగా నేగుదెంచి’ ఇందలి అలంకారం
A) రూపకం
B) ఉపమాలంకారం
C) ఉత్ప్రేక్ష
D) స్వభావోక్తి
జవాబు:
B) ఉపమాలంకారం

ప్రశ్న 9.
‘చెడుగాక మోక్షలక్ష్మి’ ఇందలి అలంకారం
A) రూపకాలంకారం
B) వృత్త్యనుప్రాస
C) యమకం
D) ఉత్ప్రేక్ష
జవాబు:
A) రూపకాలంకారం

ప్రశ్న 10.
భగీరధుడు గంగను భూమిపైకి తెచ్చాడు. గొప్పవారు ఎంతటి కష్టమైన పనినైనా సాధిస్తారు గదా ! ఈ వాక్యంలోని అలంకారం గుర్తించండి ?
A) రూపకం
B) ఉత్ప్రేక్ష
C) అర్థాంతరన్యాసాలంకారం
D) యమకం
జవాబు:
C) అర్థాంతరన్యాసాలంకారం

ప్రశ్న 11.
‘ఉపమానోపమేయాలకు చక్కని పోలిక చెప్పడం’ అనేది ఏ అలంకారం ?
A) స్వభావోక్తి
B) ఉపమాలంకారం
C) ఉత్ప్రేక్ష
D) అతిశయోక్తి
జవాబు:
B) ఉపమాలంకారం

ప్రశ్న 12.
‘మా చెల్లెలు తాటి చెట్టు అంత పొడవు ఉంది’. ఈ వాక్యంలోని అలంకార మేది ?
A) స్వభావోక్తి
B) చేకానుప్రాస
C) లాటానుప్రాస
D) అతిశయోక్తి
జవాబు:
D) అతిశయోక్తి

ప్రశ్న 13.
‘మేడారం జాతరకు ఇసుకవేస్తే రాలనంత జనం వస్తారు’ – అనే వాక్యంలో అలంకారం ఏది ? (Mar.’ 17)
A) స్వభావోక్తి
B) శ్లేష
C) ఉపమాలంకారం
D) అతిశయోక్తి
జవాబు:
D) అతిశయోక్తి

ప్రశ్న 14.
అనేకార్థాలను కలిగి యుంటే అది (Mar.’ 17)
A) స్వభావోక్యలంకారం
B) అతిశయోక్తి అలంకారం
C) రూపకాలంకారం
D) శ్లేష అలంకారం
జవాబు:
D) శ్లేష అలంకారం

5. వాక్య పరిజ్ఞానం

ప్రశ్న 1.
వ్యాసుడు కాశీనగరంబునకు చనియె – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) వ్యాసుడు కాశీ నగరానికి వెళ్ళాడు
B) కాశీ నగరంబునకు వెళ్ళె వ్యాసుడు
C) చనెను వ్యాసుడు కాశీ నగరంబున
D) వ్యాసుడు కాశీపట్టణంబునకు వెళ్ళియుండెను
జవాబు:
A) వ్యాసుడు కాశీ నగరానికి వెళ్ళాడు

ప్రశ్న 2.
ఇవ్వీటి మీద నాగ్రహము దగునే ! – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) ఈ నగరమందు ఆగ్రహంబు తగునే
B) ఈ నగరంపైన కోపం తగునా
C) ఆగ్రహంబు తగునా ఈ నగరంబుపైన
D) నగరమందు ఈవ్వీటియందు దగునా !
జవాబు:
B) ఈ నగరంపైన కోపం తగునా

ప్రశ్న 3.
మా యింటికిం గుడువ రమ్ము! దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) మా ఇంట్లో తింటానికి రండి
B) మా ఇంటియందు తినుటకు విచ్చేయుము
C) మా ఇంటికి తినుట కొరకు విచ్చేయుము
D) మా ఇంట భుజించుటకు రమ్ము
జవాబు:
A) మా ఇంట్లో తింటానికి రండి

ప్రశ్న 4.
నాకు భిక్షను పెట్టు అని వ్యాసుడు అన్నాడు. – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) అతనికి భిక్ష పెట్టమని వ్యాసుడు చెప్పాడు
B) వ్యాసుడు భిక్ష పెట్టమని అన్నాడు.
C) తనకు భిక్షను పెట్టమని వ్యాసుడు అన్నాడు
D) తనకి భిక్షను పెట్టమని వ్యాసుడు చెప్పాడు.
జవాబు:
B) వ్యాసుడు భిక్ష పెట్టమని అన్నాడు.

ప్రశ్న 5.
తిరిగి రమ్మను నొక్క లేతీగ బోడి – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) లేతీగ బోడి తిరిగి నొక్క రమ్మన్నది
B) రమ్మన్నది తిరిగి లేతీగ బోడి నొకసారి
C) ఒక లతాంగి బోడి తిరిగి రమ్మంది
D) ఒక తిరిగి రమ్మను లేతీగ బోడి
జవాబు:
C) ఒక లతాంగి బోడి తిరిగి రమ్మంది

ప్రశ్న 6.
ఏ పాపాత్ముని ముఖంబు వీక్షించితినో – ఈ వాక్యానికి ఆధునిక వచనాన్ని గుర్తించండి. (A.P Mar.’17)
A) ఏ పాపాత్ముని చూసానో నేను !
B) ఏ పాపాత్ముని ముఖం చూసానో
C) ఏ పాపాత్ముని ముఖాన్ని చూడలేదు.
D) ఏ పాపాత్ముని చూడలేదు నేను
జవాబు:
B) ఏ పాపాత్ముని ముఖం చూసానో

ప్రశ్న 7.
శ్రీనాథుడు నైషథం రచించాడు. దీనికి కర్మణి వాక్యం గుర్తించండి.
A) శ్రీనాథునిచే నైషధం రచింపబడెను
B) శ్రీనాథుని వల్ల నైషధం రాశాడు.
C) శ్రీనాథుడు రచించాడు నైషధం
D) నైషధంబు రచింపబడియె శ్రీనాథుడు
జవాబు:
A) శ్రీనాథునిచే నైషధం రచింపబడెను

ప్రశ్న 8.
దేవి భిక్ష పెట్టింది – దీనికి కర్మణి వాక్యం గుర్తించండి.
A) దేవియందు పెట్టబడినది భిక్ష
B) దేవిచే భిక్ష పెట్టబడింది.
C) దేవివల్ల భిక్ష పెట్టబడింది
D) దేవికి భిక్ష పెట్టబడింది
జవాబు:
B) దేవిచే భిక్ష పెట్టబడింది.

ప్రశ్న 9.
శ్రీనాథుడు కాశీఖండం రచించెను. వాక్యం గుర్తించండి. దీనికి కర్మణి వాక్యం గుర్తించండి.
A) కాశీఖండంబున శ్రీనాథుడు రచియించె
B) శ్రీనాథునిచే కాశీఖండం రచింపబడెను
C) కాశీఖండంలో శ్రీనాథుడు రచియించె
D) రచియింపబడియె శ్రీనాథుడు కాశీఖండంబు దీనికి కర్మణి వాక్యం
జవాబు:
B) శ్రీనాథునిచే కాశీఖండం రచింపబడెను

ప్రశ్న 10.
వ్యాసుడు కాశీని చూచాడు – దీనికి కర్మణి వాక్యం గుర్తించండి.
A) వ్యాసునికి కాశీ కనిపించింది
B) వ్యాసుని వల్ల కాశీ చూచాడు
C) వ్యాసునిచే కాశీ చూడబడెను
D) కాశీ వ్యాసుని వల్ల చూడబడింది
జవాబు:
C) వ్యాసునిచే కాశీ చూడబడెను

ప్రశ్న 11.
దేవి చేత గంధపుష్పాలు ఇవ్వబడెను.
A) దేవి వల్ల గంధపుష్పాలు అర్పించెను
B) దేవికి గంధపుష్పాలు అర్పించును
C) దేవి కొరకు గంధపుష్పాలు సమర్పించును
D) దేవి గంధపుష్పాలను ఇచ్చెను
జవాబు:
D) దేవి గంధపుష్పాలను ఇచ్చెను

ప్రశ్న 12.
తనకు కోపమెక్కువని వ్యాసుడు పలికాడు – దీనిని ప్రత్యక్ష కథనంలోకి మార్చండి.
A) అతనికి కోపం ఎక్కువ అని వ్యాసుడు పలికాడు
B) వానికి కోపం తక్కువ అని వ్యాసుడు అన్నాడు.
C) వానికి కోపం ఎక్కువ అని వ్యాసుడు అన్నాడు.
D) నాకు కోపం ఎక్కువ అని వ్యాసుడు అన్నాడు.
జవాబు:
D) నాకు కోపం ఎక్కువ అని వ్యాసుడు అన్నాడు.

ప్రశ్న 13.
“నాకు చదువును చెప్పు” అని శిష్యుడు అన్నాడు – దీనికి పరోక్ష కథనం గుర్తించండి.
A) వానికి చదువును చెప్పమని శిష్యుడు అన్నాడు
B) చెప్పమన్నది చదువని శిష్యుడు అన్నాడు.
C) తనకు చదువు తప్పక చెప్పాలని శిష్యుడు అన్నాడు
D) తనకు చదువును చెప్పమని శిష్యుడు అన్నాడు
జవాబు:
C) తనకు చదువు తప్పక చెప్పాలని శిష్యుడు అన్నాడు

ప్రశ్న 14.
‘నాకు భిక్ష సమర్పించు’ అని వ్యాసుడు అర్థించాడు. – దీనికి పరోక్ష కథన వాక్యం గుర్తించండి.
A) నేను భిక్షను అర్థించానని వ్యాసుడు చెప్పాడు
B) తనకు భిక్ష సమర్పించుమని వ్యాసుడు అర్థించాడు.
C) వానికి భిక్షను అర్పించాలని కోరాడు వ్యాసుడు
D) అతనికి భిక్ష సమర్పించాలని వ్యాసుడు కోరాడు
జవాబు:
B) తనకు భిక్ష సమర్పించుమని వ్యాసుడు అర్థించాడు.

ప్రశ్న 15.
“మీరందరూ తెలివైన విద్యార్థులే ! బాగా చదవండి”. అని అన్నారు డి.ఇ.ఓ గారు గుర్తించండి. – పరోక్ష కథనం గుర్తించండి.
A) మీరంతా బాగా చదివితే తెలివైనోళ్ళనని డి.ఇ.ఓ
B) తామంతా బాగా చదివినప్పుడు తెలివైనోళ్ళు అని డి.ఇ.ఓ గారన్నారు
C) తామందరమూ తెలివైన విద్యార్థులమేననీ, బాగా చదవాలనీ డి.ఇ.ఓ. గారన్నారు.
D) మీరందరూ తెలివైన విద్యార్థులేనని, బాగా చదవండని అన్నారు డి.ఇ.ఓ. గారు
జవాబు:
D) మీరందరూ తెలివైన విద్యార్థులేనని, బాగా చదవండని అన్నారు డి.ఇ.ఓ. గారు

ప్రశ్న 16.
దయచేసి పని వెంటనే పూర్తి చేయండి. (ఇది వాక్యం ?)
A) ప్రశ్నార్థకం
B) సంభావనార్థకం
C) విధ్యర్థకం
D) ప్రార్థనార్థకం
జవాబు:
B) సంభావనార్థకం

ప్రశ్న 17.
మీరు ఆఫీసుకు తప్పక రావాలి. (ఇది ఏ వాక్యం ?)
A) ప్రార్థనార్థకం
B) అజ్ఞార్థకం ( )
C) నిశ్చయార్థకం
D) విధ్యర్థకం
జవాబు:
D) విధ్యర్థకం

ప్రశ్న 18.
మీరు చూడని, వినని పుణ్యక్షేత్రం ఈ దేశంలో లేదు. (ఇది ఏ వాక్యం ?)
A) సంయుక్తవాక్యం
B) సంక్లిష్టవాక్యం
C) కర్తరి వాక్యం
D) సామాన్య వాక్యం
జవాబు:
B) సంక్లిష్టవాక్యం

ప్రశ్న 19.
వర్షాలు కురిసినా నీళ్ళు నిలవవు (ఇది ఏ వాక్యం ?)
A) చేదర్థకము
B) అనంతర్యార్థకము
C) క్త్వార్థకము
D) అప్యర్థకము
జవాబు:
D) అప్యర్థకము

ప్రశ్న 20.
శృతి కలెక్టరయ్యిందా ? (ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?)
A) ప్రశ్నార్థక వాక్యం
B) ఆశ్చర్యార్థకం
C) సందేహార్థకం
D) కర్తరి వాక్యం
జవాబు:
A) ప్రశ్నార్థక వాక్యం

ప్రశ్న 21.
సాయి, విజయ అక్కా చెల్లెండ్రు (ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?)
A) సంక్లిష్ట వాక్యం
B) సంయుక్త వాక్యం
C) కర్తరి వాక్యం
D) కర్మణి వాక్యం
జవాబు:
B) సంయుక్త వాక్యం

ప్రశ్న 22.
అమ్మ బుజ్జగించి, అన్నం పెట్టింది. (ఏ వాక్యమో గుర్తించండి.)
A) సంయుక్త వాక్యం
B) సంక్లిష్ట వాక్యం
C) ప్రశార్థక వాక్యం
D) విధ్యర్థక వాక్యం
జవాబు:
B) సంక్లిష్ట వాక్యం

ప్రశ్న 23.
కష్టపడి చదివితే మంచి మార్కులు వస్తాయి. ఇది ఏ రకమైన వాక్యం ?
A) చేదర్థకం
B) శత్రర్థకం
C) క్వార్ధం
D) అనుమత్యర్థకం
జవాబు:
A) చేదర్థకం

ప్రశ్న 24.
క్రింది వానిలో క్త్వార్ధ క్రియను గుర్తించండి.
A) వచ్చి
B) వస్తే
C) వస్తూ
D) వచ్చినా
జవాబు:
A) వచ్చి

ప్రశ్న 25.
నడిస్తే, చదివితే – ఇవి ఏ క్రియలు ?
A) తద్ధర్మార్థక క్రియలు
B) చేదర్థక క్రియలు
C) అప్యర్థక వాక్యాలు
D) క్త్వార్థక క్రియలు
జవాబు:
B) చేదర్థక క్రియలు

These TS 10th Class Physics Chapter Wise Important Questions Chapter 9 Electric Current will help the students to improve their time and approach.

TS 10th Class Physical Science Important Questions Chapter 9 Electric Current

1 Mark Questions

Question 1.
Give reason, why metals conduct electric charge easily?
Answer:
Because metals possess a large number of free electrons.

Question 2.
How is an ampere related to a coulomb? (ASL)
Answer:
1 amp = \(\frac{1 C}{1 \mathrm{sec}}\)

Question 3.
What is the name of physical quantity which is equal to V/I?
Answer:
Electrical resistance.

Question 4.
How is one – 1 ohm related to ampere and volt?
Answer:
1 ohm= \(\frac{1 \text { volt }}{1 \text { ampere }}\)

Question 5.
Which material is the best conductor?
Answer:
Silver.

Question 6.
Resistance of an incandescent filament of a lamp is more than that when it is at the room temperature. Why?
Answer:
Because resistance of metallic wire increases with increase in temperature.

Question 7.
What is the shape of V – I graph for a metallic wire?
Answer:
A straight line passing through origin.

Question 8.
When resistances are connected in series which physical quantity remains unchanged?
Answer:
Current.

Question 9.
When resistances are connected In parallel which physical quantity remains unchanged?
Answer:
Voltage.

Question 10.
The length of a wire is doubled and its cross-sectional area Is also doubled. What is the change ¡n its resistivity?
Answer:
There Is no change In resistivity. When the length of the wire is doubled, its resistivity also double. But when the cross-sectFonal areas is doubled, Its resistivity becomes half of the double. So there is no charge.

Question 11.
What happens to resistance when lengths of a conductor is doubled without affecting the thickness of conductor?
Answer:
Resistance is doubled because R∝ l.
\(\frac{R_1}{R_2}=\frac{l_1}{l_2} \Rightarrow \frac{R}{R_2}=\frac{l}{2 l}, \frac{R}{R_2}=\frac{1}{2} \Rightarrow R_2=2 R\)

Question 12.
A battery of 6V is applied across a resistance of 15c. Find the Current flowing through the circuit.
Answer:
Current I = \(\frac{V}{R}\), I = \(\frac{6}{15} \) = 0.4 amp

Question 13.
How is power related to current and voltage?
Answer:
Power (P) = Potential difference (V) x Current (I).

Question 14.
How can we measure potential difference or emf?
Answer:
With the help of a voltmeter, we measure potential difference or emf.

Question 15.
What is a conductor of electricity?
Answer:
The material which transfers energy from battery (source) to the bulb is called a conductor A conductor possesses large number of free electrons. Eq: All metals.

Question 16.
What is a non-conductor?
Answer:
The material which cannot transfer energy from battery (source) to the bulb is called a non-conductor Electrons in a non-conductor are not free to move.

Question 17.
Which instrument is used to measure electric current? (AS1)
Answer:
An ammeter is used to measure electric current in a circuit. It is always connected In series to the circuit.

Question 18.
Define potential difference and give an expression to It.
Answer:
Electric potential difference between two points in an electric circuit is the work done to move a unit positive charge from one point to another.
Potential difference v = \(\frac{W}{q}\)
The S.I. unit of potential difference is ‘Volt’ and denoted by ‘v’

Question 19.
State Ohm’s law.
Answer:
Ohm’s law: The potential difference between the ends of a conductor is directly proportional to the electric current passing through it at constant temperature.
V ∝ I ⇒ \(\frac{\mathrm{V}}{\mathrm{I}} \) = R

Question 20.
What are the limitations of Ohm’s law?
Answer:
Limitations of Ohm’s law:

1. Ohm’s law is valid for metal conductors, provided the temperature and other physical conditions remain constant,
2. Ohm’s law is not applicable to gaseous conductors.
3. Ohm’s law Is also not applicable to semiconductors such as Germanium and Silicon.

Question 21.
What is a resistor?
Answer:
The material which offers resistance to the motion of electrons is called resistor.

Question 22.
What are the uses of semiconductors?
Answer:
Semiconductors are used to make diodes, transistors, and integrated circuits (ICs). Ic’s are used in all sorts of electronic devices, including computers, TV., mobile phones…. etc.

Question 23.
Draw the electric circuit with the help of a Battery, Voltmeter, Ammeter, Resistance and connecting wires.
Answer:

Question 24.
What do you mean by one ‘unit’ in household consumption of electrical energy?
Answer:
One unit in household consumption of electrical energy is equal to 1 KWH (Kilo Watt Hour)
1 KWH 1000 W x 1 Hour
(1000)W x (60 x 60) sec
1000 J/s x 3600 sec = 36 x 10 Joules.

Question 25.
When do you say that two or more resistors are connected in series?
Answer:
Two or more resistors are said to be connected In series If the same current flows through them.

Question 26.
When do you say that two or more resistors are connected in parallel?
Answer:
Two or more resistors are said to be connected In parallel if the same potential difference exists across them.

Question 27.
What is lattice?
Answer:
According to Drude and Lorentz, conductors like metals contain a large number of free electrons, while the positive ions are fixed in their locations. The arrangement of the positive ions Is called lattice.

Question 28.
Why do electrons move in specified direction when the conductor is connected to a battery?
Answer:
When the ends of the conductor are connected to the terminals of a battery, a uniform electrical field is set up throughout the conductor. This field makes the electrons move in a specified direction.

Question 29.
Which instrument is used to measure potential difference or CML?
Answer:
A volt meter Is used to measure potential difference or emf across an electric device like battery. It must be connected parallel to the electric device.

Question 30.
What is drift speed of electrons?
Answer:
The electrons in a conductor move with constant average speed, known as drift speed or drift velocity.

Question 31.
Is the voltmeter connected in series or parallel In circuit? Why?
Answer:
Voltmeter should be connected parallel in the circuit to measure the potential difference between two points of conductor.

Question 32.
State the use of Ammeter? How to connect the Ammeter in electric circuit?
Answer:
Ammeter is used to measure electric current In a circuit. It should be connected in series in a circuit.

Question 33.
The home appliances like Fridge, T.V, Computer are connected In series or parallel? Why?
Answer:
They are connected in parallel because If any one device is damaged rest will work as usual because the circuit does not break.

Question 34.
Why are copper wires used as connecting wires?
Answer:
Copper is a good conductor of electricity so copper wires are used as connecting wires.

Question 35.
Name two special characteristics of fuse wire.
Answer:
High resistivity and low melting point.

Question 36.
Name two special characteristics of heating coil.
Answer:
High resistivity and high melting point.

Question 37.
What is Resistance? What are the SI Units of Resistance?
Answer:
Resistance of a conductor is defined as the obstruction to the motion of the electrons In a conductor. It’s S.I unit is Ohm.

Question 38.
What happens if we use a fuse made up of same wire which is used to make the electric circuit?
Answer:
The fuse made of same wire cannot gets heated up and melts due its low resistance when excess current is drawn from the mains. Due to this, the electrical appliances In the house wiii be damaged.

2 Marks Questions

Question 1.
Give reasons for using lead in making fuses.
Answer:

• Let’s used in making fuses because it has low melting point E.,, resistivity.
• If the current in the lead wire exceeds certain value the wire will heat up and melt, so the circuit in the households, opened and ail the electric devices are saved.

Question 2.
Define electric current and give an expression to It.
Answer:
Electric current is defined as the amount of charge crossing any cross-section of the conductor in one second.
Let Q be the charge crossing any cross-section of the conductor In time ‘t’.
∴ Electric current = \( \)
I = \(\frac{Q}{t} \)
The SI unit of current ¡s ‘ampere’ denoted by ‘A’.

Question 3.
What is drift speed?
Answer:
Electrons in the conductor move w,th a constant average speed, which is known as drift speed or drift velocity.
Drift velocity V = \(\frac{1}{\mathrm{nqA}} \)
Where, I = Electric current
n = number of charges
q = magnitude of electric charge
A = Area of cross-section of the conductor

Question 4.
Define emf.
Answer:
Electromotive force or emf is defined as the work done by the chemical force to move unit positive charge from negative terminal to positive terminal of the battery.
emf ε = \(\frac{W}{q}=\frac{F_e d}{q} \)
Where F_e is electric force
d is the distance between the terminals
q is the charge
The S.l unit of emf is ‘Volt’.

Question 5.
What are the factors affecting the resistance of a material?
Answer:

1. The value of resistance of a conductor depends on temperature for constant potential difference.
2. Resistance of a conductor depends on the material of the conductor.
3. Resistance of a conductor is directly proportional to its length i.e., R ∝ l
4. Resistance of a conductor is inversely proportional to the area of cross-section of the material. i.e., R∝ \(\frac{l}{A} \)

Question 6.
Find the resistance of a bulb, on which 60W and 1.20 V is marked.
Answer:
60w, V= 120 V
We know P=VI ⇒ \(\frac{\mathrm{V}^2}{\mathrm{R}} \)
⇒ R = \(\frac{\mathrm{V}^2}{\mathrm{R}}=\frac{120 \times 120}{60} \) = 240 Ω

Question 7.
Write any two differences between ohmic and non-ohmic conductors.
Answer:

Question 8.
Two wires have equal area of cross-section. One Is copper and other Is Aluminium have the same resistance. Find which one Is longer.
Answer:
Suppose the resistance of copper and aluminum, wires are R₁ and R₂, Suppose their area of cross section is A
The resistivity of copper (P₁) = 1.68 x 10^-8
The resistivity of aluminum. (P₂) = 2.82 x 10^-8
Given that R₁ = R₂

Length of copper wire 1.678 times more than length of aluminum wire.

Question 9.
Define Ohmic and non-ohmic conductors and give two examples each of them.
Answer:
Ohmic conductors: The conductors which does not obey Ohm’s law are called non-ohmic conductors. e.g.: Semiconductors, Electrolytes.

Question 10.
Three equal resistances are connected in series then in parallel. What will be the ratio of their resultant resistances?
Answer:
Suppose the resistance of equal resistors is ‘R’. Suppose they are connected in series.
Then their equivalent resistance R¹ = R + R + R = 3R
If they are connected in parallel their equivalent resistance.
From \(\frac{1}{R^{11}}=\frac{1}{R}+\frac{1}{R}+\frac{1}{R}=\frac{3}{R} \)
\(\frac{1}{R^{11}}=\frac{3}{R} \Rightarrow R^{11}=\frac{R}{3} \)
Ratio of resultant resistances = R¹ : R¹¹= \(3 \mathrm{R}: \frac{\mathrm{R}}{3}\) = 9 : 1

Question 11.
Write differences between overloading and short-circuiting.
Answer:
Currently chooses the path which has least resistance. So when electricity travels along a wrong route because of damaged wires or a fault in the connections, it leads to burn. This is known as short circuit.
When so many electrical appliances are connected to the same electrical main point then maximum current can be drawn from the mains which causes overheating and may cause a fire which is called ‘overloading’.

4 Marks Questions

Question 1.
A circuit Is shown in the picture. 200 c ° The current passing through A Is I
a) What is the potential difference between A and B?
b) What is the equivalent resistance between A and B?
c) What amount of current is flown through C and D?

Answer:
a) According to Kirchhoff’s loop law the algebraic sum of increase and decrease In p.d across various components of the circuit In a closed circuit loop must be zero. So the p.d across CD is zero because it is a closed loop.
b) Here 20Ω, 5Ω are parallel to each other and resultants are In series to each other. Resultant resistance of 20Ω and 5Ω.
When they are connected in parallel is \(\frac{1}{\mathrm{R}^{\prime}}=\frac{1}{20}+\frac{1}{5}=\frac{1+4}{20}=\frac{5}{20}=\frac{1}{4}\)
\(\frac{1}{\mathrm{R}^{\prime}}=\frac{1}{4} \Rightarrow \mathrm{R}=4 \Omega \)
(c) V_A – V_D = V_A – V_C, So
5I – 5i = 20i ⇒ 20i+5i ⇒ 5I = 25i ⇒ i = \(\frac{5 \mathrm{I}}{25}=\frac{1}{5}\)
Current through CD = I – 2i = I – \(\frac{2 I}{5}=\frac{3}{5}\) I Amp

Question 2.
Observe the picture. The potential values at A, B, C are 70V, 0V, 10V
a) What is the potential at D?
b) Find the ratio of the flow of B current in AD, DB, DC.

Answer:
a) By following Ohm’s law. p.d Is (V) = iR
In the given circuit we are applying junction laws.
‘D’ works as a junction so, i = i₁ +i₂
Let p.d at D is V₀.
We know that i = \(\frac{V}{R} \)

i = \(\frac{V}{R}=\frac{V_A-V_0}{R}=\frac{70-V_0}{10}\)

By the law i = i₁ +i₂

∴ Potential at D is = V₀ = 40 V

b)Flow of current in AD is i= \(\frac{\mathrm{V}}{\mathrm{R}}=\frac{\mathrm{V}_{\mathrm{A}}-\mathrm{V}_0}{\mathrm{R}}=\frac{70-40}{10}=\frac{30}{10}=3\)
(∴ Here V_A =70, V₀=40, R=10)

Flow of current in DB is i₁ = \(\frac{V_0-V_B}{R_1}=\frac{40-0}{20}=\frac{40}{20}=2 \)
(∴ Here V₀=40, V_B=0, R₁ = 20)

Flow of current in DC is i₂ = \(\frac{\mathrm{V}_0-\mathrm{V}_{\mathrm{C}}}{\mathrm{R}_2}=\frac{40-10}{30}=\frac{30}{30}=1 \)
(∴ Here V₀=40, V_C=0, R₂ = 30)
The ratio of the flow of current In AD, DB, and Dc is 3:2:1.s

Question 3.
In a circuit, 60V battery, three resistances R₁ = 10Ω, R₂ = 20Ω and R₃ = X Ω are connected In series. If 1-ampere current flows in the circuit, find the resistance in R₃ by using Kirchhoff’s loop law.
Answer:
According to Loop law,
60-101- 201-XI=0
substituting I = 1 Amp, In the above equation, R
60 – 10 – 20 – x – 0
x = 30 Ω
∴ R₃ =30 Ω

Another method:
R₁ = 10 Ω, R₂ = 20 Ω, R₃ = X Ω
As they are connected in series, the resultant
ResistantR = R₁ + R₂+ R₃
= 10 Ω + 20 Ω +X Ω
= 30 Ω + X Ω
I = 1 Amp, V = 60v

According to Ohm’s law,
V=IR
60 V = I x (30 + XΩ)
60 V = 30 +XΩ
x = 60- 30
X = 30
∴ R₃ = 30Ω

Question 4.
A circuit is made with a copper wire as shown in the diagram. We know that conductor’s resistance is directly proportional to its length. Calculate the equivalent resistance between points 1 and 2.

Answer:
Let the resistance of the wire be ‘R’ and length of the wire be l.
Let the length be ‘l’
In a square diagonal is \(\sqrt{2}\) times its length = \(\sqrt{2}\) l
Resistance towards diagonal is \(\sqrt{2}\)R.

The circuit diagrams for the given arrangement is along PTR and QTS Is ineffective as no current flow through it.
PQ and PS are in series so effective resistance are R₁+ R₂ = R + R = 2R.
QR and SR are In series so effective resistance are R₁ + R₃ = R + R = 2R.
Redrawn of the circuit again as resultant resistance between the points 1 and 2 is

Question 5.
Derive an expression to find drift velocity of electrons.
Answer:
1. Consider a conductor with cross-sectional area A. Assume that the two ends of the conductor are connected to a battery to make the current flow through it.

2. Let ‘V_d’ be the drift speed of the charges and ‘n’ be the number of charges present in the conductor in an unit volume.
3. The distance covered by cacti charge in one second is ‘V_d’
4. Then the volume of the conductor for this distance. A’V_d‘
5. The number of charges contained in that volume = n. A’V_d’
6. Let q be the charge of each carrier.
7. Then the total charge crossing the cross-sectional area at position D in one-second in q Av_d’.
This is equal to electric current.
Electric current I = n q Av_d.
Drift velocity (V_d) = \(\frac{1}{n q A} \)

Question 6.
Show that the semiconductors do not obey Ohm’s law.
Answer:
1. Connect a circuit as shown n the figure.

2. Close the circuit and note the readings of ammeter (I) and voltmeter (V) tri the following table.

3. Now connect two cells Instead of one cell in circuit.
4. Now note the respective readings of ammeter and voltmeter.
5. Repeat the same for 3, 4, and 5 cells.
6. Find the ratio of every time.
7. We find that the ratio Is not constant.
8. Draw a graph between V and I. You will get a graph as shown below.
9. This shows the semiconductors (LED is a semiconductor) do not obey Ohm’s law.

Question 7.
Deduce an expression to measure electric power.
Answer:
1. Consider that a charge (Q) Coulomb passes through a point A, moves to print B in the time interval ‘t’ seconds.

2. Let V be the potential difference between the points A and B.
3. The work done by electric field in time ‘t’ is given by W = QV …………………… (1)
4. The work is equal to the energy lost by the charge while passing through the conductor for time T.
5. Energy lost by the conductor in 1 sec = W/t
From (1) W/t = QV/t ………………….. (2)
We know, Q/t = I and W/t = P (power)
Then(2) ⇒P =VI ………………………….. (3)
This equation can be used to calculate power consumption by any electric device that is connected in a circuit.
From Ohm’s law V = I R
(3) ⇒ P = I² R. (or) V²/R ……………………. (4)
6. To know the power that can be extracted from a battery or any source can be calculated by P = εJ.
Whose ε the is the emf of the battery or source.

Question 8.
Find the resultant resistance for the following given arrangement. Find the current, when this arrangement Is connected with 9V battery.

Answer:

From the above circuit, all the resistors are in parallel combination
∴ \(\frac{1}{R}=\frac{1}{R_1}+\frac{1}{R_2}+\frac{1}{R_3}\)
Hence R₁= R₂=R₃ = 3W
∴ \(\frac{1}{\mathrm{R}}=\frac{1}{3}+\frac{1}{3}+\frac{1}{3} \)
\(\frac{1}{R}=3\left(\frac{1}{3}\right)=1\)
∴ R = 1 W
Current given V = 9V
∴ i =\(\frac{\mathrm{V}}{\mathrm{R}}=\frac{9}{1} \) = 9A

Question 9.
Observe the circuit given. R₁ = R₂ = R₃ = 200 Ω.
Then find out the electromotive force E of battery.
Answer:
Voltmeter reading V= 100 V, Voltmeter resistance = 1000
Current i₁ = \(\frac{V}{R}=\frac{100}{1000} \) = 0.1 Amperes

Considering ABDA, applying Kirchoff’s voltage law, R,
1000i₁ + 200i = 2E
1000 x 0.1 + 200i = 2E
100+200i =2E …………………………. (1)

Considering BCDB, applying Kirchofr’s voltage law,
(i-i₁)200 + 200( i-i₁)-1000 x i₁=0

Question 10.
The electric circuit is shown in the figure. Find out the equivalent resistance between A and B?
Answer:
The first three resistors are in parallel.

\(\frac{1}{R_{e f f}}=\frac{1}{R}+\frac{1}{R}+\frac{1}{R}=\frac{3}{R}\)
R_ef = \(\frac{R}{3} \)
Again \(\frac{R}{3} \) and R are connected in series.

R_ef = R₁+R₂ = \(\frac{R}{3}+R=\frac{4 R}{3}\)

Question 11.
Sudhakar has taken a substance in the form of wire. He applied different voltages to the wire and measured electrical currents. For this he used Ammeter and Voltmeter. He tabulated five measurements. Then plotted a graph as shown in the figure. In the graph he measured voltages in volts (V) and current (I) in Amperes.
Answer the following
a) WhattypeofmaterlaiSudhakarselected for his experiment?
b) What is the resistance of the substance?
c) If potential difference is 20 Vat the ends of wire. How much electrical power is utilized by wire?
d) What is the law associated with the above graph?

Answer:
a) The graph is a straight line passing through origin. it is in the form of y = mx i.e., I mv. Here ‘m’ is slope of the graph.
Here m = \(\frac{1}{R}=\frac{1}{\operatorname{Resistance} \)
∴ I = \(\left(\frac{1}{R}\right) V \)

The substance is Ohmic substance i.e., obeying Ohm’s law. So it Is a metal like iron spoke, (or) Copper, Aluminium etc.

b) The resistance can be known from graph is
V = IR; R = \(\frac{V}{I}=\frac{10}{0 \times 2}=\frac{100}{2} \) = 30 Ω
The reciprocal of slope of graph gives Resistance.

c) The electrical power can be measured by taking the area of graph i.e., area enclosed between the straight line and X – axis
Power (P) = Voltage x Current = V I
Area = Area of tnangle = \(\frac{1}{2} \) x 20 x 0.4 = 4 Watts
d) Ohm’s Law: The potential difference between the ends of a conductor is directly proportional to the electric current passing through It at constant temperature.

Question 12.
Your friend needs 10 ohms resistance. He came to you and asked, but you have 40 ohms resistance.
i) How many resistors your friend will ask you?
ii) How the resistors which are taken are connected
iii) Show that their effective resistance is lo ohms.
Answer:
i) A minimum of four resistors are required.
ii) They should be connected In parallel.
iii) When the resistors are connected in parallel, the equivalent resistance is given

R = 10 Ω

Question 13.
12 V battery is connected in a circuit and to this 4Ω, 12Ω resistors are connected in parallel, 3Ω resistor is connected in series to this arrangement. Draw the electric circuit from this information and find the current in the circuit.
Answer:
The resultant resistance of 4Ω, 12Ω, connected in parallel is


The total resistance in the circuit is
R = R₁ +R₂ = 3 + 3 = 6
∴ R = 6Ω

The current in the circuit
I = \(\frac{V}{R} \Rightarrow I=\frac{12}{6}\)
∴ I = 2A

Question 14.
Draw the shape of V – I graph for a conductor and a semiconductor.
Answer:

Question 15.
Draw the symbols of the following.
i) Battery
ii) Resistance
iii) Ammeter
iv) Voltmeter
v) Key
vi) Rheostat
Answer:

Solved Example

Question 1.
Find electric current drawn (figure) from the battery of emf 12V.
Answer:
Let I = I₁+I₂ be the current drawn from emf 12V.
From the figure.
Using the loop law, for the loop DABCD,
– 3(I₁ + I₂) + 12 – 2I₁ – 5 = 0 …………………….. (a)
for the loop DAFED, .
– 3(I₁ + I₂) + 12 – 4I₂ = O …………………. (b)
Solving the equation (a) & (b)
We get I₁ = 0.5 A and I₂= 1.5A
Total current drawn Is then I = 0.5 + 1.5 = 2A B

Do You Know

A multimeter is an electric measuring instrument that combines several measurement functions in one unit. A digital multimeter displays the measured value in numerals.
A multi-meter has three parts.

Display: The display usually has four digits and the ability to display a negative sign.
Selection knob: The selection knob allows the user to set the multimeter to read different functions such as milliamps (mA) of current, voltage (V), and resistance (Ω).

Ports: Multi-meters generally have two ports. One is usually labeled as ‘COM’ (common or ground port). This is where black test lead is connected. The other is labeled as mAVΩ port where the red lead is conventionally plugged in.

Warning: Most multimeters can measure AC quantities also, but AC circuits can be dangerous. So measure DC quantities only. (Page 188)

These TS 10th Class Telugu Important Questions 8th Lesson లక్ష్యసిద్ధి will help the students to improve their time and approach.

TS 10th Class Telugu 8th Lesson Important Questions లక్ష్యసిద్ధి

PAPER – I : PART – A

I. వ్యక్తీకరణ-సృజనాత్మకత (స్వీయరచన)

1. లఘు సమాధాన ప్రశ్నలు (3 మార్కులు)

అ) కింది ప్రశ్నలకు ఐదేసి వాక్యాల్లో జవాబులు రాయండి.
ప్రశ్న 1.
“ఒక పత్రికలోని సంపాదకీయాలను చదివితే ఆ పత్రిక ఆలోచనా ధోరణులను, దృక్పథాన్ని అర్థం చేసుకో వచ్చు”. దీనిపట్ల మీ అభిప్రాయాలను సోదాహరణంగా
వివరించండి. (Mar. ’15)
జవాబు:
సంపాదకీయం చదివితే ఆ పత్రిక ఆలోచనా ధోరణినీ, దృక్పథాన్నీ తెలుసుకోవచ్చు అన్నమాట యథార్థము. మన రాష్ట్రంలో వెలువడే “నమస్తే తెలంగాణా” పత్రిక, ముఖ్యమంత్రి కె.సీ.ఆర్. గారు చేసిన ప్రతి పనినీ సమర్థిస్తుంది. ‘నమస్తే తెలంగాణ’ పత్రిక ప్రభుత్వానికి అనుకూలంగా రాస్తుంది. అదే ఈనాడు పత్రిక కాంగ్రెస్ పార్టీకి వ్యతిరేకంగా ఉంటుంది. ఈనాడు పత్రిక తెలుగు దేశం పార్టీకి అనుకూలంగా రాస్తుంది.

ఈనాడు పత్రిక సంపాదకీయాలు, కాంగ్రెస్ పార్టీకి వ్యతిరేకంగా ఉంటాయి. నమస్తే తెలంగాణ పత్రిక, కే.సీ.ఆర్. పార్టీ పెట్టిన పత్రిక. అందుకే దాని సంపాదకీయంలో కే.సీ.ఆర్ ముఖ్య మంత్రిగా చేసిన తొలి ప్రసంగాన్ని ఆ పత్రిక మెచ్చు కుంటూ రాసింది. కే.సీ.ఆర్. సంక్షేమ రాజ్యానికి అను గుణమైన హామీలు ఇచ్చాడని ఆయనను పొగిడింది. కే.సీ.ఆర్. రుణాలమాఫీ చేస్తానన్నాడనీ, పేదలకు రెండు పడక గదుల ఇల్లు కట్టిస్తానన్నాడనీ మెచ్చుకుంది.

కే.సీ.ఆర్. పరిపాలనా రంగంలో సంస్కరణలు తీసుకు వస్తానని, మొదటిరోజే ప్రకటించాడని, కే.సి.ఆర్.ను సంపాదకీయంలో ఆ పత్రిక మెచ్చుకుంది. నిజానికి
సంక్షేమ పథకాలు, వెనుక పాలించిన కాంగ్రెస్ పార్టీ కాలంలోనూ అమలయ్యాయి. దీనిని బట్టి పత్రికల సంపాదకీయాలు ఆ పత్రిక ఆలోచనా ధోరణినీ, దృక్పథాన్నీ తెలుపుతాయని అన్నమాట నిజమని తేలుతుంది. ఈ రోజుల్లో ఒక్కొక్క పత్రిక, ఒక్కొక్క పార్టీకి అనుకూలంగా ఉంటోంది.

ప్రశ్న 2.
తెలంగాణ పోరాటాన్ని స్వతంత్ర పోరాటంతో ఎలా పోల్చగలవు ?
జవాబు:
భారతదేశాన్ని వివిధ దేశాల వారు ఆక్రమించి బానిసలుగా భారతీయులను చేసి పరిపాలించారు. అట్లే తెలంగాణ ప్రాంతాన్ని మొదటి నుంచి ఇతర ప్రాంతాల నాయకులు పాలిస్తూ, విద్య, ఉద్యోగం మొదలైన వాటికి సుదూరంగా నెట్టివేస్తారు. పాలనలో కూడా వివక్ష చూపి బానిసల్లా చూడటంతో భారతీయలంతా తిరుగబడి వందేమాతరం అని నినాదించినట్లు, జై తెలంగాణా అని తెలంగాణా ప్రజలందరూ తిరగబడి మూడుతరాల పాటు ఉద్య మించారు. భారతదేశానికి బ్రిటీష్ వారు అర్థరాత్రి స్వతంత్య్రం ప్రకటించినట్టే. భారత ప్రభుత్వం జూన్ ఒకటిన తెలంగాణకు అర్థరాత్రి పూట స్వాతంత్రాన్ని ప్రకటించింది. ఈ పోలికల్ని చూస్తే తెలంగాణ పోరాటాన్ని స్వతంత్ర పోరాటంతో పోల్చవచ్చు.

ప్రశ్న 3.
పత్రికలెందుకు చదవాలి ? సంపాదకీయాలు ఎందుకు చదవాలి ?
జవాబు:
పత్రికలు ప్రపంచాన్ని అక్షరాల రూపంలో చూపించే గొప్ప అవకాశాలు, పత్రికలు చదవటం వలన లోకజ్ఞానం కలగటమే కాకుండా ప్రాపంచిక మార్పుల నుండి, సామాజిక విషయాల వరకూ అన్నీ అర్థం చేసుకునే అవకాశం కలుగుతుంది.

సంపాదకీయాలు విషయం పట్ల వివరణ అందిస్తూ మేధోమధనానికి అవకాశం కల్పిస్తాయి. ఆలోచనలు రేకెత్తింపజేస్తాయి. అవగాహన కల్పిస్తాయి. అందుకే పత్రిక, సంపాదకీయాలు తప్పక చదవాల్సిన అవసరం ఉంది.

ప్రశ్న 4.
రుణమాఫీ ఎందుకు చేయాలి ?
జవాబు:
ఋణము అంటే అప్పు, వ్యవసాయదారులు పంట వేయడానికి అప్పులు చేస్తారు. అప్పు కోసం భూమిని లేదా బంగారాన్ని తాకట్టు పెడతారు. వడ్డీ పెరిగిపోతుంది. వేసిన పంట చేతికి వచ్చే సమయానికి అతివృష్టి వలన పాడౌతుంది. మిగిలిన దానిని అమ్మితే వచ్చిన డబ్బు కుటుంబపోషణకు కూడా సరిపోదు. అప్పులు తీర్చలేరు. వడ్డీతో కలిపి తడిసి మోపెడు అవుతుంది. అది తీర్చనిదే కొత్త అప్పులు ఇవ్వరు. బయట అప్పులు చేస్తే వడ్డీ చాలా ఎక్కువ అవుతుంది. కొంప గోడూ అమ్మినా అప్పు తీరదు.

కనుక రైతులను, చిన్న వ్యాపారులను కాపాడా లంటే ఋణమాఫీ తప్పనిసరిగా చేయాలి.

ప్రశ్న 5.
పరిపాలనారంగంలో సంస్కరణల వలన ప్రయోజనం ఏమిటి ?
జవాబు:
పరిపాలనారంగం బాగుంటేనే ప్రజలకు చేరవలసిన సంక్షేమ పథకాలు చేరతాయి. ప్రజలు సుఖసంతోషా లతో ఉంటారు. ప్రభుత్వం పనులు సక్రమంగా సాగుతాయి. ప్రభుత్వానికి ఆదాయం పెరుగుతుంది. శాంతి భద్రతలు అదుపులో ఉంటాయి. నేరాలు తగ్గుతాయి. ప్రజలు విద్యావంతులవుతారు.

ఉద్యోగులలో కష్టపడి పనిచేసే స్వభావం పెరుగుతుంది. లంచగొండితనం తగ్గుతుంది. సమర్థులైన ఉద్యోగులకు గౌరవ మర్యాదలు పెరుగుతాయి. బద్దకస్తులైన వారికి బాధలు పెరుగు తాయి. ఆదర్శవంతమైన సమాజం ఏర్పడుతుంది. సమాజం సుసంపన్నం అవుతుంది. అందుకే పరిపాలనా సంస్కరణలు చాలా అవసరం.

ప్రశ్న 6.
తెలంగాణలో సమష్టియజ్ఞం ఏది ? ఎందుకు ?
జవాబు:
అన్ని రంగాలలో తెలంగాణను అభివృద్ధి చేయడమే సమష్టియజ్ఞం. వలస పాలనలో తెలంగాణ భాష, సంస్కృతులు తీవ్రమైన అణచివేతకు గురయ్యాయి. ఉత్కృష్టమైన తెలంగాణ జీవన విధానం ఛిద్రమైంది. తెలంగాణ అస్తిత్వానికే ప్రమాదం ఏర్పడింది. తెలంగాణ సమాజం ఎంతో బాధను అనుభవించింది. సంక్షోభాలను చవిచూసింది. సామాజిక సంబంధాలు తెగిపోయేయి.

తెలంగాణ సమాజానికి ప్రశాంతత కావాలి. పచ్చటి బతుకు కావాలి. దానిని సాధించాలంటే సమష్టియజ్ఞంగా భావించాలి. శక్తియుక్తులన్నీ కూడగట్టాలి. కార్యాచరణ రూపొందించుకోవాలి.

2. వ్యాసరూప సమాధాన ప్రశ్నలు (6 మార్కులు)

ఆ) కింది ప్రశ్నలకు పదేసి వాక్యాల్లో జవాబులు రాయండి.
ప్రశ్న 1.
తెలంగాణ ఉద్యమ మహాప్రస్థానంలోని మైలు రాళ్ళను ‘లక్ష్యసిద్ధి’ సంపాదకీయం ఎలా పరిచయం చేసిందో వివరించండి. (Mar. ’15)
జవాబు:
తెలంగాణ రాష్ట్రంకోసం 1969లో ఉద్యమం మొదలు అయ్యింది. మలిదశ పోరాటంలో లాఠీలు, తూటాలు ప్రయోగించారు. ఉద్యమకారులు ఎందరో మరణించారు. వారికి గాయాలయ్యాయి.

తెలంగాణలో ప్రతి అడుగు, ఉద్యమ చరిత్రతో ముడిపడింది. సచివాలయంలోని నల్లపోచమ్మను మాయం చేసి, బెజవాడ దుర్గమ్మను పెట్టారు. అప్పుడు తెలంగాణ ఉద్యోగులు పోరాటానికి దిగారు. దానితో తిరిగి, నల్లపోచమ్మను అక్కడ పెట్టారు. ఉద్యమం చివరిదశలో పరేడ్ గ్రౌండ్లో సభ పెట్టు కోడానికి అనుమతి లభించలేదు.

హైదరాబాదు వీధుల్లో ఉద్యమకారుల ఊరేగింపు పై ఆంక్షలు విధింపబడ్డాయి. ఉస్మానియా క్యాంపస్ లో ఎన్నెన్నో ఉద్రిక్త ఘట్టాలు సంభవించాయి. విద్యార్థులను లాఠీలతో కొట్టారు. తెలంగాణ తల్లులు దాన్ని చూడలేక, తల్లడిల్లిపోయారు.

ఉద్యమం ప్రతి సంఘటనలోనూ, తెలంగాణ ఉద్యమకారులు గనాపార్కు అమరవీరుల స్తూపం దగ్గర కలుసుకొని చర్చించుకొనేవారు. ఉద్యమ కారులు ఆంక్షలకు, లాఠీ దెబ్బలకు, జడువలేదు. వారు ముళ్ళ తీగలను సైతం తెంపుకొని అమరవీరుల స్తూపం దగ్గరకు దుముకుకొని వెళ్ళేవారు.

ప్రశ్న 2.
సంపాదకీయం అంటే ఏమిటో తెలిపి, మంచి సంపాదకుని లక్షణాన్ని తెలపండి. సంపాదకీయం యొక్క ప్రయోజనాన్ని తెలపండి.
జవాబు:
సమకాలీన సంఘటనల్లో ముఖ్యమైన విషయాన్ని తీసుకొని, పత్రికలో తమ వ్యాఖ్యానంతో ఆ విషయానికి సంబంధించిన ముందు వెనుకలను పరామర్శిస్తూ సాగే రచనను ‘సంపాదకీయ వ్యాసం’ అంటారు.

తక్కువ మాటలలో పాఠకులను ఆకట్టుకొనే విధంగా, ఆలోచించే విధంగా, చేయగలగడం, మంచి సంపాదకీయానికి గల లక్షణం.

దినపత్రికల్లోని సంపాదకీయాలు ‘వ్యాఖ్యలు’ సంఘ చైతన్యానికి తోడ్పడతాయి. కాబట్టి విద్యార్థుల్లో సంపాదకీయ వ్యాసాలు, వ్యాఖ్యల పట్ల అభిరుచిని, ఆసక్తిని పెంపొందించాలి.

ఈ సంపాదకీయ వ్యాసాలు, ఆ కాలానికే సంబంధించినవే అయినా, ఒక్కొక్క సందర్భంలో వీటిని వేర్వేరు కాలాలకు అనువర్తింపచేసుకోవచ్చు.

ప్రశ్న 3.
తెలంగాణ రాష్ట్రం ఆవిర్భవించిన సందర్భంగా, స్వతంత్ర తెలంగాణ అభివృద్ధి బాటలో పయనించ డానికి పత్రికా సంపాదకుడు చేసిన సూచనలను వివరించండి.
జవాబు:

1. తెలంగాణ రాష్ట్రం వచ్చింది కాబట్టి జాతి అన్ని రంగాలలో అభివృద్ధికై పాటుపడాలి.
2. తెలంగాణ భాషా సంస్కృతులకు మళ్ళీ ప్రాణం పోయాలి.
3. తెలంగాణ జీవన విధానాన్ని తిరిగి ఉద్దరించు కోవాలి.
4. తెలంగాణ పునర్నిర్మాణానికి శక్తియుక్తులన్నీ కూడ దీసుకొని, కార్యాచరణకు దిగాలి.
5. జనానికి కడుపునిండా తిండి, కంటి నిండా నిద్ర, గుబులు లేని జీవితం కావాలి.
6. సంక్షేమ పథకాల రూపంలో ప్రజలను ఆదు కోవాలి.
7. రుణాల మాఫీ చేసి రెండు పడక గదుల ఇల్లు బీదవారికి కట్టించాలి.
8. తెలంగాణకు నీటి పారుదల రంగంలో జరిగిన అన్యాయాన్ని సరిదిద్దాలి.
9. పరిపాలనా రంగంలో సంస్కరణలు ప్రవేశపెట్టాలి.

ఇలా చేస్తే స్వతంత్ర తెలంగాణ అభివృద్ధి బాటలో ప్రయాణిస్తుంది. ప్రపంచానికి ఆదర్శంగా నిలుస్తుంది.

ప్రశ్న 4.
“మూడు తరాల అణచివేతలో మగ్గిన సమాజాన్ని మళ్ళీ సంక్షేమ పథకాల రూపంలో ఆదుకోవడం తప్పనిసరి.” – సమర్థించండి. (Mar. ’17)
జవాబు:
సమాజం అభివృద్ధి చెందాలంటే పరిశ్రమల స్థాపన జరగాలి. పరిశ్రమలు స్థాపిస్తే యువతకు ఉపాధి దొరుకుతుంది. నిరుద్యోగం మటుమాయమౌతుంది.

పరిశ్రమల స్థాపనకు చాలా చిక్కులు ఉన్నాయి. మొట్టమొదటి తలపోటు అనుమతులు. అనుమతుల కోసం ఇంక తెలంగాణలో ప్రభుత్వం చుట్టూ తిరగ నక్కర్లేదు. పరిశ్రమలకు అనుమతులను హక్కుగా నిర్ధారిస్తూ రాష్ట్ర పారిశ్రామిక ప్రాజెక్టు అనుమతులు, స్వీయ ధ్రువీకరణ విధానాన్ని తెలంగాణ ప్రభుత్వం అమల్లోకి తెచ్చింది.

దీనికి చట్టబద్దత కల్పించింది. భారీ పరిశ్రమలకు 15 రోజుల అనుమతులు మంజూరు చేస్తారు. మిగిలిన పరిశ్రమలకు అనుమతులు నెలలో మంజూరు అవుతాయి. జాప్యం జరిగితే అధికారులపై చర్యలుంటాయి. గడువు దాటితే అనుమతి మంజూరు అయినట్లే భావిస్తారు. 2.34 లక్షల ఎకరాల భూ బ్యాంకు ఏర్పాటు చేసింది. మౌలిక వసతులకు 100 కోట్ల నిధిని విడుదల చేశారు.

తెలంగాణలో పరిశ్రమలకు విద్యుత్ కోత లుండవు. సింగపూర్, మలేషియా, చైనా వంటి దేశాలలో పర్యటించి పెట్టుబడులను ఆకర్షిస్తున్నారు. అన్ని సదుపాయాలు ఉన్న హైదరాబాద్, చుట్టు పక్కల జిల్లాలు, ఔటర్ రింగురోడ్డు, ఇతర మౌలిక సదుపాయాలు ప్రత్యేక ఆకర్షణ. ఖనిజ నిల్వలు మనకొంగు బంగారం. ఈ పారిశ్రామిక ఉత్సాహంతో మన బంగారు తెలంగాణ కల సాకారమయ్యే రోజులు దగ్గరలోనే ఉన్నాయనిపిస్తోంది.

ప్రశ్న 5.
“తెలంగాణ భాష, సంస్కృతులకు మళ్ళీ ప్రాణం పోయాలె” అని పత్రికా సంపాదకులు అనడంలో ఆంతర్యమేమిటి ? (June ’16)
జవాబు:
ఎందరో మహనీయుల, కళాకారులు, నాయకుల, కవుల త్యాగం ఫలితంగా మనం కలలుగన్న తెలంగాణ మనకు సిద్ధించింది. మన తెలంగాణా లోని తెలుగు భాష తియ్యదనం జాతికి ఆదర్శంగా నిలుస్తుంది. మన సంస్కృతి వన్నె తగ్గనిది. సోదర ప్రేమ, ఆత్మీయతానుబంధాలు, విశ్వాసం, సనాతన ధార్మిక విధానం మొదలైనవి మన సంస్కృతిలో ఒక భాగం.

మనం మన తెలంగాణ సాధించుకున్నాం. అంతటితో ఆగిపోకూడదు. మన భాషను రక్షించు కోవాలి. మన భాషలోని నుడికారాలను పరి రక్షించాలి. కల్మషంలేని మన సంస్కృతిని పరిరక్షించాలి. ఇది మనందరి కర్తవ్యంగా భావించాలి.

ప్రశ్న 6.
స్వీయ రాష్ట్రం సిద్ధించడం వలన ప్రయోజనం ఏమిటి?
జవాబు:
స్వీయరాష్ట్రం సిద్ధించడం వలన తెలంగాణ జాతి అన్ని విధాలుగా అభివృద్ధి చెందుతుంది. అణచి వేతకు గురైన తెలంగాణ భాష సుసంపన్నం అవుతుంది. వివక్షకు గురైన తెలంగాణ జాతి ఆత్మ విశ్వాసంతో ముందడుగు వేస్తుంది. తెలంగాణ అస్తిత్వాన్ని మహోన్నతంగా తీర్చిదిద్దుకోవచ్చు. అన్ని రంగాలలో తెలంగాణ అభివృద్ధి చెందుతుంది. తెలంగాణ పచ్చపచ్చని పంటపొలాలతో కలకలలాడు తుంది.

కనీస అవసరాలు తీరతాయి. గౌరవమైన బ్రతుకు ఏర్పడుతుంది. సమాజంలో గౌరవ ప్రతిష్ఠలు పెరుగుతాయి. మన తెలంగాణ అభివృద్ధికి ప్రణాళికలు మనమే రూపొందించుకోవచ్చు. మన తెలంగాణ అమరవీరుల త్యాగఫలమైన మన రాష్ట్రాన్ని నందనవనంగా మార్చుకోవచ్చును.

ప్రశ్న 7.
లక్ష్యసిద్ధి అంటే ఏమిటి? తెలంగాణ ప్రజల లక్ష్యసిద్ధి
జవాబు:
సాధించవలసిన దానిని లక్ష్యం అంటారు. ఆ లక్ష్యం నెరవేరడాన్ని లక్ష్యసిద్ధి అంటారు.

తెలంగాణ ప్రజల లక్ష్యం ఒక్కటే. తమకు బాధల నుండి విముక్తి కలగాలి. ఆత్మవిశ్వాసంతో బ్రతకాలి. తెలంగాణాను అభివృద్ధి చేసుకోవాలి. తెలంగాణ అభివృద్ధికి ప్రణాళికలు తయారుచేసుకోవాలి. అన్ని రంగాలలో అభివృద్ధి చేసుకోవాలి. తెలంగాణ ప్రజలకు కంటినిండా నిద్ర, కడుపు నిండా తిండి కావాలి. తమ నిర్ణయాలు తామే తీసుకొనే స్వేచ్ఛ కావాలి. వలస పాలకుల పీడ వదలాలి. ఇవి తెలంగాణా ప్రజల లక్ష్యాలు.

ఈ లక్ష్యాలు సిద్ధించాలంటే తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పడాలి. అదొక్కటే మార్గం. ఆ లక్ష్యం సిద్ధించింది. తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పడింది.

ప్రశ్న 8.
ఉద్యమం అంటే ఏమిటో నీకేం తెలుసు ? తెలంగాణ ఉద్యమానికి, ఇతర ఉద్యమాలకు తేడాలు ఏమిటి వివరించ
జవాబు:
ఒక లక్ష్యం కోసం అందరం కలసి పోరాటం చేయాలన్నే ఉద్యమం అంటాం. వ్యక్తిగా కష్టపడితే సాధించే విజయం వ్యక్తిగతం. సమిష్టిగా పోరాడి సాధించే విజయం సామాజికం. సామాజిక అభివృద్ధి కుంటుబడినపుడు, బలవంతుడి చేతిలో బలహీనుడు ఇబ్బందులు పాలు అవుతున్నప్పుడు. ఉద్యమాలు ప్రారంభమవుతాయి. ఒంటరిగా సాధించలేని లక్ష్యాన్ని గుంపుగా సాధించేందుకు సాధనం ఉద్యమం. స్వాతంత్ర పోరాట కాలం నుండి ఉద్యమాలు జరుగుతూనే ఉన్నాయి.

ఉద్యమాలలో అన్ని ఒకే లక్ష్యంతో సాగవు. కొన్ని ఉద్యమాలు ఒక కులానికి చెందిన వెనుక బాటును. అన్యాయాన్ని ప్రశ్నించటానికి మొదలవుతాయి. కొన్ని తెగ లేదా .జాతి అభ్యున్నతి కోసం ప్రారంభమవు తాయి. ఉదాహరణకు దళిత, స్త్రీ, వాద ఉద్యమాలు. అవి కుల అభ్యున్నతి కోసం, దళితుల అస్థిత్వ పోరాటం కోసం, మరియు ‘స్త్రీ’ల జీవన విలువల కోసం మొదలైనాయి. కొన్ని కొనసాగుతుండగా, కొన్ని కాల ప్రవాహంలో అదృశ్య మైనాయి.

తెలంగాణ ఉద్యమం, ఒక జాతి ఆత్మగౌరవమే లక్ష్యంగా తమగడ్డ బిడ్డల బతుకు పోరాటమే ఆలంబనగా ప్రారంభమైంది. సకల జనులూ పాల్గొనే ఉద్యమంగా రూపొంది, నవ తెలంగాణా ఆవిర్భా వానికి దారితీసింది. అందుకే తెలంగాణా ఉద్యమం. మిగిలిన ఉద్యమాల కంటే భిన్నమైనదీ, విజయ వంతమైనదీ అని భావిస్తున్నాను.

ప్రశ్న 9.
“అందువల్ల తెలంగాణ భవిష్యత్తుపై సందేహానికి తావులేదు” అని సంపాదకుడు అనడం వెనుక ఉన్న ఆంతర్యం ఏమై ఉంటుందో మీ పాఠాన్ని ఆధారంగా చేసుకొని విశ్లేషించండి. (June ’17)
జవాబు:
2వ జూన్, 2014 నాడు తెలంగాణ రాష్ట్రం ఆవి ర్భవించింది. ఆ రోజున దినపత్రికలు అన్నీ ప్రత్యేక సంపాదకీయాలు రాశాయి. ‘నమస్తే తెలంగాణ’ పత్రిక, ఆనాడు సంపాదకీయం రాస్తూ పై మాటలను రాసింది.

తెలంగాణ ప్రాంతము, మూడు తరాల పరిపాల కుల చేతుల్లో నలిగిపోయింది. అక్కడి ప్రజల గోడును పట్టించుకొనే పరిపాలకులు లేకపోయారు. దానితో తెలంగాణ ప్రజలు అన్ని విధాలా వెనుక బడ్డారు, అణచివేయబడ్డారు.

తెలంగాణ ప్రాంతాన్ని కొంతకాలము కుతుబ్ షాహి వంశపు నవాబులు పాలించారు. 1687 లో ఔరంగజేబు చక్రవర్తి మోసంగా గోల్కొండ సామ్రాజ్యాన్ని వశపరుచుకున్నాడు. తరువాత నైజాం నవాబులు పాలించారు. తెలంగాణ ప్రాంతము, 1956లో ఆంధ్ర రాష్ట్రంతో కలసి ‘ఆంధ్రప్రదేశ్’గా ఏర్పడింది.

ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రమునకు ముఖ్యమంత్రులుగా ఎక్కువ మంది ఆంధ్రప్రాంతము వారే ఉన్నారు. వారి వలస పరిపాలనా కాలంలో తెలంగాణ రాష్ట్రము, అన్ని విధాలా వెనుకబడింది. నవాబుల కాలం లోనూ, నిజాంపాలనలోనూ, రాష్ట్రములోని ప్రజలు, అన్ని విధాల అణచివేతకు గురి అయ్యారు.

‘ఇక ఆంధ్ర ప్రాంతపు ముఖ్యమంత్రులు తెలంగాణ అభివృద్ధిని అంతగా పట్టించుకోలేదు. ఇప్పుడు ప్రజల కోరిక మేరకు తెలంగాణ రాష్ట్రము ఏర్పడింది. అందువల్ల ప్రజలను సంక్షేమ పథకాల రూపంలో ఆదుకోవాల్సిన బాధ్యత నేటి తెలంగాణ ప్రభుత్వానికి ఉందని, సంపాదకీయంలో ‘నమస్తే తెలంగాణ’ పత్రిక రాసింది.

PAPER – II : PART- A

I. అవగాహన – ప్రతిస్పందన

అపరిచిత గద్యాలు (5 మార్కులు)

ప్రశ్న 1.
క్రింది గద్యాన్ని చదువండి. ఖాళీలను పూరించండి. ఇక కాలానికి సంబంధించి ఆలోచించినప్పుడు సామాజికంగా స్త్రీలు తెచ్చిన పెద్ద మార్పులు ఈ శతాబ్దంలో ప్రముఖంగా ఉన్నాయి. కాబట్టి ఈ శతాబ్దాన్నంతా తీసుకోవాలనుకున్నాం. వీలైనంత వరకూ అన్ని రంగాలనూ దృష్టిలోకి తీసుకురావాలి అనుకున్నాం. ఇక సంఖ్య విషయానికి వస్తే ఏదో ఒక సంఖ్యకు కట్టుబడక తప్పదు. పుస్తక ప్రచురణలో ఉండే ఆర్థిక పరిమితుల దృష్ట్యా వంద మందిని ఈ పుస్తకంలో ఉంచాలనుకున్నాం. కానీ ఆ సంఖ్యతో ఏమీ తృప్తిలేదు. ఆర్థికంగా ఎంత కష్టమనిపించినా మరికొంతమందిని చేర్చక తప్ప లేదు. ఎంపిక చాలా కష్టమనటంలో సందేహం లేదు. ప్రతి రంగంలో తమదంటూ ఒక ముద్ర వేసిన వారిని ఎంచుకోవాలి.

ప్రశ్నలు – జవాబులు
1. వీలైనంత వరకు …………………. దృష్టిలోకి తీసుకొన్నారు.
జవాబు:
అన్ని రంగాలను

2. కనీసం వందమందికి ……………… లో స్థానం కల్పించారు.
జవాబు:
పుస్తకం

3. ఈ పుస్తకం రచయిత్రులకు ……………….. ని ఇవ్వలేదు.
జవాబు:
తృప్తి

4. ………… చాలా కష్టమైనది.
జవాబు:
ఎంపిక

5. ఒక ………………….. వేసిన వారిని ఎంచుకోవాలి.
జవాబు:
ముద్ర

ప్రశ్న 2.
కింది పేరా చదివి సరైన సమాధానాలు రాయండి.

పరభాషల ద్వారా కాక మాతృభాష ద్వారా విద్యా బోధన చేయుటయే సహజమైన పద్ధతి అని వాదించి వంగ భాషలో బాలురకు ఉపయుక్తములగు వాచకములను, శాస్త్ర గ్రంథములను రచించిన విద్యావేత్త ఈశ్వర చంద్రుడు.

అతనివలే ఒక వైపు సంఘసంస్కరణ చేయుచు, మరొకవైపు భాషాసేవ చేసిన మహానీయుడు మన వీరేశలింగం పంతులుగారు. పంతులుగారికి దక్షిణ దేశ విద్యా సాగరుడను బిరుదు కలదు. విద్యా సాగరుడు, పంతులుగారు పరస్పరం ఉత్తరములు రాసుకునేవారు. ఈశ్వరచంద్రుని వలన వంగ దేశము, పంతులుగారి వలన తెలుగు దేశము వాసి గాంచినది.

ప్రశ్నలు – జవాబులు
1. విద్యాబోధన చేయుటకు సహజమైన పద్ధతి ఏది ?
జవాబు:
మాతృభాష ద్వారా విద్యాబోధన చేయుట సహజమైన పద్ధతి.

2. ఈశ్వరచంద్రుడు ఏ భాషలో వాచకములను రాసెను ?
జవాబు:
ఈశ్వరచంద్రుడు వంగభాషకు వాచకములను రాసెను.

3. పంతులు గారి బిరుదు ఏమిటి ?
జవాబు:
‘దక్షిణదేశ విద్యాసాగరుడు’ అని పంతులుగారికి బిరుదు ఉంది.

4. ఈశ్వరచంద్రుని వలన ఏ దేశము వాసిగాంచెను ?
జవాబు:
ఈశ్వరచంద్రుని వలన వంగదేశము వాసిగాంచెను.

5. దక్షిణ దేశంలో భాషా వ్యాప్తికి కృషిచేసిన వారెవరు?
జవాబు:
కందుకూరి వీరేశలింగం పంతులుగారు.

ప్రశ్న 3.
కింది పేరాను చదివి ఐదు ప్రశ్నలు తయారు చేయండి.

గాంధీజీ తన ప్రసంగాలలో సత్యం, అహింస అనే రెండు పదాలను తరచుగా ఉపయోగించే వారు. అయితే ఈ రెంటిలో మొదటి దానికే ప్రాధాన్యమిచ్చారు. అతడు సత్యాన్వేషకుడు కాదు. సత్యాన్ని ఆరాధించే భక్తుడు. తన జీవితాన్ని “సత్య | మార్గంతో పరిశోధనలు” గా అభివర్ణించాడు. ప్రారంభంలో భగవంతుడే సత్యమని ప్రకటించారు. కానీ చివరకు “సత్యమే భగవంతుడు” అని ప్రకటించే స్థితికి వచ్చారు. “ఎందుకంటే భగవంతుని ఉనికిని నిరాకరించవచ్చు. కానీ, సత్యమును కాదనడం కష్టం.”
జవాబు:
ప్రశ్నలు

1. గాంధీజీ తన ప్రసంగాలలో తరచుగా ఉపయోగించేవి ఏవి ?
2. ఆయన జీవితాన్ని ఏమని అభివర్ణించారు ?
3. ప్రారంభంలో ఆయన దేనిని సత్యమని ప్రకటించారు?
4. చివరకు ఆయన దేనిని భగవంతునిగా ప్రకటించారు?
5. భగవంతుని ఉనికిని నిరాకరించినా దేనిని కాదన లేరు?

ప్రశ్న 4.
ఈ క్రింది గద్యాన్ని చదువండి. ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

వరంగల్ జిల్లా తాడ్వాయి మండలం మేడారం గ్రామం దగ్గర అడవి మధ్యలో ‘చిలకల గుట్ట’ ఉన్నది. చుట్టు దట్టమైన అడవి ఇక్కడ రెండేండ్ల కొకసారి మూడు రోజులపాటు జాతర జరుగు| తుంది. మాఘశుద్ధ పౌర్ణమి (ఫిబ్రవరి నెలలో) మొదలుకొని మూడు రోజులపాటు జరిగే ఈ జాతరనే సమ్మక్క-సారక్క జాతర అంటారు. ఇది పూర్తిగా గిరిజన సంప్రదాయ రీతిలో జరిగే జాతర. కేవలం మన రాష్ట్రం కాక పొరుగు రాష్ట్రాలైన ఆంధ్రప్రదేశ్, మహారాష్ట్ర, చత్తీస్ ఘడ్, జార్ఖండ్, మధ్యప్రదేశ్ రాష్ట్రాలనుండి కూడా లక్షల మంది భక్తులు వచ్చి మొక్కులు తీర్చుకుంటారు.

ప్రశ్నలు – జవాబులు
1. ‘చిలకల గుట్ట’ ఎక్కడ ఉన్నది ?
జవాబు:
వరంగల్ జిల్లా తాడ్వాయి మండలం మేడారం గ్రామం దగ్గర ‘చిలకల గుట్ట’ ఉన్నది.

2. జాతర ఏ నెలలో ఎప్పుడు ప్రారంభమవుతుంది ?
జవాబు:
జాతర ఫిబ్రవరి నెలలో ప్రారంభమవుతుంది.

3. మూడు రోజులపాటు జరిగే ఈ జాతర పేరేంటి ?
జవాబు:
మూడు రోజుల పాటు జరిగే ఈ జాతరపేరు సమ్మక్క సారక్క జాతర

4. దాదాపు ఎన్ని రాష్ట్రాల వాళ్ళు జాతరలో పాల్గొంటారు?
జవాబు:
ఐదు రాష్ట్రాల వాళ్ళు ఈ జాతరలో పాల్గొంటారు.

5. పై పేరాకు పేరు పెట్టండి.
జవాబు:
మేడారం జాతర.

II. వ్యక్తీకరణ – సృజనాత్మకత

సృజనాత్మక ప్రశ్నలు (5 మార్కులు)

ప్రశ్న 1.
తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పడిన తర్వాత మొదటి వార్షిక సమావేశంపై నివేదిక తయారుచేయండి.
జవాబు:
నివేదిక

మా గ్రామంలో అమరవీరుల స్తూపం వద్ద రాష్ట్రా అవతరణ దినోత్సవ వేడుకలు ఘనంగా జరిగాయి. గ్రామ సర్పంచిగారు, పెద్దలు హాజ రయ్యారు. గ్రామ ప్రజలందరూ హాజరయ్యారు.

తెలంగాణ గీతంతో సభ ప్రారంభమైంది. తెలంగాణ రాష్ట్ర ఆవిర్భావానికి కృషి చేసిన వారి సేవలను వక్తలు చెప్పారు. అమరవీరుల త్యాగాలను వక్తలు కొని యాడారు.

తెలంగాణ అభివృద్ధికి పాటుపడతామని సభలోని వారు ప్రతిజ్ఞ చేశారు. వందన సమర్పణతో సభ ముగిసింది.

ప్రశ్న 2.
తెలంగాణ రాష్ట్రం ఆవిర్భవించిన శుభసందర్భంలో జరిగే అమరవీరుల సంస్మరణ సభకు పిలుపునిస్తూ కరపత్రం తయారుచేయండి.
జవాబు:
రండి

రండి ! తరలి రండి ! తెలంగాణ ప్రజలారా ! తరలి రండి. మనకోసం జీవితాలను తృణ ప్రాయంగా పరిత్యజించిన అమరవీరులను సంస్మ రిద్దాం. రండి. అమరవీరుల వారసులను ఘనంగా సత్కరిద్దాం.

అమరవీరులకు నివాళినర్పిద్దాం. వారి పట్ల మన భక్తి ప్రపత్తులను చాటుకొందాం.
ఇదే అందరికీ ఆహ్వానం.

ఇట్లు,
ఆహ్వాన సంఘం,
అమరవీరుల సంస్మరణ కమిటీ.

ప్రశ్న 3.
తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పడిన శుభసమయంలో మీరు పొందిన ఆనందాన్ని లేఖ ద్వారా మీ మిత్రునితో
జవాబు:

భద్రాచలం,
XXXXXX

మిత్రమా ! కిరణ్,
కుశలమా !

మన కలలు నిజమయ్యాయి. మన అమరవీరుల కలలు ఫలించాయి. మన తెలంగాణా రాష్ట్రం ఏర్పడింది. నిజంగా తెలంగాణా రాష్ట్రం ఏర్పాటు చేస్తున్నట్లు ప్రకటన రాగానే ఎంత ఆనందించామో తెలుసా !

ఆ రోజు పొందిన ఆనందం వర్ణించడానికి మాటలు చాలవురా !

నువ్వూ ఆనందపడి ఉంటావు కదా ! దీనిని మీరెలా సెలబ్రేట్ చేసుకొన్నారో రాయి. ఉంటా మరి.

ఇట్లు,
నీ స్నేహితుడు,
XXXX.

చిరునామా :
పి. కిరణ్, నెం. 16,
10వ తరగతి,
జిల్లా పరిషత్ ఉన్నత పాఠశాల,
నల్గొండ.

ప్రశ్న 4.
తెలంగాణ ఏర్పడిన సందర్భంలో సంభాషణ రాయండి.
జవాబు:
శ్రీరాజ్ : మన తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పడ్డం చాలా ఆనందంగా ఉంది కదూ !
తరుణ్ : నిజమేరా ! ఇది మన పెద్దలందరి కోరిక.
శ్రీరాజ్ : మనందరం కష్టపడి చదవాలిరా.
తరుణ్ : చదువుతున్నాంగా ! ఇంకా కష్టపడాలా!
శ్రీరాజ్ : ఇంకా చాలా కష్టపడాలి.
తరుణ్ : ఎందుకు ?
శ్రీరాజ్ : మనం బాగా చదువుకోవాలి. మన తెలంగాణ పేరు ప్రఖ్యాతులు పెంచాలి.
తరుణ్ : నిజమే. నిన్న మా తాతయ్య కూడా ఇలాగే అన్నాడు.
శ్రీరాజ్ : ఏమన్నాడు ?
తరుణ్ : చాలామంది మనరాష్ట్రం కోసం ఉద్యమాలు చేశారుట, ప్రాణాలు కోల్పోయారుట. వాళ్ళ ఋణం తీర్చు కోవాలన్నాడు.
ఉత్తేజ్ : ఇది మన స్నేహితులందరికీ చెబుదాం, కష్టపడదాం. నవ తెలంగాణను నిర్మించుకొందాం.
తరుణ్ : అలాగే
ఉత్తేజ్ : వెళదాం. పద.

ప్రశ్న 5.
తెలంగాణ ఏర్పడినపుడు నీ మనోభావాలను వర్ణిస్తూ కవిత రాయి.
జవాబు:
నా తెలంగాణ

వచ్చింది వచ్చింది నవ తెలంగాణ – తెచ్చింది
తెచ్చింది బంగారు నజరానా
ఆనందంతో నా మనసు పురివిప్పిన నెమలిలా –
చేసింది చేసింది నాట్యం
ఆనందంతో నా శరీరం పులకించింది పూలపొదలా
– విరిసింది విరిసింది పువ్వులా
ఏనాటి కలలో ఫలించిన శుభ తరుణంలో –
మురిసింది మురిసింది తెలంగాణ.
బాధల్లేవ్ ! భయాల్లేవ్ ! కన్నీళ్ళు లేవ్ ! కష్టాలన్నీ దూరం, దూరం
అన్నీ ఆనందాలే ! సుఖాలే !

అదనపు వ్యాకరణాంశాలు

PAPER – I : PART – B

1. సొంతవాక్యాలు

1. రాచఠీవి : ఈనాడు తెలంగాణ రాష్ట్రంలో, ప్రజలు రాచఠీవితో తిరుగుతున్నారు.
2. ఆదుకోవడం : తుఫాను, బాధితుల్ని ప్రభుత్వాలు ఆదు కోవాలి.
3. అక్షరాలా : మీరు చెప్పిన మాట, అక్షరాలా సరి పోయింది.
4. ఆవిర్భవించు : 2014లో తెలంగాణ రాష్ట్రం ఆవిర్భ వించింది.
5. ప్రాణంపోయు : మంచి మందులిచ్చి, డాక్టరుగారు నాకు ప్రాణం పోశారు.
6. భాషా సంస్కృతులు: ప్రతి రాష్ట్ర ప్రభుత్వము తమ భాషా సంస్కృతులను కాపాడాలి.
7. నివాళులు అర్పించు : తెలంగాణ అమరవీరులకు ప్రజలు నివాళులర్పించారు.
8. ఆనందోత్సాహాలు : తెలంగాణ రాష్ట్రం ఆవిష్కరణం కాగానే ప్రజలు ఆనందోత్సాహాలతో పొంగులెత్తారు.

2. పర్యాయపదాలు

ఇంద్ర ధనుస్సు = అధనాశ్రము, ఇంద్రచాపము, ఐరావతం, కొటీరం, శక్రధనువు
సూర్యుడు = దివాకరుడు, భాస్కరుడు, భానుడు
భూమి = విశ్వంభర, అచల, ధరణి, పృథ్వి
హృదయము = ఎద, ఎడద, డెందము
దుఃఖము = పీడ, బాధ, కష్టము, అఘము
సంబురం = సంతోషం, ఆనందం
చంద్రుడు = రాజు, విధుడు, జాబిల్లి, చందమామ
పోరాటం = యుద్ధం, సమరం, సంగ్రామం
మాట = పలుకు, వచనం, ఉక్తి
పతాకం = జెండా, ధ్వజం, కేతనం, టెక్కియం
సంస్కరణ = బాగు చెయ్యడం, చెడును రూపు మాపడం
ప్రశంస = పొగడ్త, స్తోత్రం

3. వ్యుత్పత్త్యర్థాలు

సౌధము = సుధతో నిర్మింపబడినది (మేడ)
సంతానము = లెస్సగా కోరికలను తీర్చునది (ఒక కల్ప వృక్షం)
సంప్రదాయము = గురుపరంపర చేతను వంశక్రమము చేతను వచ్చిన వాడుక (వంశా చారము)
సత్యము = సత్పురుషుల యందు పుట్టునది. (నిజము)
అక్షరములు = క్షరములు (నాశనము) కానివి – అక్షరాలు
ఆదర్శము = దీనియందు తనమీద కనులుకను (అద్దము)
భాష = భాషింపపడేది, భాష

4. నానార్థాలు

చిత్రము = అద్భుత రసం, ఆశ్చర్యం, చిత్తరువు
జీవన = బ్రతుకు, గాలి
ఉత్తరం = జాబు, ఒక దిక్కు, అగ్ని
రాష్ట్రము = రాజ్యము, ఉపద్రవము
జాతి = వర్ణము, ఛందస్సు, సంతానము

5. ప్రకృతి – వికృతులు

ప్రకృతి – వికృతి
రాత్రి – రాతిరి
చరిత్ర – చరిత
స్వతంత్ర – సొంతము
హృదయం – ఎద, ఎడద
అక్షరాలు – అక్కలు
ఆకాశం – ఆకసము
వర్ణము – వన్నె
గౌరవము – గారవము
కార్యము – కర్జము
స్థలము – తలము
పుత్రుడు – బొట్టె
భాష – బాస
సందేహము – సందియము
శక్తి – సత్తి
యజ్ఞము – జన్నము
నిద్ర – నిదుర
ప్రాణం – పానం
చంద్రుడు – చందురుడు

PAPER – II : PART – B

1. సంధులు

1. సవర్ణదీర్ఘ సంధి
సూత్రం : అ, ఇ, ఉ, ఋ లకు సవర్ణములైన అచ్చులు పరమగునపుడు వాని దీర్ఘములు ఏకాదేశ మగును.
ఉదా :
సచివాలయం – సచివ + ఆలయం
సర్వతోముఖాభివృద్ధి – సర్వతోముఖ + అభివృద్ధి
కార్యాచరణ – కార్య + ఆచరణ
దశాబ్దము – దశ + అబ్దము

2. గుణసంధి
సూత్రం : అకారమునకు ఇ, ఉ, ఋ లు పరమైనపుడు క్రమముగా ఏ, ఓ, ఆర్లు ఏకాదేశమగును.
ఉదా :
ఆనందోత్సాహాలు – ఆనంద + ఉత్సాహాలు
భావోద్వేగం – భావ + ఉద్వేగం

3. యణాదేశ సంధి
సూత్రం :ఇ, ఉ, ఋ లకు అసవర్ణములైన అచ్చులు పరమగునప్పుడు క్రమముగా య, వ, ర లు ఆదేశంగా వస్తాయి.
ఉదా :
అత్యద్భుతం – అతి + అద్భుతం

2. సమాసాలు

సమాస పదము – విగ్రహవాక్యము – సమాసము పేరు
కొత్తదనం – కొత్తదైన దనం – విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
పవిత్రస్థలం – పవిత్రమైన స్థలం – విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
తెలంగాణ జాతి – తెలంగాణ అనుపేరు గల జాతి – సంభావనా పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
ఉస్మానియా క్యాంపస్ – ఉస్మానియా అను పేరుగల – క్యాంపస్ సంభావనా పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
తెలంగాణ భాష – తెలంగాణ అను పేరుగల భాష – సంభావనా పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
తెలంగాణ సంబురాలు – తెలంగాణ యొక్క సంబురాలు – షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
సచివాలయం – సచివుల యొక్క ఆలయం – షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
హైద్రాబాద్ వీధులు – హైద్రాబాద్ యొక్క వీధులు – షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
ఉద్యమ చరిత్ర – ఉద్యమము యొక్క చరిత్ర – షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
తెలంగాణ బిడ్డలు – తెలంగాణలోని బిడ్డలు – షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
ఆనందోత్సాహాలు – ఆనందమును, ఉత్సాహమును – ద్వంద్వ సమాసము
స్వేచ్ఛా స్వాతంత్ర్యాలు – స్వేచ్ఛయు, స్వాతంత్ర్యమును – ద్వంద్వ సమాసము
భాషా సంస్కృతులు – భాషయు, సంస్కృతియు – ద్వంద్వ సమాసము
సంక్షేమ పథకాలు – సంక్షేమము కొరకు పథకాలు – చతుర్థీ తత్పురుష సమాసము
అత్యద్భుతం – మిక్కిలి అద్భుతం – అవ్యయీభావ సమాసం
ఉద్వేగభరితం – ఉద్వేగంతో భరితం – తృతీయా తత్పురుష సమాసం
పంచవన్నెలు – పంచ సంఖ్యగల వన్నెలు – ద్విగు సమాసం
మూడుతరాలు – మూడైన తరాలు – ద్విగు సమాసం
అన్యాయము – న్యాయము కానిది – నఞ తత్పురుష సమాసం

3. వాక్య పరిజ్ఞానం

అ) క్రింది కర్తరి వాక్యాలను కర్మణి వాక్యాలుగాను, కర్మణి వాక్యాలను కర్తరి వాక్యాలుగాను రాయండి.

ప్రశ్న 1.
వాల్మీకి రామాయణాన్ని రచించాడు. (కర్తరి వాక్యం)
జవాబు:
వాల్మీకిచే రామాయణం రచింపబడింది. (కర్మణి వాక్యం)

ప్రశ్న 2.
ప్రజలు శాంతిని కోరుతున్నారు. (కర్తరి వాక్యం)
జవాబు:
ప్రజలచే శాంతి కోరబడుతోంది. (కర్మణి వాక్యం)

ప్రశ్న 3.
లైబ్రరీ నుంచి తెచ్చిన పుస్తకం నా చేత చదువబడింది (కర్మణి వాక్యం)
జవాబు:
లైబ్రరీ నుంచి తెచ్చిన పుస్తకం నేను చదివాను. (కర్తరి వాక్యం)

ప్రశ్న 4.
నాచే రచింపబడిన గ్రంథం, నేతాజీ చరిత్ర. (కర్మణి వాక్యం)
జవాబు:
నేను రచించిన గ్రంథం, నేతాజీ చరిత్ర. (కర్తరి వాక్యం)

ఆ) క్రింది పరోక్ష కథనాలను ప్రత్యక్ష కథనంలోకి మార్చి రాయండి.

ప్రశ్న 1.
తనను చూస్తే అందరు భయపడతారు కాని తన దగ్గరకు రాకుండా పోరు’ అని సుబ్బారావు అన్నాడు.
జవాబు:
“నన్ను చూస్తే అందరూ భయపడతారు”. కానీ నా దగ్గరకు రాకుండా పోరు.

ప్రశ్న 2.
తన పాటలంటే అందరికీ ఇష్టమేనని అయితే తనకంటే బాగా పాడగలిగినవారు ఎందరో ఉన్నారని ఒక గాయకుడన్నాడు.
జవాబు:
నా పాటలంటే అందరికీ ఇష్టమే అయితే నాకంటే బాగా పాడగలిగినవారు ఎందరో ఉన్నారు అని ఒక గాయకుడన్నాడు.

ప్రశ్న 3.
‘తన రచనలలో తన జీవితం ఉంటుందని’ ఒక రచయిత తన మిత్రునితో అంటున్నాడు.
జవాబు:
ఒక రచయిత తన మిత్రునితో ‘నా రచనల్లో నా జీవితం ఉంటుంది’ అని అన్నాడు.

ప్రశ్న 4.
జైల్లో ఖైదీలందరికి కవర్లిచ్చినప్పుడు తనకెవరున్నారని తానెవరికి కావాలని లక్ష్మీబాయి కుమిలిపోయింది.
జవాబు:
“నాకెవరున్నారు ? నేనెవరికి కావాలి ?” అని జైలులో ఖైదీలందరికీ కవర్లు ఇచ్చినప్పుడు లక్ష్మీబాయి కుమిలి పోయింది.

These TS 10th Class Telugu Important Questions 7th Lesson శతక మధురిమ will help the students to improve their time and approach.

TS 10th Class Telugu 7th Lesson Important Questions శతక మధురిమ

PAPER – I : PART – A

I. వ్యక్తీకరణ – సృజనాత్మకత (స్వీయరచన)

1. లఘు సమాధాన ప్రశ్నలు (3 మార్కులు)

అ) కింది ప్రశ్నలకు ఐదేసి వాక్యాల్లో జవాబులు రాయండి.
ప్రశ్న 1.
‘శతక మధురిమ’ పాఠం నుండి మీరు గ్రహించిన నీతులను వ్రాయండి.
జవాబు:

1. ఈశ్వరార్చనకు సత్యం, దయ, ఏకాగ్రత అనే పుష్పాలు, భక్తియోగం ప్రధానం.
2. సంపద లేకపోయినా, గురుపాదభక్తి, దానగుణం, శాస్త్రశ్రవణం, సత్యవచనం, మనస్సులో మంచితనం ఉంటే పండితుడు శోభిస్తాడు.
3. హరిదాసులను నిందించరాదు. భిక్షం పెట్టేవారికి అడ్డుపడరాదు. సత్పురుషలను వంచించరాదు. దేవాగ్రహారాలు అపహరించరాదు. వార్షికాలు చెడగొట్టరాదు.
4. త్యాగదీక్ష చేపట్టి, భూ ప్రజల దైన్యాన్ని పోగొట్టి, అందరి ప్రజల బ్రతుకులో ఉత్సాహాన్ని పెంచి, దేశం గొప్ప తనాన్ని పెంచేవాడే గొప్పవాడు.
5. మిత్రుడు పుస్తకంలా బోధిస్తాడు. ధనంలా కార్య సాధనకు సాయం చేస్తాడు. కత్తిలా శత్రువులను సంహరిస్తాడు. నిండుమనస్సై సుఖం ఇస్తాడు.

ప్రశ్న 2.
కవి ఈ భూమిపై నరరూప రాక్షసుడని ఏ లక్షణాలు కలవారిని అన్నాడు ?
జవాబు:
ఈ అవనిపై కలలో కూడా సత్యాన్ని పలకడానికి ఇష్టపడనివాడు, మాయమాటలు చెప్పి ఇతరుల సొమ్ము అపహరించేవాడు, కులగర్వం తోటి పేదవాండ్ల ఇండ్లను నాశనం చేసేవాడు, లంచాలకు విలువను పెంచేవాడు, చెడు ప్రవర్తనతో తిరిగేవాడు, వావివరసలను పాటించని వాడు, నవ్వుతూ ముచ్చటాడుతూనే ఎదుటి వాడిని నాశనం చేయాలనుకునేవాడు, తల్లిదండ్రులను ఇంటి నుంచి వెళ్ళగొట్టేవాడు. ఇతరులకు సహాయం చేయని వాడు, స్వార్థపరుడు, పరులను బాధలకు గురిచేసేవాడిని ఈ భూమి పై ఉన్న నరరూప రాక్షసుడని కవి అన్నాడు.

ప్రశ్న 3.
సత్రాలు కట్టించడం వలన ప్రయోజనాలేమిటి?
జవాబు:
దూరప్రాంతం నుండి దేవాలయాలకు వస్తారు. వారికి వసతి కల్పించడానికి, భోజనాలకు సత్రాలు కట్టించాలి. దానివల్ల యాత్రికులకు డబ్బు ఖర్చు తగ్గుతుంది. పేదవారికి, అనాథలకు సత్రాలలో ఆశ్రయం కల్పించ వచ్చు. దీనివలన వారికి ఆసరా దొరుకుతుంది. సమాజంలో దొంగతనాలు, దోపిడీలు తగ్గుతాయి. ఫలానా గ్రామంలో మనవారెవరూ లేరు అనే భావన ఉండదు. తెలియని ప్రాంతంలో కూడా భద్రత ఉంటుంది. యాత్రికులు నిశ్చింతగా తీర్థయాత్రలు చేయవచ్చును.

2. వ్యాసరూప సమాధాన ప్రశ్నలు (6 మార్కులు)

ఆ) కింది ప్రశ్నలకు పదేసి వాక్యాల్లో జవాబులు రాయండి.
ప్రశ్న 1.
‘శతకపద్యాలు మంచి ప్రవర్తనకు మార్గదర్శకాలు’ మీ పాఠ్యాంశం ఆధారంగా నిరూపించండి.
జవాబు:
మేము చదివిన శతక మధురిమ పద్యాలలో మానవులు మంచిగా నడవడానికి నేర్చుకోవలసిన ఎన్నో సజ్జన లక్షణాలను గూర్చి చెప్పారు. అందువల్ల శతకపద్యాలు, మంచి ప్రవర్తనకు మార్గాన్ని చూపిస్తాయి. అవి మంచి ప్రవర్తనకు మార్గదర్శకాలు. మేము ఈ క్రింది సజ్జన లక్షణాలను గూర్చి శతకపద్యాలలో నేర్చుకున్నాము.

1. గురువుగారి పాదాలకు నమస్కరించాలి.
2. కలలో కూడా సత్యమే పలకాలి.
3. హరిభక్తులను నిందించకూడదు.
4. సజ్జనులను మోసగించరాదు.
5. దేవుని అగ్రహారములు లాక్కోరాదు.
6. మిత్రులను సంపాదించుకోవాలి.
7. దేశమాత గౌరవాన్ని పెంచాలి.
8. త్యాగగుణంతో దీన జనులను రక్షించాలి.
9. కులగర్వం పనికిరాదు.
10. పేదల కొంపలు కూలగొట్టరాదు.
11. లంచాలు తీసికోరాదు.
12. చెడు ప్రవర్తన చేయకూడదు.
13. తల్లిదండ్రులను ఇంటి నుండి గెంటరాదు.
14. వరుస – వావి కలిగి, ప్రవర్తించాలి.
15. భిక్ష పెట్టేవారికి అడ్డుపడకూడదు.

పై పద్యాలు చదివి, అందులో చెప్పిన పై మంచి గుణాలు అలవాటు చేసికొంటే, అవే మన మంచి ప్రవర్తనకు మార్గాన్ని చూపిస్తాయి అని తప్పక చెప్పగలను.

ప్రశ్న 2.
శతక మధురిమ నుండి గ్రహించిన మంచి లక్షణాలను తెల్పండి.
జవాబు:

1. కలలో కూడా అసత్యం పలుకరాదు.
2. మాయమాటలతో పరులసొమ్ము అపహరింపరాదు.
3. కులగర్వంతో పేదల కొంపలు ఆర్పరాదు.
4. లంచాలకు వెల పెంచరాదు.
5. చెడుప్రవర్తనలు విడిచిపెట్టాలి.
6. వరుస-వావి కలిగి, నడుచుకోవాలి.
7. కన్నవారిని గౌరవించాలి.
8. మిత్రులను సంపాదించాలి.
9. దేశమాత గౌరవాన్ని పెంచాలి.
10. హరిదాసులను గౌరవించాలి.
11. భిక్షం పెట్టేవారికి అడ్డుపెట్టకూడదు.
12. మంచివారిని మోసం చెయ్యరాదు.
13. దేవుడిమాన్యాలు అపహరించరాదు.
14. రాజులను ఆశ్రయించరాదు.
15. దైవపూజకు సత్యం, దయ, ఏకాగ్రత అనే పుష్పాలు ఉండాలి.

ప్రశ్న 3.
శతక పద్యాల్లోని నీతులు విద్యార్థుల జీవితాలను తీర్చిదిద్దుతాయని సమర్థిస్తూ రాయండి. (June ’16)
జవాబు:
ప్రాచీన తెలుగు సాహిత్యంలో శతక సాహిత్యానికి సమున్నతమైన స్థానం ఉంది. శతక కవులు వివిధ అంశాలపై చక్కని పద్యాలను రచించారు. సమాజంలో నైతిక విలువల్ని పెంచడానికి ప్రయత్నించారు. శతకపద్యాలు జనాన్ని జాగృతం చేస్తాయి.

శతక కవులు తమ అనుభవ సారాన్ని మధించి తేటతెలుగు పద్యాలను రచించారు. వేమన వంటి ప్రజా కవులు ప్రజల్లోని మూఢనమ్మకాలను తొలగించారు.

కొంతమంది శతక కవులు సంఘసంస్కరణోద్యమాన్ని ఆయుధంగా చేసుకున్నారు. మారద వెంకయ్య వంటి శతక కవులు చక్కని దృష్టాంతాలతో శతక పద్యాలను రచించారు. తెలుగుబాల, సుమతీశతక పద్యాలు పిల్లలలో నీతి ప్రవర్తనను కల్గించాయి. శ్రీకాళహస్తీశ్వర శతకం, దాశరథి శతకం వంటి శతకాలు ప్రజల్లో భక్తితత్పరతను కల్గించాయి.

రాజుల దురహంకారాన్ని ధూర్జటి కళ్ళకు కట్టినట్లుగా శతక పద్యాల్లో చెప్పారు. పోతులూరి వీరబ్రహ్మం వంటి వారు సమకాలీన రుగ్మతలను తేటతెల్లం చేశారు. ప్రజల కళ్ళు తెరిపించారు. సమాజంలో విద్యార్థుల పాత్ర తిరుగులేనిది. విద్యార్థులు నవసమాజ నిర్మాతలని ఎందరో మహాకవులు చెప్పారు. విద్యార్థులు ప్రాథమిక దశనుండి వినయ విధేయతలు కలిగియుండాలి. గురువుల పట్ల శ్రద్ధా సక్తులు కలిగియుండాలి.

విద్యార్థులు తోటివారితో స్నేహభావంతో ఉండాలి. చదువుపట్ల ఆసక్తి కలిగి ఉండాలి. చిన్నతనం నుండి నాయకత్వ లక్షణాలు పెంపొందించుకోవాలి. సామాజిక సేవాకార్యక్రమాల్లో పాల్గొనాలి. బాగా చదువుకొని ఉన్నత స్థాయికి ఎదిగిన వారిని ఆదర్శంగా తీసుకోవాలి. దేశభక్తిని కలిగి ఉండాలి. తల్లిదండ్రులను, గురువులను గౌరవించాలి, మంచి మాటలతో సమాజంలో గౌరవాన్ని పొందాలి. క్రమశిక్షణతో కూడిన జీవనసరళిని అలవరచు కోవాలి.

విద్యార్థులు కొన్ని దురలవాట్లను కూడా దూరం చేసు కోవాలి. తిరస్కారంగా మాట్లాడడం, ఇతరులపై చాడీలు చెప్పడం, ఎదిరించి మాట్లడం, క్రమశిక్షణ లేకపోవటం, ఉపాధ్యాయులతోను, తోటి విద్యార్థుల తోను గొడవలు పడడం మొదలైన దుర్గుణాలను దూరం చేసుకోవాలి. మంచి అలవాట్లను పెంపొందించుకోవాలి. ఇతరులకు ఆదర్శంగా మెలగాలి.

ప్రశ్న 4.
నరరూప రాక్షసుల వలన నష్టమేమిటి ? వివరించండి.
జవాబు:
నరరూప రాక్షసులు కలలో కూడా నిజం చెప్పరు. దాని వల్ల మోసాలు, అబద్ధాలు పెరిగిపోతాయి. నేరం చేసే లక్షణం అలవాటవుతుంది. ఇతరుల సొమ్ములు అపహరిస్తారు. దానివలన దోపిడీలు, దొంగతనాలు పెరిగిపోతాయి. నరరూప రాక్షసులకు కుల గర్వం ఎక్కువ ఉండడం వలన సమాజంలో కుల ఘర్షణలు పెరిగిపోతాయి. వారు చెడు ప్రవర్తనతో ఉంటారు. కనుక వారితో స్నేహం చేసే వారు కూడా చెడిపోతారు.

దీనివలన సమాజం మొత్తం పాడయిపోతుంది. ఎవరికీ ఎవరి మీదా నమ్మకం ఉండదు. గౌరవం ఉండదు. తెలివితేటలు వృద్ధి అవ్వవు. విద్యను ఎవరూ ఆర్జించరు. శాంతి ఉండదు. భద్రత ఉండదు. అందుచేత నరరూప రాక్షసులను మంచి మార్గంలోకి మంచి మాటలతో మళ్ళించాలి.

ప్రశ్న 5.
‘మారుతున్న నేటి పరిస్థితుల్లో శతక పద్యాల అవసరం ఎంతైనా ఉన్నదని ‘శతక మధురిమ’ పాఠాన్ని ఆధారంగా చేసుకొని రాయండి. (Mar. ’18)
జవాబు:
సమాజంలో రోజురోజుకు ఎన్నో మార్పులు చోటుచేసు కుంటున్నాయి. ప్రజల ఆలోచనా విధానంలో విపరీత ధోరణులు కనిపిస్తున్నాయి. ఇటువంటి పరిస్థితుల్లో ఒక మంచి సమాజం ఏర్పడాలంటే శతకపద్యాల అవసరం ఎంతైనా ఉన్నది.

1. రాజాశ్రయం అనవసరమన్న ధూర్జటి పద్యం చదివి, ఇతరులను ఆశ్రయించకుండా హాయిగా స్వేచ్చగా బ్రతకవచ్చు.
2. గురుభక్తి, దాతృత్వం, సత్యభాషణం, మంచితనం కలవాడయిన పండితుడు సంపదలు లేకున్నా ప్రకాశిస్తాడు.
3. నరసింహ శతకంలో పద్యం చదివి మంచి లక్షణాలు అలవరచుకోవచ్చు. మంచివారిని మోసం చేయకుండా, దేవమాన్యాలు ఆక్రమించ కుండా ఉండవచ్చు.
4. విశ్వనాథేశ్వర శతకంలో చెప్పిన పద్యం గ్రహించి మనం దేశభక్తిని పెంచుకోవచ్చు. త్యాగబుద్ధితో ప్రజల దైన్యస్థితిని తొలగించవచ్చు.
5. శ్రీలొంకరామేశ్వర శతకంలోని పద్యం ద్వారా మిత్రుని మంచి లక్షణాలు గ్రహించవచ్చు.
6. వేణుగోపాల శతకంలోని పద్యం చదివితే మానవరూపంలో ఉన్న రాక్షస లక్షణాలు కలవారిని దూరంగా ఉంచవచ్చు.
7. సర్వేశ్వర శతకం, దాశరథి శతకం పద్యాలు చదవడం వల్ల దైవభక్తి పెంపొందుతుంది.

PAPER – II : PART – A

I. అవగాహన – ప్రతిస్పందన

అపరిచిత పద్యాలు (5 మార్కులు)

ప్రశ్న 1.
క్రింది పద్యాన్ని చదివి ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.

పుస్తకముల నీవు పూవు వోలెను జూడు
చింపబోకు మురికి చేయబోకు
పరుల పుస్తకముల నేరువు తెచ్చితి వేని
తిరిగి యిమ్ము వేగ తెలుగు బిడ్డ !

ప్రశ్నలు – జవాబులు
1. పై పద్యంలో వేటి ప్రస్తావన ఉంది ?
జవాబు:
పుస్తకాలు

2. పుస్తకాలను ఎలా జాగ్రత్త పరచాలి ?
జవాబు:
చింపకూడదు, మురికి చేయకూడదు.

3. ఈ పద్యం ఎవరిని సంబోధిస్తూ చెప్పబడింది ?
జవాబు:
తెలుగు బిడ్డను.

4. ఇతరుల పుస్తకాలను తిరిగి ఇచ్చే నియమమేమిటి?
జవాబు:
వేగంగా ఇవ్వాలి.

5. పై పద్యానికి శీర్షికను నిర్ణయించండి.
జవాబు:
పుస్తకం.

ప్రశ్న 2.
క్రింది పద్యాన్ని చదివి, క్రింద ఇచ్చిన ప్రశ్నలకు సమాధానాలు రాయండి.

కమలములు నీటబాసిన
కమలాప్తునా రశ్మిసోకి కమలిన భంగిన్
తమ తమ నెలవులు దప్పిన
తమ మిత్రుల శత్రులగుట తథ్యము సుమతీ !

ప్రశ్నలు – సమాధానములు
1. కమలములకు, సూర్యునికి గల సంబంధమేమి ?
జవాబు:
కమలములు నీటిలో నుండి బయటకు వస్తే సూర్యుని కాంతి తాకి వాడిపోతాయి.

2. ‘కమలిన భంగిన్’ అంటే అర్థం ఏమిటి ?
జవాబు:
వాడిపోయిన విధంగా అని అర్థము.

3. తమ స్థానములు కోల్పోతే అనే అర్థం ఇచ్చే పాదం ఏది ?
జవాబు:
‘తమ తమ నెలవులు దప్పిన’ అనే మూడో పాదం.

4. మిత్రులు శత్రువులెందుకవుతారు ?
జవాబు:
తమ తమ స్థానాలు కోల్పోతే మిత్రులు శత్రువులు అవుతారు.

5. ఇది ఏ శతకంలోని పద్యం ?
జవాబు:
ఇది సుమతీ శతకంలోని పద్యం.

ప్రశ్న 3.
క్రింది పద్యాన్ని చదివి ప్రశ్నలకు జవాబులు వ్రాయండి.

మృగము మృగమనుచును మృగమును దూషింత్రు
మృగము కన్న చెడ్డ మూర్ఖుడగును
మృగము కున్న గుణము మూర్ఖున కేదయా
విశ్వదాభిరామ! వినురవేమ!

ప్రశ్నలు – సమాధానములు
1. మృగము అనగా అర్థము ఏమిటి ?
జవాబు:
పశువు

2. మృగం కన్నా చెడ్డవాడు ఎవరు ?
జవాబు:
మూర్ఖుడు

3. దేని గుణం గొప్పది ?
జవాబు:
మూర్ఖుని గుణం కన్నా మృగం గుణం గొప్పది

4. ఈ పద్యంలోని మకుటమేది ?
జవాబు:
విశ్వదాభిరామ వినురవేమ

5. విశ్వదాభిరామ ఈ పదంలోని రెండు పదాలేవి ?
జవాబు:
విశ్వద, అభిరామ.

ప్రశ్న 4.
ఈ క్రింది పద్యమును చదివి, క్రింద ఇచ్చిన ప్రశ్నలకు సమాధానములు వ్రాయండి.

ధరణి ధేనువుఁ బిదుకంగఁ దలఁచితేని
జనుల బోషింపు మధిప! వత్సముల మాడ్కి
జనులు పోషింపబడుచుండ జగతి కల్ప
లత తెఱంగున సకల ఫలంబు లొసఁగు.

ప్రశ్నలు – సమాధానములు
1. అధివులు ఎవరిని పోషించాలి ?
జవాబు:
అధిపులు, జనులను పోషించాలి.

2. జగతి ఏమి యొసంగును ?
జవాబు:
జగతి సకల ఫలము లొసగును.

3. ధరణి దేనితో పోల్చబడినది ?
జవాబు:
ధరణి దేనువుతో పోల్చబడినది

4. ‘భూమి’ అనే అర్థాన్ని సూచించే పదం ఏది ?
జవాబు:
‘భూమి’ అనే అర్థాన్ని సూచించే పదం ధరణి.

5. పై పద్యమునకు శీర్షిక నిర్ణయింపుము.
జవాబు:
ఈ పద్యమునకు శీర్షిక ‘రాజ్యపాలన’.

ప్రశ్న 5.
క్రింది పద్యాన్ని చదివి, దాని క్రింద ఇచ్చిన ప్రశ్నలకు సమాధానాలు వ్రాయండి.

పుత్రోత్సాహము తండ్రికి
పుత్రుడు జన్మించినపుడె పుట్టదు, జనులా
పుత్రునిగనుగొని పొగడగ,
పుత్రోత్సాహంబునాడు పొందుర సుమతీ!

ప్రశ్నలు – సమాధానములు
1. పుత్రుడు జన్మించినపుడు తండ్రికి ఏమి కలుగదు ?
జవాబు:
పుత్రోత్సాహము

2. పుత్రోత్సాహము ఎవరికి కలుగుతుంది ?
జవాబు:
తండ్రికి కలుగుతుంది.

3. పుత్రోత్సాహం ఎప్పుడు కలుగుతుంది ?
జవాబు:
జనులు ఆపుత్రుడుని పొగిడినపుడు

4. ‘కనుగొని’ అనగా ?
జవాబు:
‘కనుగొని’ అనగా తెలుసుకొని అని అర్థం

5. ఈ పద్యం ఏ శతకంలోనిది ?
జవాబు:
ఈ పద్యం సుమతీ శతకంలోనిది.

ప్రశ్న 6.
క్రింది పద్యాన్ని చదివి, దాని క్రింద ఇచ్చిన ప్రశ్నలకు సమాధానాలు వ్రాయండి.

కనఁగ సొమ్ములెన్నొ కనకంబదొక్కటె
పసుల వన్నెలెన్నొ పాలొకటియె
పుష్పజాతులెన్నొ పూజ యొక్కటె సుమీ !
విశ్వదాభిరామ వినురవేమ !

ప్రశ్నలు – సమాధానములు
1. సొమ్ములలో ఏది ప్రత్యేకత కలిగినది ?
జవాబు:
కనకం (బంగారం)

2. ‘పశుల’ అనగా ?
జవాబు:
పశువులు అని అర్థం.

3. పూల జాతులు ఎన్ని ఉన్నా ఏది ఒకటి ?
జవాబు:
పూజ ఒక్కటే

4. ఈ పద్యానికి మకుటమేమి ?
జవాబు:
విశ్వదాభిరామ వినురవేమ

5. ‘కనకం’ అనగా అర్థమేమి ?
జవాబు:
కనకం అనగా బంగారం అని అర్థం.

II. వ్యక్తీకరణ – సృజనాత్మకత

సృజనాత్మక ప్రశ్నలు (5 మార్కులు)

ప్రశ్న 1.
మీ పాఠశాల వార్షికోత్సవానికి ప్రముఖ క్రికెట్ క్రీడా కారుడు ఎం. ఎస్. ధోనీ వస్తున్నాడు. అతనిని ఇంటర్వూ చేయడానికి ప్రశ్నావళి తయారుచేయండి.
జవాబు:
ప్రశ్నావళి:

1. మహాశయా ! స్వాగతం, మీరు క్రికెట్ ఏ వయస్సులో ప్రారంభించారు ?
2. మీకు క్రికెట్ ఆటను నేర్పించిన గురువుగారు ఎవరు ?
3. మీరు పాఠశాల వయస్సులో ఆడిన మొదటి పెద్ద క్రికెట్ పోటీ ఏది ?
4. మీరు ఏ వయస్సులో రంజీట్రోఫీలో ఆడారు ? ఎప్పుడు ఇండియా టీములో చేరారు ?
5. మీరు ఏ ట్రోఫీలో మొదట శతకాన్ని (సెంచరీ) కొట్టారు ?
6. మీరు ఏ అంతర్జాతీయ పోటీలో మొదటి శతకాన్ని కొట్టారు ?
7. మీకు 5 రోజుల క్రికెట్ ఇష్టమా ? లేక 50 ఓవర్ల వన్డే ఇష్టమా ? చెప్పండి.
8. క్రికెట్ నేర్చుకోడానికి మాకు మీరిచ్చే సలహా ఏమిటి ?
9. ప్రపంచకప్పును భారత్ ఎన్నిసార్లు సాధించింది ?
10. క్రికెట్ పోటీలో నెగ్గడంలో కెప్టెన్ ప్రతిభ ఎంత ఉంటుంది ?
11. మీరు మెచ్చిన ప్రపంచ క్రికెట్ వీరుడెవరు ?
12. మీకు నచ్చిన భారత్ ప్రస్తుత క్రికెట్ వీరుడు ఎవరు ?

ప్రశ్న 2.
స్వచ్ఛభారత్ సమావేశం మీ గ్రామంలో జరిగింది. దాని నివేదిక తయారు చేయండి.
జవాబు:
నివేదిక

మా గ్రామంలో ది. 8-3-18న స్వచ్ఛభారత్ సమావేశం జరిగింది. మా గ్రామ సర్పంచి గారు అధ్యక్షత వహించారు. మండలాభివృద్ధి అధికారి, మండల విద్యాశాఖాధికారి, స్వచ్ఛభారత్ టీమ్సు, గ్రామస్తులు ఈ సమావేశంలో పాల్గొన్నారు.

గ్రామంలో ఎక్కడా చెత్తా చెదారం ఉండ కూడదని వక్తలు చెప్పారు. బహిరంగ మల, మూత్ర విసర్జనలు చేయకూడదన్నారు. చెరువులు కలుషితం కాకుండా కాపాడుకోవాలని చెప్పారు. ప్లాస్టిక్ వాడ కూడదన్నారు.

అందరిచేతా స్వచ్ఛభారత్ ప్రతిజ్ఞ చేయించారు.

ప్రశ్న 3.
శతకపద్యాల గొప్పతనాన్ని వివరిస్తూ ఒక వ్యాసం రాయండి.
జవాబు:
శతకం

సాహిత్యం రెండు రకాలు. ఒకటి పద్యం, రెండు గద్యం. పద్యం అంటే ఒక క్రమమైన తూగు, లయ కలది. గద్యం అంటే వచనం. దీనికి శ్రుతిలయలతో పని లేదు. పద్యానికి ఛందో నియమాలు కూడా ఉంటాయి.

పద్యం సులువుగా నోటికి వస్తుంది. పద్యంలో నీతులు, సూక్తులు, లోకానుభవాలు ఉంటాయి. వంద కాని అంతకంటే ఎక్కువ కాని, పద్యాలను రాస్తే దానిని శతకం అంటారు. శతకానికి మకుటం ప్రధానం. మకుటం అంటే కిరీటం అని అర్థం. రాజుకు కిరీటం ఎటువంటిదో శతకానికి మకుటం అటువంటిది. అన్ని పద్యాలలోనూ చివరి పదం కాని, పాదం కానీ, రెండు పాదాలు కానీ మకుటంగా ఉంటాయి.

‘సుమతీ, భాస్కరా’ వంటి శతకాలలో చివరిపదం మకుటం. ‘వేమన’ శతకంలో చివరిపాదం మకుటం. ‘భర్తృహరి సుభాషిత త్రిశతి’ని తెలుగులోకి కొందరు కవులు అనువదించారు. వాటికి మకుటం ఉండదు.

ప్రశ్న 4.
శతకాలు చదవడం గురించి సంభాషణలు రాయండి.
జవాబు:
సుశాంత్  :  నువ్వేం చదువుతున్నావు ?
కీర్తన  :  6వ తరగతి అంకుల్.
సుశాంత్  :  తెలుగులో ఒక పద్యం చెప్పు.

కీర్తన  :  అల్పుడెపుడు పల్కునాడంబరముగాను
సజ్జనుండు పల్కు చల్లగాను
కంచు మ్రోగునట్లు కనకంబు మ్రోగునా?
విశ్వదాభిరామ వినురవేమ.

సుశాంత్  :  దీని అర్థం తెలుసా ?
కీర్త  :  తెలుసు
సుశాంత్  :  ఈ పద్యాన్ని ఏమంటారో తెలుసా ?
కీర్తన  :  తెలియదు అంకుల్.
సుశాంత్  :  శతకపద్యం అంటారు. శతకపద్యాలు చదువుకుంటే చాలా మంచిది.
కీర్తన  :  అంకుల్, మా తెలుగు సార్ కూడా పద్యాలు చాలా బాగా చెబుతారు. రోజూ ఒక పద్యమైనా చదవాలని మాకు రోజు చెబుతారు.
సుశాంత్  :  వెరీ గుడ్, బాగా చదువుకో !

ప్రశ్న 5.
ఒక శతక కవిని అభినందిస్తూ ఒక అభినందన పత్రం రాయండి.
జవాబు:
శత శతకకర్త అయిన శతకరాజును ఘనంగా సన్మానించి సమర్పించు.

అభినందన పత్రం

శతక రాజా ! శత శతకాల కర్తా ! శతాధిక వందనాలు. మీరు రచించిన శతకపద్యాలు ఆణి ముత్యాలు. ఎంతో మందికి జ్ఞానాన్ని ప్రసాదించిన విజ్ఞానగనులు. తెలుగులోని తీపినంతా రంగరించి రచించిన మీ తెలివికి మా వందనాలు. అభివందనాలు. అందుకోండి మీ అభిమానుల ఆత్మీయ అక్షర మాలికను.

ఇట్లు
తెలుగు సాహితీ సదస్సు.

ప్రశ్న 6.
సమాజంలోని మూఢ నమ్మకాలను పారదోలడం” అనే అంశంపై కరపత్రం తయారుచేయండి.
జవాబు:
మూఢ నమ్మకాలను పారద్రోలండి

మిత్రులారా ! అనాదిగా మనదేశంలో కొన్ని మూఢనమ్మకాలు ఉన్నాయి. దెయ్యాలు, చేతబడులు, శకునాలు వంటి వాటిని మనము నమ్ముతూ వస్తున్నాము. ఒకనాడు భర్త చనిపోయిన స్త్రీ సహ గమనం చేసేది. తర్వాత ఆమె అలంకారాలు, నుదుట బొట్టు, నెత్తిన జుట్టు తీసివేశారు. ఆమెకు తిరిగి పెండ్లి చేసే ప్రయత్నం చేసేవారు కారు.

ఎందరో సంఘసంస్కర్తలు రాజా రామమోహన రాయ్, ఈశ్వరచంద్ర విద్యాసాగర్, మన కందుకూరి వీరేశలింగం పంతులు వంటి మహాత్ములు ఈ మూఢనమ్మకాలను తరిమి కొట్టడానికి ఎంతో కృషిచేసి విజయం సాధించారు.

నేటికీ, చేతబడి చేసిందని ఒక గ్రామంలో ఒక స్త్రీని చంపారు. పూజలు చేస్తే పిల్లలు పుడతారని బాబాలను ఆశ్రయిస్తున్నారు. బాబాలు ఇచ్చే విబూదితో ఏదో జరుగుతుందని నమ్ముతున్నారు. ఇవన్నీ వట్టి మూఢనమ్మకాలు. మంత్ర తంత్రాలకు చింతకాయలు రాలవు. దెయ్యాలు లేవు. చేతబడులు లేవు. ఈ మూఢ నమ్మకాలను తరిమి తరిమి కొట్టండి.

ముఖ్యంగా మన బాలబాలికలు అభ్యుదయ దృష్టితో ముందుకు సాగాలి. ‘కష్టేఫలీ’ అని గుర్తించి శ్రమ చేస్తేనే ఫలితం. మనమంతా మూఢనమ్మకాలను పారద్రోలడానికి కంకణం కట్టుకుందాం. సరేనా ?

ఇట్లు
తేది : 10-8-2018.
పట్టణ బాలబాలికల సంఘం,
ఆదిలాబాద్.

ప్రశ్న 7.
శతక పద్యాలను చదవమని ప్రోత్సహిస్తూ కరపత్రం రాయండి.
జవాబు:
శతకాలు చదవండి – నీతిగా జీవించండి

మనకు కష్టం కలిగినా, బాధ కలిగినా, ఆనందం కలిగినా, అనుకోనిది ఎదురైనా వెంటనే గుర్తు వచ్చేది శతక పద్యం. మనిషిని మనిషిగా చేసేది చదువు, మహా మనీషిగా చేసేది శతకపద్య పఠనం, జాతికి నీతిని నేర్పేది శతకం, జీవన విధానాన్ని సవరించేది శతకం.

కనీసం ఒక్క శతకం అయినా పిల్లల నోటికి రావాలి. ఆ శతకాన్ని పదే పదే స్మరించాలి. పాఠశాల విద్యలో శతక పద్యాలకు ప్రముఖ స్థానం కల్పించాలి. పిల్లలు అందరూ శతకపద్యాలు చదివేలా ప్రోత్స హించండి. భావిభారతాన్ని నీతివంతం చేయండి.

ఇట్లు
శతక పద్య సదస్సు,
కరీంనగర్.

ప్రశ్న 8.
‘శతక మధురిమ’ పాఠం ఆధారంగా మనిషి అలవరుచు కోవలసిన మంచి లక్షణాలు వివరిస్తూ ఒక కవిత. రాయండి.
జవాబు:
మనీషి

భక్తికి కావాలి సత్యం, దయ, ఏకాగ్రతలు
ముక్తికి కావాలి ప్రకృతిపై విశ్వాస సమగ్రతలు
పండితునికి కావాలి గురువుపై భక్తి వినయాలు
దేవునికి కావాలి మంచి మనసు ప్రవర్తనలు
మనిషికి కావాలి దాతృత్వం అందరిలో ఏర్పడాలి సహోదర భావం.

ప్రశ్న 9.
తెలుగు పద్యాలు చదవమని నినాదాలు రాయండి.
జవాబు:
మన తెలుగు పద్యాలు  –   భాషకు ఆనంద నృత్యాలు
నోరారా చదవండి పద్యం  –  ఊరూరా పంచండి విద్య
చక్కని తెలుగు పద్యం  –  సరస్వతీ దేవికి నైవేద్యం
భాషకు సంపద పద్యం  –  మనిషికి మాటకు హృద్యం
కవులకు పద్యం ప్రాణం  –  చెవులకు హృద్యం పద్యగానం
పద్యాలలోని నీతులు  –  ప్రగతికి బాటలు.

ప్రశ్న 10.
నీకు నచ్చిన శతక కవిని గురించి మిత్రునికి లేఖ వ్రాయండి.
జవాబు:

నల్గొండ,
XXXXX.

ప్రియమైన మిత్రునకు,

నీ మిత్రుడు వ్రాయునది ముందుగా నీకు శుభాకాంక్షలు ముఖ్యముగా వ్రాయునది మన తెలుగు భాషలో ఎంతో మంచి శతకకవులు ఉన్నారు. వారిలో నాకు బాగా నచ్చిన శతకకవి వేమన. వేమన రచించిన శతక పద్యాలు ఆబాలగోపాలం అలరిస్తాయి. చిన్న చిన్న పదాలతో విపులమైన అర్ధాన్ని చొప్పించిన నేర్పరి వేమన. సామాజిక దృక్పథం, సంఘ సంస్కరణ మొదలైన భావాలు వేమన పద్యాల్లో కనిపిస్తాయి. వేమన ప్రజాకవిగా గుర్తింపు పొందారు. అందుకే వేమన నాకు బాగా నచ్చారు. నీకు నచ్చిన శతకకవిని గురించి వివరంగా నాకు లేఖను వ్రాయుము.

ఇట్లు,
నీ ప్రియ మిత్రుడు,
XXXXXX.

చిరునామా :
పి. ఆనంద్,
10వ తరగతి
జిల్లా పరిషత్ ఉన్నత పాఠశాల,
మధిర, ఖమ్మం జిల్లా.

ప్రశ్న 11.
శతక కవి మీ పాఠశాలకు వచ్చినప్పుడు మీరు ఏ విధమైన ప్రశ్నలు అడుగుతారో ప్రశ్నావళిని తయారు చేయండి.
జవాబు:
శతక కవి మా పాఠశాలకు వచ్చినప్పుడు ఆయన గురించి తెలుసుకునేందుకు నేను అడిగే ప్రశ్నావళి జాబితా:

1. గురువుగారికి నమస్కారం. మీకు రాయాలనే ఆలోచన ఎలా వచ్చింది ?
2. ఎవరి ప్రేరణతో రాయడం మొదలు పెట్టారు ?
3. ఇప్పటివరకు రాసిన పుస్తకాలు ఎన్ని ?
4. మీరు అందుకున్న అవార్డులు, సత్కారాలు ఏమిటి ?
5. మీరు రాసిన పుస్తకాల్లో మీకు బాగా నచ్చిన పుస్తకం ఏమిటి ?
6. శతక పద్యాలు రాసేటప్పుడు తీసుకోవాల్సిన జాగ్రత్తలు ఏమిటి ?
7. తెలుగు భాషాభివృద్ధికి జరగాల్సిన కృషి ఏవిధంగా ఉండాలి ?
8. మీరు రాసిన పద్యాల్లో మా కోసం ఒకటి వినిపించ గలరా ?
9. నేటి యువ కవులకు మీరిచ్చే సందేశం ఏమిటి ?
10. మేం కూడా పద్యాలు రాయాలంటే సాధన ఎలా చేయాలో చెప్పండి ?

అదనపు వ్యాకరణాంశాలు

PAPER – I : PART – B

1. సొంతవాక్యాలు

1. నీళ్ళువదలు : బ్యాంకు దివాళా తీయడంతో, మా డిపాజిట్టు సొమ్ముకు నీళ్ళు వదులుకున్నాము.
2. అనిదంపూర్వము: మోడీ ప్రధాని కావడంతో, భారత దేశానికి (పూర్వమందులేని) అనిదం పూర్వమైన విఖ్యాతి వచ్చింది.
3. కొంపముంచు : గ్రామంలో సారా దుకాణం తెరిచి, ప్రభుత్వం మా ప్రజల కొంప ముంచింది.
4. వరుసవావి : వరుసవావి లేకుండా, అందరితో వేళాకోళాలు పనికిరావు.
5. ముచ్చటాడు : విద్యార్థులు కాలాన్ని ముచ్చట లాడుతూ గడపరాదు.
6. కొంపలార్పు : దుర్మార్గులు పేదల కొంపలార్పడానికి సైతం వెనుకంజవేయరు.

2. పర్యాయపదాలు

పుష్పము  =  ప్రసూనము, కుసుమము, సుమము
సత్యము  =  నిజము, నిక్కము, తథ్యము, యదార్థము
దానము  =  త్యాగము, వర్ణనము, ఈగి, సమర్పణ
పుస్తకం  =  కబ్బము, కావ్యము, గ్రంథము, పొత్తము
బుధుడు  =  అర్కబంధువు, సమదర్శి, సర్వజ్ఞుడు, దశబలుడు
రాక్షసులు  =  అసురులు, దైత్యులు, దనుజులు, దానవులు
కత్తి  =  ఖడ్గము, అసి, రిష్టి, కృపాణము
కీర్తి  =  యశస్సు, భగము, పేరు, సమజ్ఞ
పుడమి  =  భూమి, ధరణి, అవని, వసుధ, ధర
జనని  =  తల్లి, అంబ, అమ్మ, మాత
బాంధవుడు  =  బంధువు, చుట్టం, విందు
గురువు  =  ఆచార్యుడు, ఒజ్జ, ఉపాధ్యాయుడు, అధ్యాపకుడు
దురితము  =  పాపం, కిల్బిషం, అఘం
బాణము  =  అమ్ము, తూపు, మార్గణం, ఆశుగం
కేలు  =  చేయి, హస్తం, పాణి
రాజు  =  ప్రభువు, భూపాలుడు, ఏలిక

3. వ్యుత్పత్త్యర్థాలు

సర్వజ్ఞుడు = సర్వమును తెలిసినవాడు (శివుడు)
శ్రీకాళహస్తీశ్వరా ! = సాలెపురుగు, పాము, ఏనుగులకు ముక్తిని ప్రసాదించిన ఈశ్వరుడు
దాశరథి = దశరథుని యొక్క పుత్రుడు (శ్రీరాముడు)
దురితదూరుడు = పాపాలను పోగొట్టేవాడు (నరసింహ స్వామి)
విశ్వనాథుడు = ప్రపంచమునకు భర్త (శివుడు)

4. నానార్థాలు

కనకం = బంగారం, ఉమ్మెత్త, సంపెంగ
జీవన = బ్రతుకు, నీళ్ళు, గాలి, ప్రాణం
పణం = పందెం, కూలి, వెల, ధనం
పేరు = నామధేయం, కీర్తి, అధికం, హారం
బుధుడు = పండితుడు, బుధగ్రహం, బుద్ధిమంతుడు
మిత్రుడు = సూర్యుడు, స్నేహితుడు
వర్షము = వాన, సంవత్సరం, దేశం
సిరి = సంపద, లక్ష్మి
భీముడు = ధర్మరాజు తమ్ముడు, భయంకరుడు, శివుడు
కులం = వంశం, జాతి, శరీరం, ఇల్లు
శ్రీ = లక్ష్మి, సరస్వతి, పార్వతి, విషము
గుణము = దారం, వింటినారి, దయ, విద్య
వీధి = త్రోవ, వాడ, పంక్తి
రాజు = ప్రభువు, క్షత్రియుడు, చంద్రుడు, ఇంద్రుడు

5. ప్రకృతి – వికృతులు

ప్రకృతి – వికృతి
ఆధారం – ఆదరువు
స్తంభము – కంబం
కావ్యం – కబ్బం
హృదయం – ఎద, ఎడద, డెందం
చరిత్ర – చరిత
ప్రయాణం – పయనం
భుజము – బుజము
మృత్యువు – మిత్తి
భూమి – బూమి
యజ్ఞం – జన్నం
భిక్ష – బికిరము
శక్తి – సత్తి

పుస్తకము – పొత్తము
గుణము – గొనము
స్థిరము – తిరము
తపస్వి – తపసి
రూపము – రూపు
ఆశ – ఆస
కృష్ణుడు – కన్నయ్య
సత్యము – సత్తు
పుష్పము – పూవు
భక్తి – బత్తి
శ్రీ – సిరి
రాక్షసుడు – రక్కసుడు
హస్తి – అత్తి

PAPER – II : PART – B

1. సంధులు

ఎ. తెలుగు సంధులు

1. అకారసంధి
సూత్రం : అత్తునకు సంధి బహుళముగానగు.
ఉదా :
ముచ్చటాడు = ముచ్చట + ఆడు

2. ఉత్వ సంధి
సూత్రం : ఉత్తునకు అచ్చుపరమగునపుడు సంధియగు.
ఉదా :
వేరౌన = వేరు + ఔన
పుష్పంబెన = పుష్పంబు + ఎన్న
పుష్పమది = పుష్పము + అది

3. జత్త్వ సంధి
సూత్రం : క,చ,ట,త,ప లకు వర్గ ప్రథమ ద్వితీయాక్షరాలు శ,ష,స,లు తప్ప మిగిలిన హల్లులు కానీ, అచ్చులు కానీ పరమైతే వరుసగా సరళాలు ఆదేశమవుతాయి.
ఉదా :
మద్వేల్పు = మత్ + వేల్పు
భాస్వద్భక్తి = భాస్వత్ + భక్తి

4. త్రిక సంధి
సూత్రం : త్రికము మీది సంయుక్త హల్లునకు, ద్విత్వంబు బహుళంబుగానగు.
ఉదా :
మద్వేల్పు = మత్ + వేల్పు
అవ్వాడు = ఆ + వాడు

5. పుంప్వాదేశ సంధి
సూత్రం : కర్మధారయ సమాసాల్లో “ము” వర్ణకానికి బదులు “పుంపులు” ఆదేశంగా వస్తాయి.
ఉదా :
కనక కంబపు గుళ్ళు = కనకకంబము + గుళ్ళు

బి. సంస్కృత సంధులు

1. సవర్ణదీర్ఘ సంధి
సూత్రం : అ, ఇ, ఉ, ఋలకు సవర్ణములైన అచ్చులు పరమగునపుడు వాని దీర్ఘములు ఏకాదేశ మగును.
ఉదా :
భవదీయార్చన = భవదీయ + అర్చన
శీతామృత = శీత + అమృత
వర్షాశనము = వర్ష + అశనము
సకలా పేశము = సకల + ఆపేశము

2. గుణసంధి
సూత్రం : అకారమునకు ఇ, ఉ, ఋ లు పరమైనపుడు క్రమముగా ఏ,ఓ,అర్లు ఏకాదేశమగును.
ఉదా :
విశ్వనాథేశ్వరా = విశ్వనాథ + ఈశ్వర
రామేశ్వర = రామ + ఈశ్వర
సర్వేశ్వరా = సర్వ + ఈశ్వర
సమోత్సవ = సమ + ఉత్సవ
సత్యోక్తి = సత్య + ఉక్తి

3. ఉకార సంధి
సూత్రం : ఉత్తునకు అచ్చు పరమగునపుడు సంధి యగు.
ఉదా :
పుష్పంబెన్న = పుష్పంబు + ఎన్న
ఊరూరం = ఊరు + ఊరం
జనులెల్లన్ = జనులు + ఎల్లన్
కొంపలార్చు = కొంపలు + ఆర్చు
వేరౌన = వేరు + ఔన
దైవమిక = దైవము + ఇక

4. శ్చుత్వసంధి
సూత్రం : స-కార త వర్గములకు, శ-కార చ వర్గము పరమగునపుడు శ-కార, చ-వర్గములు వచ్చును.
ఉదా :
ఉజ్జ్వల = ఉత్ + జ్వల
సజ్జనుడు = సత్ + జనుడు

5. వృద్ధి సంధి
సూత్రం : అకారమునకు ఏ, ఐలు పరమగునపుడు “ఐ”కారమును, ఓ, ఔలు పరమగునపుడు “ఔ” కారమును ఏకాదేశమగును.
ఉదా :
సిరిలేకైన = సిరిలేక + ఐన

6. విసర్గ సంధి
సూత్రం : హ్రస్వ అకారం మీది విసర్గకు ‘అవర్ణం’గాని, వర్గ తృతీయ, చతుర్థ పంచమాక్షరాలుగాని, హ-య-వ-ర-ల అనే అక్షరాలు గాని పరం అయితే విసర్గకు లోపం వచ్చి దానికి ముందున్న హ్రస్వ అకారానికి ఓకారం ఆదేశంగా వస్తుంది.
ఉదా :
పయోనిధి = పయః + నిధి

2. సమాసాలు

సమాస పదము – విగ్రహవాక్యము – సమాసము పేరు

స్వచ్ఛవాఃపూరము – స్వచ్ఛమైన వాఃపూరము – విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
సన్మనోహర సౌజన్యం – సన్మోహరమైన సౌజన్యం – విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
మత్తవేదండము – మత్తదైన వేదండము – విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
త్యాగమయదీక్ష – త్యాగమయమైన దీక్ష – విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
దైన్యస్థితి – దైన్యమైన స్థితి – విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
సకల గ్రంథములు – సకలములైన గ్రంథములు – విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
శీతామృతము – శీతమైన అమృతము – విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
సత్యోక్తి – సత్యమైన ఉక్తి – విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
తృతీయ పుష్పము – తృతీయమైన పుష్పము – విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము

భూషణవికాస – భూషణముచేత వికాస – తృతీయా తత్పురుష సమాసము
అనింద – నింద కానిది – నఞ తత్పురుష సమాసము
దేవాగ్రహారములు – దేవుని యొక్క అగ్రహారములు – షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
పయోనిథి – పయస్సుకు నిథి – షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
మద్వేల్పు – మా యొక్క వేల్పు – షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
దేశజననీ ప్రాశస్త్యము – దేశ జనని యొక్క ప్రాశస్త్యము – షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
కృపనిధి – కృపకు నిధి – – షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
భుజతాండవము – భుజముల యొక్క తాండవము – షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
గురుపాదానతి – గురువులకు పాదానతి – షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
ఆర్తజనబాంధవుడు – ఆర్తజనులకు బాంధవుడు – షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
కార్యసాధనము – కార్యము యొక్క సాధనము – షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
కులగర్వము – కులము యొక్క గర్వము – షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
నీతివాచస్పతి – నీతియందు వాచస్పతి – సప్తమీ తత్పురుష సమాసం
భండన భీముడు – భండనమునందు భీముడు – సప్తమీ తత్పురుష సమాసం

3. వాక్య పరిజ్ఞానం

అ) క్రింది సామాన్య వాక్యాలను సంక్లిష్ట వాక్యంగా వ్రాయండి.

ప్రశ్న 1.
నేను గుంటూరు వచ్చాను. శారదానికేతనంలో చేరాను.
జవాబు:
నేను గుంటూరు వచ్చి శారదానికేతనంలో చేరాను.

ప్రశ్న 2.
రవి బాగా చదివాడు. రవి పరీక్ష వ్రాశాడు.
జవాబు:
రవి బాగా చదివి పరీక్ష వ్రాసాడు.

ప్రశ్న 3.
గోపాల్ బాగా చదువుతాడు. గోపాల్ తొమ్మిదింటికే నిద్రపోతాడు.
జవాబు:
గోపాల్ బాగా చదివి తొమ్మిదింటికే నిద్రపోతాడు.

ప్రశ్న 4.
గీత బాగా నృత్యం నేర్చుకొంది. గీత బాగా నృత్యం చేసింది.
జవాబు:
గీత బాగా నృత్యం నేర్చుకొని, చేసింది.

ప్రశ్న 5.
మంచి రచనలను వ్రాయండి. మంచి మెప్పు పొందండి.
జవాబు:
మంచి రచనలను వ్రాసి మెప్పు పొందండి.

ఆ) క్రింది కర్తరి వాక్యాలను కర్మణి వాక్యాలుగాను, కర్మణి వాక్యాలను కర్తరి వాక్యాలుగాను రాయండి.

ప్రశ్న 1.
దున్నేవానికి భూమినిచ్చే హక్కు తయారయ్యింది. (కర్తరి వాక్యం)
జవాబు:
దున్నేవానికి భూమినిచ్చే హక్కు తయారుచేయబడింది. (కర్మణి వాక్యం)

ప్రశ్న 2.
బూర్గులవారు మంచినిర్ణయాలు తీసుకున్నారు. (కర్తరి వాక్యం)
జవాబు:
బూర్గుల వారిచే మంచి నిర్ణయాలు తీసుకొనబడ్డాయి. (కర్మణి వాక్యం)

ప్రశ్న 3.
వారి న్యాయవాద పటిమ ఇతరులను అబ్బుర పరచింది. (కర్తరి వాక్యం)
జవాబు:
వారి న్యాయవాద పటిమ ఇతరులచే అబ్బుర పరచ బడింది. (కర్మణి వాక్యం)

ప్రశ్న 4.
రేఖామాత్రంగా నా భావాలు ఇక్కడ పొందుపరచ బడ్డాయి. (కర్తరి వాక్యం)
జవాబు:
రేఖామాత్రంగా నా భావాలను ఇక్కడ పొందుపరిచాను. (కర్మణి వాక్యం)

ఇ) క్రింది పరోక్ష కథనాలను ప్రత్యక్ష కథనంలోకి మార్చి రాయండి.

ప్రశ్న 1.
‘నేను నేటి సినిమాలను చూడలేకపోతున్నాను’ అని అమ్మతో అన్నాను.
జవాబు:
తాను నేటి సినిమాలను చూడలేకపోతున్నానని అమ్మతో అన్నాడు.

ప్రశ్న 2.
నీకివ్వాల్సింది ఏమీ లేదు అని నాతో అతడన్నాడు.
జవాబు:
అతనికివ్వాల్సింది ఏమీలేదని నాతో అన్నాడు.

ప్రశ్న 3.
సుందరకాండ చదవమని నాకు ఉపాధ్యాయుడు చెప్పాడు.
జవాబు:
‘సుందరకాండ చదువుము’ అని నాకు ఉపాధ్యాయుడు చెప్పాడు.

ప్రశ్న 4.
వాళ్ళమ్మ చెప్పింది “భానుప్రకాశ్ ఊరికి వెళ్ళాడు” అని.
జవాబు:
వాళ్ళమ్మ చెప్పింది భానుప్రకాశ్ ఊరికెళ్ళాడని.

ప్రశ్న 5.
“ప్రజ్ఞ పద్యాలు బాగా పాడింది” అని అందరు అనుకుంటున్నారు.
జవాబు:
ప్రజ్ఞ పద్యాలు బాగా పాడిందని అందరు అను కుంటున్నారు.

These TS 10th Class Telugu Bits with Answers 4th Lesson కొత్తబాట will help students to enhance their time management skills.

TS 10th Class Telugu Bits 4th Lesson కొత్తబాట

బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు (\(\frac{1}{2}\) మార్కు)

PAPER – I : PART – B

1. సొంతవాక్యాలు (1 మార్కు)

ప్రశ్న 1.
నీళ్ళు వదలు ………………………..
జవాబు:
బ్యాంకు దివాళా తీయడంతో, మా డిపాజిట్టు సొమ్ముకు నీళ్ళు వదులుకున్నాము.

ప్రశ్న 2.
అనిదం పూర్వము ……………………
జవాబు:
మోడీ ప్రధాని కావడంతో, భారతదేశానికి (పూర్వమందు లేని) అనిదంపూర్వమైన విఖ్యాతి వచ్చింది.

ప్రశ్న 3.
కొంపముంచు ………………………….
జవాబు:
గ్రామంలో సారా దుకాణం తెరచి, ప్రభుత్వం మా ప్రజల కొంపముంచింది.

ప్రశ్న 4.
వరుసవావి ……………………………
జవాబు:
వరుసవావి లేకుండా, అందరితో వేళాకోళాలు పనికిరావు.

ప్రశ్న 5.
కళకళలాడు ………………………
జవాబు:
దీపాల వెలుగులో దేవాలయం, తళతళ మెరుస్తూ కళకళలాడుతోంది.

ప్రశ్న 6.
వసదాగిన పిట్ట ………………………….
జవాబు:
మా అక్క కూతురు వసదాగిన పిట్టలా తెగ వాగుతుంది.

ప్రశ్న 7.
చెక్కు చెదరకుండ ………………………….
జవాబు:
నేటికీ తాజ్మహల్ అందాలు, చెక్కుచెదరకుండా ఉన్నాయి.

ప్రశ్న 8.
తుమ్మబంక అంటుకున్నట్లు ………………………
జవాబు:
తనకు అప్పు ఇవ్వమని మా రైతు, మా నాన్న గారి వెంట తుమ్మబంక అంటుకున్నట్లు తిరుగుతున్నాడు.

2. అర్థాలు

ప్రశ్న 1.
కీచురాలు రొద చేస్తుంది. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) నది
B) గండి
C) చప్పుడు
D) అందం
జవాబు:
C) చప్పుడు

ప్రశ్న 2.
కిన్నెరసాని సొంపుతో ప్రవహిస్తుంది. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) అందం
B) గుర్తు
C) నెల
D) చెవ్వు
జవాబు:
A) అందం

ప్రశ్న 3.
సింహం పౌరుషానికి గుర్తు. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) పాలి
B) పాలిపెర
C) అందం
D) నెల
జవాబు:
B) పాలిపెర

ప్రశ్న 4.
పోషాకులు తొగ్గిన సీతక్క చూడముచ్చటగా ఉంది. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) ఆభరణాలు
B) పెళ్ళిగాజులు
C) పెళ్ళి బట్టలు
D) పూలు
జవాబు:
A) ఆభరణాలు

ప్రశ్న 5.
ముచ్చెలు వేసుకుని ఆలయాలలోకి వెళ్ళగూడదు (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) నగలు
B) చెప్పులు
C) ఆయుధాలు
D) రంగులు
జవాబు:
B) చెప్పులు

ప్రశ్న 6.
మోతుబరి అనగా
A) బీదవాడు
B) వైద్యులు
C) ఊరిపెద్ద
D) పోలీసు
జవాబు:
C) ఊరిపెద్ద

ప్రశ్న 7.
మద్దూరు అనగా
A) ప్రభుత్వం
B) గ్రామం
C) అధికారి
D) నియమం
జవాబు:
D) నియమం

ప్రశ్న 8.
కుటిలవాజి యైన రంగయ్యను పోలీసులు అరెస్టు చేసారు. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) జూదగాడు
B) మోసగాడు
C) అందగాడు
D) విదూషకుడు
జవాబు:
B) మోసగాడు

ప్రశ్న 9.
మోతుబరి కింద పాలోండ్లు చాలామంది ఉంటారు. (గీత గీసిన పదానికి అర్థం గుర్తించండి.)
A) పాలు అమ్మేవారు
B) మోసగాళ్ళు
C) సేవకులు
D) పాలివాళ్ళు
జవాబు:
A) పాలు అమ్మేవారు

ప్రశ్న 10.
పోట్లాటలు – అనే అర్థం వచ్చే పదం ఏది?
A) విరోధం
B) కయ్యాలు
C) కరవాలం
D) వియ్యాలు
జవాబు:
B) కయ్యాలు

ప్రశ్న 11.
కుశాలు అంటే అర్థం
A) ఉద్దేశం
B) ఉరుకులాడు
C) ఉత్సాహవంతుడు
D) చదువుకున్నవాడు
జవాబు:
C) ఉత్సాహవంతుడు

3. పర్యాయపదాలు

ప్రశ్న 1.
దేహం నిండా ఈగలు ముసురుతున్నాయి. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలను గుర్తించండి. )
A) తావు, చోటు
B) కన్ను, మెయి
C) పెయి, మేను
D) తావులు, తాయిలు
జవాబు:
C) పెయి, మేను

ప్రశ్న 2.
సరుకులు అమ్మే చోటును అంగడి అంటారు. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలను గుర్తించండి.)
A) కన్ను, అక్షి
B) మేను, శరీరం
C) ఆజ్ఞ, ఆన
D) తావు, ప్రదేశం
జవాబు:
D) తావు, ప్రదేశం

ప్రశ్న 3.
ప్రదేశం, తావు – అనే పదాలకు సమానమైన పదం ఏది?
A) ప్రయాణం
B) సంద్రం
C) సిగ
D) చోటు
జవాబు:
D) చోటు

ప్రశ్న 4.
బాట, దారి – అనే పదాలకు సమానార్థక పదం ఏది ?
A) మార్గం
B) యుద్ధం
C) సోయగం
D) ఏనుగ
జవాబు:
A) మార్గం

ప్రశ్న 5.
ఆధునిక యుగం సంస్కరణల యుగం అని చెప్ప వచ్చును. (గీత గీసిన పదానికి పర్యాయపదాలు గుర్తించండి)
A) బాధ, దుఃఖం
B) సంతోషం, ఆనందం
C) సంవత్సరం, ఏడాది
D) బాగుచేయడం, చెడును రూపుమాపడం
జవాబు:
D) బాగుచేయడం, చెడును రూపుమాపడం

ప్రశ్న 6.
తావు, చోటు – అనే అర్థాలు వచ్చే పర్యాయపదం ఏది ?
A) వాసన
B) ప్రదేశం
C) చొప్పున
D) బావి.
జవాబు:
B) ప్రదేశం

ప్రశ్న 7.
గవి, కొండబిలము – అనే అర్థం వచ్చు పదం
A) గోవు
B) గుహ
C) గుళిక
D) గడుసు
జవాబు:
B) గుహ

ప్రశ్న 8.
పచ్చరం (డం) – అనే పదానికి పర్యాయపదాలు
A) వస్త్రం, అంబరం
B) వలువ, విలువ
C) పచ్చడం, దుప్పటి
D) దుప్పటి, కొంగు
జవాబు:
A) వస్త్రం, అంబరం

ప్రశ్న 9.
సవారి, పల్లకి – అనే పర్యాయపదాలు గల పదం
A) బండి
B) శకటం
C) మేనా
D) బోయలు
జవాబు:
C) మేనా

4. వ్యుత్పత్త్యర్థాలు

ప్రశ్న 1.
తెలంగాణ భాష యాసతో సినిమాలు తీసిండ్రు. (దీనికి సరిపోవు వ్యుత్పత్త్యర్థం గుర్తించండి.)
A) భాషించునది
B) మరణించినది
C) కనిపెట్టుటలేదు.
D) శరీరం గలది
జవాబు:
A) భాషించునది

ప్రశ్న 2.
వ్రేళ్ళతో నీరు త్రాగునది. (దీనికి సరిపోవు వ్యుత్పత్త్యర్థ పదం గుర్తించండి.)
A) గుఱ్ఱము
B) మనిషి
C) పాదపము
D) నేలపాము
జవాబు:
C) పాదపము

ప్రశ్న 3.
వెంబడి పీడించేవాడు – దీనికి వ్యుత్పత్త్యర్థ పదం గుర్తించండి.
A) విశ్వామిత్రుడు
B) నారాయణుడు
C) బ్రహ్మ
D) నక్షత్రకుడు
జవాబు:
D) నక్షత్రకుడు

ప్రశ్న 4.
చర్యలను కనిపెట్టి చూసేవాడు – వ్యుత్పత్త్యర్థ పదం గుర్తించండి.
A) గురువు
B) పారాశర్యుడు
C) అధ్యక్షుడు
D) వేదవ్యాసుడు
జవాబు:
C) అధ్యక్షుడు

ప్రశ్న 5.
గురువు పదానికి వ్యుత్పత్తి పదం ఏది?
A) అజ్ఞానమనే అంధకారాన్ని తొలగించేవాడు
B) నల్లనివాడు
C) పద్మనయనములవాడు
D) తాపాన్ని పోగొట్టేవాడు
జవాబు:
A) అజ్ఞానమనే అంధకారాన్ని తొలగించేవాడు

5. నానార్థాలు

ప్రశ్న 1.
తెలంగాణ సంబరాలు జరుపుకున్నది. (గీత గీసిన పదానికి నానార్థాలను గుర్తించండి.)
A) సూర్యుడు, శివుడు
B) జాతర, సేవ
C) నేల, తల్లి
D) శరీరం, మేను
జవాబు:
B) జాతర, సేవ

ప్రశ్న 2.
వేసవిలో భానుని ప్రతాపం ఎక్కువ. (గీత గీసిన పదానికి నానార్థాలను గుర్తించండి.)
A) సూర్యుడు, శివుడు
B) దాది, ఉసిరిక
C) జలము, చేప
D) ఆశ, కోరిక
జవాబు:
A) సూర్యుడు, శివుడు

ప్రశ్న 3.
జయజయము ఈ ధాత్రికి. (గీత గీసిన పదానికి నానార్థాలను గుర్తించండి.)
A) నేల, కన్ను
B) నేల, దాది
C) నేల, సూర్యుడు
D) నేల, సేవ
జవాబు:
B) నేల, దాది

ప్రశ్న 4.
“అంబరం” పదానికి నానార్థ పదాలు గుర్తించండి.
A) కోరిక, దిక్కు
B) వస్త్రం, ఆకాశం
C) వంశం, జాతి
D) పందెం, కూలి
జవాబు:
B) వస్త్రం, ఆకాశం

ప్రశ్న 5.
ఆశయాలు, ఆశలు – అనే నానార్థాలనిచ్చే పదం ఏది?
A) కోరిక
B) ఏనుగు
C) సంపెంగ
D) బ్రతుకు
జవాబు:
A) కోరిక

ప్రశ్న 6.
పండితులు, శుక్రుడు – అనే అర్థాలనిచ్చే నానార్థ పదం
A) కవులు
B) బ్రతుకు
C) పందెం
D) కోరిక
జవాబు:
A) కవులు

ప్రశ్న 7.
కనకం – పదానికి నానార్థాలు
A) వంశం, జాతి
B) కోరిక, వస్త్రం
C) దిక్కు, ఆకాశం
D) బంగారం, ఉమ్మెత్త
జవాబు:
D) బంగారం, ఉమ్మెత్త

6. ప్రకృతి – వికృతులు

ప్రశ్న 1.
పెద్దలు పిల్లల్ని నిద్రపుచ్చటానికి కథలు చెబుతారు. (గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదాన్ని గుర్తించండి.)
A) కన్నె
B) గీము
C) గృహము
D) కత
జవాబు:
D) కత

ప్రశ్న 2.
మా చిన్న తమ్ముణ్ణి పట్టుకుంటే పాదరసం లాగా జారిపోతాడు. (గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదాన్ని గుర్తించండి.
A) శారద
B) నీరద
C) పారద
D) మారద
జవాబు:
C) పారద

ప్రశ్న 3.
యేసు గొజ్జెల కాపరి. (గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదాన్ని గుర్తించండి.)
A) కురరీ
B) గొర్రెల
C) గేదెల
D) గొడ్డు
జవాబు:
A) కురరీ

ప్రశ్న 4.
మృత్యువు పదానికి వికృతి పదం ఏది?
A) మృతుడు
B) మురుతువు
C) మిత్తి
D) మైతిరి
జవాబు:
C) మిత్తి

ప్రశ్న 5.
“రేయి” అనే పదానికి ప్రకృతి పదం ఏది?
A) రాత్రి
B) రాయి
C) రాతిరి
D) రేలు
జవాబు:
A) రాత్రి

ప్రశ్న 6.
చెడ్డవాడికి నిలువెల్ల విషము – గీత గీసిన పదానికి వికృతి పదాన్ని గుర్తించండి.
A) విషువు
B) విసము
C) విసుగు
D) నిసువు
జవాబు:
B) విసము

ప్రశ్న 7.
దీపం – అనే పదానికి వికృతి పదం ఏది?
A) దీపు
B) దివ్వె
C) దీవెన
D) వెలుతురు
జవాబు:
B) దివ్వె

భాషాంశాలు (వ్యాకరణం) (\(\frac{1}{2}\) మార్కు)

PAPER – II : PART – B

1. సంధులు

ప్రశ్న 1.
అప్టైశ్వర్యాలు – ఏ సంధి?
A) సవర్ణదీర్ఘసంధి
B) గుణసంధి
C) యణాదేశసంధి
D) వృద్ధిసంధి
జవాబు:
D) వృద్ధిసంధి

ప్రశ్న 2.
పొత్తు విల్లు – ఏ సంధి?
A) అత్వసంధి
B) ఇత్వసంధి
C) ఉత్వసంధి
D) గుణసంధి
జవాబు:
C) ఉత్వసంధి

ప్రశ్న 3.
ఇదెక్కడి – ఏ సంధి?
A) అత్వసంధి
B) ఇత్వసంధి
C) రుగాగమసంధి
D) ఉత్వసంధి
జవాబు:
C) రుగాగమసంధి

ప్రశ్న 4.
పసరాకు – ఏ సంధి?
A) అత్వసంధి
B) ఇత్వసంధి
C) ఉత్వసంధి
D) గుణసంధి
జవాబు:
A) అత్వసంధి

ప్రశ్న 5.
పుణ్యాన – ఏ సంధి?
A) అత్వసంధి
B) గుణసంధి
C) రుగాగమసంధి
D) లులనలసంధి
జవాబు:
A) అత్వసంధి

ప్రశ్న 6.
మొగ్గ దొడిగి – ఏ సంధి?
A) గసడదవాదేశ సంధి
B) అత్వసంధి
C) ఇత్వసంధి
D) లులనలసంధి
జవాబు:
A) గసడదవాదేశ సంధి

ప్రశ్న 7.
ఇప్పుడిప్పుడు – ఏ సంధి?
A) లులనలసంధి
B) ఆమ్రేడితసంధి
C) రుగాగమసంధి
D) త్రికసంధి
జవాబు:
B) ఆమ్రేడితసంధి

ప్రశ్న 8.
ఏకైక – ఏ సంధి?
A) గసడదవాదేశ సంధి
B) గుణసంధి
C) వృద్ధిసంధి
D) అకారసంధి
జవాబు:
C) వృద్ధిసంధి

ప్రశ్న 9.
ముందడుగు – ఇది ఏ సంధి ?
A) అకార సంధి
B) ఇకార సంధి
C) ఉకార సంధి
D) గుణ సంధి
జవాబు:
C) ఉకార సంధి

ప్రశ్న 10.
కండ్లవడు – ఏ సంధి ?
A) అకార సంధి
B) గసడదవాదేశ సంధి
C) ఇత్వ సంధి
D) ఉత్వ సంధి
జవాబు:
B) గసడదవాదేశ సంధి

2. సమాసాలు

ప్రశ్న 1.
కొత్తబాట – ఏ సమాసం ?
A) ద్విగు సమాసం
B) షష్ఠీ తత్పురుష
C) తృతీయ తత్పురుష
D) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసం.
జవాబు:
D) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసం.

ప్రశ్న 2.
రెండు చేతులు – ఏ సమాసం ?
A) ద్విగు సమాసం
B) ద్వంద్వ సమాసం
C) తృతీయా తత్పురుష
D) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసం
జవాబు:
A) ద్విగు సమాసం

ప్రశ్న 3.
గజ్జెల చప్పుడు – ఏ సమాసం ?
A) ద్విగు సమాసం
B) షష్ఠీ తత్పురుష
C) తృతీయా తత్పురుష
D) బహువ్రీహి
జవాబు:
B) షష్ఠీ తత్పురుష

ప్రశ్న 4.
రాగి చెట్టు – ఏ సమాసం ?
A) ద్విగు సమాసం
B) అవ్యయీభావం సమాసం
C) సంభావన పూర్వపద కర్మధారయము
D) బహువ్రీహి సమాసం
జవాబు:
D) బహువ్రీహి సమాసం

ప్రశ్న 5.
పెద్దత్త – ఏ సమాసం ?
A) బహువ్రీహి సమాసం
B) తృతీయా తత్పురుష సమాసం
C) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసం
D) సంభావన పూర్వపద కర్మధారయ సమాసం
జవాబు:
D) సంభావన పూర్వపద కర్మధారయ సమాసం

ప్రశ్న 6.
రావిచెట్టు నీడ కంటె మట్టిచెట్టు నీడ ఎక్కువ – గీత గీసిన పదము ఏ సమాసము ?
A) రూపక సమాసము
B) సంభావన పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
C) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
D) ద్వంద్వ సమాసము
జవాబు:
B) సంభావన పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము

ప్రశ్న 7.
రెండంతస్తులు – ఇది ఏ సమాసము ?
A) ద్వంద్వ సమాసము
B) ద్విగు సమాసము
C) విశేషణ పూర్వపద కర్మధారయ సమాసము
D) బహుపద ద్వంద్వ సమాసము
జవాబు:
B) ద్విగు సమాసము

ప్రశ్న 8.
అన్య పదార్థము ప్రధానముగా గల సమాసము
A) ద్విగు సమాసము
B) రూపక సమాసము
C) బహువ్రీహి సమాసము
D) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసము
జవాబు:
C) బహువ్రీహి సమాసము

ప్రశ్న 9.
నక్కతంతు ఏ సమాసం ?
A) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసం
B) ద్వితీయా తత్పురుష సమాసం
C) తృతీయా తత్పురుష సమాసం
D) నఇతత్పురుష సమాసం
జవాబు:
A) షష్ఠీ తత్పురుష సమాసం

ప్రశ్న 10.
ఉభయ పదార్థ ప్రాధాన్యం గల సమాసం ఏది ?
A) అవ్యయీభావం
B) ద్వంద్వం
C) బహువ్రీహి
D) కర్మధారయం
జవాబు:
B) ద్వంద్వం

3. గణవిభజన

ప్రశ్న 1.
‘స-భ-ర-న-మ-య-వ’ అనుగణాలు పద్యపాదానికి చెందినవో గుర్తించండి.
A) శార్దూలము
B) చంపకమాల
C) మత్తేభము
D) ఉత్పలమాల
జవాబు:
C) మత్తేభము

ప్రశ్న 2.
‘న-జ-భ-జ-జ-జ-ర’ అనుగణాలు పద్యపాదానికి చెందినవో గుర్తించండి.
A) ఉత్పలమాల
B) మత్తేభము
C) శార్దూలం
D) చంపకమాల
జవాబు:
D) చంపకమాల

ప్రశ్న 3.
‘మ -స -జ-స-త- త – గ’ అనుగణాలు ఏ పద్యపాదానికి చెందినవో గుర్తించండి.
A) సీసం
B) శార్దూలం
C) చంపకమాల
D) మత్తేభము
జవాబు:
B) శార్దూలం

ప్రశ్న 4.
‘భ-ర-న-భ-భ-ర-వ’ అనుగణాలు ఏ పద్య పాదానికి చెందినవో గుర్తించండి.
A) చంపకమాల
B) కందం
C) శార్దూలము
D) ఉత్పలమాల
జవాబు:
D) ఉత్పలమాల

ప్రశ్న 5.
“5 సూర్యగణాలు” ఏ పద్యములో ఉంటాయో గుర్తించండి.
A) ఆటవెలది
B) తేటగీతి
C) ద్విపద
D) సీసం
జవాబు:
A) ఆటవెలది

4. అలంకారాలు

ప్రశ్న 1.
కాకి కోకిల కాదు కదా ! – అలంకారం గుర్తించండి.
A) అంత్యానుప్రాసాలంకారం
B) వృత్త్యనుప్రాసాలంకారం
C) లాటానుప్రాసాలంకారం
D) యమకం
జవాబు:
B) వృత్త్యనుప్రాసాలంకారం

ప్రశ్న 2.
“తెలుగు జాతికి అభ్యుదయం, నవభారతికే నవో దయం” – అలంకారం గుర్తించండి.
A) అంత్యానుప్రాసాలంకారం
B) లాటానుప్రాసాలంకారం
C) యమకం
D) ఛేకానుప్రాసాలంకారం
జవాబు:
A) అంత్యానుప్రాసాలంకారం

ప్రశ్న 3.
యమకాలంకార లక్షణాన్ని గుర్తించండి.
A) పదాలు తిరిగి తిరిగి వస్తూ అర్థభేదం కలిగి ఉంటే
B) ఉపమాన, ఉపమేయములకు రమ్యమైన పోలిక
C) ఉపమేయమునకు, ఉపమానమునకు భేదం లేదని చెప్పు
D)వస్తువు యొక్క స్వభావాన్ని ఎక్కువ చేసి చెప్పు
జవాబు:
A) పదాలు తిరిగి తిరిగి వస్తూ అర్థభేదం కలిగి ఉంటే

ప్రశ్న 4.
ఉత్ప్రేక్షాలంకార లక్షణాన్ని గుర్తించండి.
A) పదాలు తిరిగి అర్థభేదం కల్గి ఉండడం
B) ఎక్కువ చేసి చెప్పడం
C) ఉపమేయాన్ని ఉపమానంగా ఊహించి చెప్పడం
D) భేదం ఉన్నా లేనట్లు చెప్పడం
జవాబు:
C) ఉపమేయాన్ని ఉపమానంగా ఊహించి చెప్పడం

5. వాక్య పరిజ్ఞానం

ప్రశ్న 1.
పల్లెలు ప్రశాంతముగనుండె – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) పల్లెలు ప్రశాంతంబున నుండవలె
B) పల్లెలు ప్రశాంతంగా ఉన్నాయి.
C) నుండవలె ప్రశాంతంబుగ పల్లెలు
D) పల్లెలు పచ్చగనుండవలె
జవాబు:
B) పల్లెలు ప్రశాంతంగా ఉన్నాయి.

ప్రశ్న 2.
జగతిన గ్రామంబులు వర్థిల్లవలె – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) జగతిలో గ్రామాలు వర్ధిల్లాలి
B) జగతియందు గ్రామంబులు వర్థిల్లవలె
C) గ్రామంబులు వర్థిల్లవలె జగతిన
D) వర్ధిల్లవలె జగతిన గ్రామాలు
జవాబు:
A) జగతిలో గ్రామాలు వర్ధిల్లాలి

ప్రశ్న 3.
రైతులు సుఖంబుగ నుండవలె – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) రైతులు సుఖంగా ఉండాలి
B) సుఖంబుగానుండాలి రైతన్నలు
C) నుండవలె రైతులు సుఖంబుగ
D) రైతులు నుండవలె సుఖముగ
జవాబు:
A) రైతులు సుఖంగా ఉండాలి

ప్రశ్న 4.
పల్లెలందు కష్టములున్నవి – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) కష్టాలు పల్లెలకు ఉన్నవి
B) పల్లెల్లో కష్టాలు ఉన్నాయి
C) పల్లెలతో కష్టములు ఉన్నవి
D) పల్లెలలోను కష్టాలు ఉన్నవి.
జవాబు:
B) పల్లెల్లో కష్టాలు ఉన్నాయి

ప్రశ్న 5.
పల్లెలందు పంటలు పండినవి. – దీనికి ఆధునిక వాక్యం గుర్తించండి.
A) పంటలు పల్లెల్లో పండుతాయి
B) పండుతవి పంటలు పల్లెలందు
C) పల్లెల్లో పంటలు పండుతాయి
D) పల్లెల్లో పంటలు పండును
జవాబు:
C) పల్లెల్లో పంటలు పండుతాయి

ప్రశ్న 6.
రైతులు పంటలు పండించారు – దీనికి కర్మణి వాక్యం గుర్తించండి.
A) పంటలతో రైతులు పండించారు.
B) రైతులచే పంటలు పండించబడినాయి
C) పండించబడినవి పంటలు రైతులవల్ల
D) రైతులకు పంటలు పండినాయి
జవాబు:
B) రైతులచే పంటలు పండించబడినాయి

ప్రశ్న 7.
ప్రజలచే మొక్కలు నాటబడినాయి. దీనిలో కర్తరి వాక్యం గుర్తించండి.
A) ప్రజలు మొక్కలను నాటారు
B) ప్రజలవల్ల మొక్కలు నాటబడ్డాయి
C) ప్రజలతో మొక్కలు నాటబడియుండవచ్చు
D) ప్రజలకు మొక్కలు నాటబడింది
జవాబు:
A) ప్రజలు మొక్కలను నాటారు

ప్రశ్న 8.
సుమతి సూర్యోదయమును ఆపినది – దీనికి కర్మణి వాక్యం గుర్తించండి.
A) సుమతి సూర్యోదయం ఆపింది
B) సూర్యోదయము సుమతిచేత ఆపబడినది.
C) సూర్యోదయంచేత సుమతి ఆపబడినది
D) సుమతికూడా సూర్యోదయం ఆపింది.
జవాబు:
B) సూర్యోదయము సుమతిచేత ఆపబడినది.

ప్రశ్న 9.
శ్రీరామ్చే జాబు రాయబడెను – దీనికి కర్మణి వాక్యం గుర్తించండి.
A) శ్రీరామ్ యొక్క జవాబు రాయబడెను
B) శ్రీరామ్ జవాబు రాయించెను
C) రాయించెను జాబు శ్రీరామ్
D) శ్రీరామ్ జాబు రాశాడు
జవాబు:
D) శ్రీరామ్ జాబు రాశాడు

ప్రశ్న 10.
పోతన భాగవతం రచించాడు – దీనికి కర్మణి వాక్యం గుర్తించండి.
A) రచించాడు భాగవతాన్ని పోతనచేత
B) రచించాడు పోతన భాగవతంతో
C) పోతనచే భాగవతం రచింపబడెను
D) పోతనకు భాగవతం రచించాడు
జవాబు:
C) పోతనచే భాగవతం రచింపబడెను

ప్రశ్న 11.
తనకు పల్లెలంటే ఇష్టమని సోము అన్నాడు. దీనికి ప్రత్యక్ష కథనం గుర్తించండి.
A) “నాకు పల్లెలంటే ఇష్టం” అని సోము అన్నాడు
B) “వానికి పల్లెలంటే ఇష్టం” అని సోము అన్నాడు
C) “అతనికి పల్లెలంటేనే ఇష్టం” అని సోము చెప్పాడు
D) “నేను పల్లెలంటే ఇష్టపడతాను” అని సోము అన్నాడు.
జవాబు:
B) “వానికి పల్లెలంటే ఇష్టం” అని సోము అన్నాడు

ప్రశ్న 12.
“నాకు జీవితంపై ఆశ మెండు” అని కవి అన్నాడు. దీనికి పరోక్ష కథనం గుర్తించండి.
A) కవి తనకు ఆశ మెండు జీవితం అని అన్నాడు.
B) వానికి జీవితంపై మెండు ఆశయని కవియన్నాడు.
C) తనకు జీవితంపై ఆశ మెండని కవి అన్నాడు
D) అతనికి జీవితంపై ఆశ అధికమని చెప్పాడు
జవాబు:
C) తనకు జీవితంపై ఆశ మెండని కవి అన్నాడు

ప్రశ్న 13.
“మా నాన్న గ్రామంలో లేడు” రాజా చెప్పాడు – దీనికి పరోక్ష కథనం గుర్తించండి.
A) రాజా మా నాన్న గ్రామంలో లేడని చెప్పాడు
B) తమ నాన్న గ్రామంలో లేడని రాజా చెప్పాడు
C) తమ నాన్న గ్రామంలో ఉండడని రాజా చెప్పాడు
D) వాళ్ళ నాన్న గ్రామంలో లేడని రాజా చెప్పాడు
జవాబు:
D) వాళ్ళ నాన్న గ్రామంలో లేడని రాజా చెప్పాడు

ప్రశ్న 14.
నాకు పల్లెలంటే ఇష్టం అని రైతు అన్నాడు – దీనికి పరోక్ష కథనం గుర్తించండి.
A) రైతు పల్లెయందు ఇష్టం లేదన్నాడు
B) తనకు పల్లెలంటే ఇష్టమని రైతు అన్నాడు
C) అతనికి పల్లె యిష్టంగాలేదని రైతు పలికాడు
D) వానికి పల్లెయిష్టం అని రైతు పలికాడు
జవాబు:
B) తనకు పల్లెలంటే ఇష్టమని రైతు అన్నాడు

ప్రశ్న 15.
తనకు చాలా ముఖ్యమైన పని యుందని రాము అన్నాడు – దీనికి పరోక్ష కథనం గుర్తించండి.
A) వానికి ముఖ్యమైన పని ఉందని రాము అన్నాడు.
B) ముఖ్యమైన పని నేను చేయాలి అని రాము అన్నాడు
C) “నాకు చాలా ముఖ్యమైనపని ఉంది” అని రాము అన్నాడు.
D) “నేను ముఖ్యమైన పనిలో ఉన్నాను” అని రాము అన్నాడు
జవాబు:
C) “నాకు చాలా ముఖ్యమైనపని ఉంది” అని రాము అన్నాడు.

ప్రశ్న 16.
పల్లెలు వృద్ధి సాధించాయి. దీనికి వ్యతిరేకార్థక వాక్యం గుర్తించండి.
A) పల్లెలు వృద్ధి సాధించితీరాలి
B) పల్లెలు వృద్ధి సాధించలేదు
C) పల్లెలు వృద్ధి చెందకూడదు
D) పల్లెలు వృద్ధి చెందకపోవచ్చు
జవాబు:
B) పల్లెలు వృద్ధి సాధించలేదు

ప్రశ్న 17.
అందరు పల్లెల్లో ఉండాలి – దీనికి వ్యతిరేకార్థక వాక్యం ఏది ?
A) అందరు పల్లెల్లో ఉండకూడదు
B) అందరు పల్లెల్లో ఉండకపోవచ్చు
C) కొందరు పల్లెల్లో ఉండకూడదు
D) కొందరు పల్లెల్లో ఉండాలి
జవాబు:
A) అందరు పల్లెల్లో ఉండకూడదు

ప్రశ్న 18.
ఇవన్నీ నాకు అద్భుత మనిపిస్తాయి – వ్యతిరేకార్థక వాక్యం గుర్తించండి.
A) ఇవన్నీ నాకు అద్భుతాలు కావు.
B) ఇవన్నీ నాకు అద్భుతం అనిపించడం లేదు.
C) ఇవన్నీ నాకు అద్భుతాలు అనిపించవు.
D) ఇవన్నీ అద్భుతాలు కావని నాకనిపిస్తుంది.
జవాబు:
B) ఇవన్నీ నాకు అద్భుతం అనిపించడం లేదు.

ప్రశ్న 19.
పల్లెలో వర్షం కురిసింది – దీనికి వ్యతిరేకార్థక వాక్యం ఏది ?
A) పల్లెల్లో వర్షం తప్పక కురవకూడదు
B) పల్లెల్లో వర్షం కురవలేదు
C) పల్లెల్లో వర్షం కురవాలి
D) పల్లెల్లో వర్షం కురవకపోవచ్చు
జవాబు:
B) పల్లెల్లో వర్షం కురవలేదు

ప్రశ్న 20.
మురళి జాబు రాశాడు – దీనికి వ్యతిరేకార్థక వాక్యం ఏది ?
A) మురళి జాబు వ్రాయించుకొనెను
B) మురళి జాబు వ్రాసుకొనలేదు
C) జాబు వ్రాయించుకొనలేదు ఎవరితోను మురళి
D) మురళి జాబు రాయలేదు
జవాబు:
D) మురళి జాబు రాయలేదు

ప్రశ్న 21.
రైతులు నాట్లు వేశారు – పంటలు పండలేదు దీనికి సంయుక్త వాక్యం ఏది ?
A) రైతులు నాట్లు వేయడంతో పంటలు పండలేదు
B) రైతులు నాట్లు వేశారుగాని పంటలు పండలేదు
C) పంటలు పండక పోవడానికి కారణం నాట్లు వేయడమే
D) నాట్లు రైతులు వేయకపోవడంతో పంటలు పండలేదు
జవాబు:
B) రైతులు నాట్లు వేశారుగాని పంటలు పండలేదు

ప్రశ్న 22.
వర్షాలు కురిశాయి చెరువులు నిండలేదు – దీనికి సంయుక్త వాక్యం గుర్తించండి.
A) వర్షాలు కురవడం వల్ల చెరువులు నిండలేదు
B) చెరువులు నిండడం కోసం వర్షం రావాలి
C) చెరువులు నిండాయిగాని వర్షాలు రాలేదు.
D) వర్షాలు కురిశాయిగాని చెరువులు నిండలేదు
జవాబు:
D) వర్షాలు కురిశాయిగాని చెరువులు నిండలేదు

ప్రశ్న 23.
‘నువ్వు నూరేళ్ళు వర్ధిల్లు’ – ఇది ఏరకమైన వాక్యము ?
A) అనుమత్యర్థక వాక్యం
B) ప్రార్థనాద్యర్థక వాక్యం
C) ఆశీర్వాద్యర్థక వాక్యం
D) సామర్థ్యార్థక వాక్యం
జవాబు:
C) ఆశీర్వాద్యర్థక వాక్యం

ప్రశ్న 24.
‘గోపాల్ చెట్టు ఎక్కగలడు’- ఇది ఏరకమైన సామాన్య వాక్యము ?
A) సామర్థ్యార్థక వాక్యం
B) శత్రర్థక వాక్యం
C) ప్రార్థనాద్యర్థక వాక్యం
D) సందేహార్థక వాక్యం
జవాబు:
A) సామర్థ్యార్థక వాక్యం

ప్రశ్న 25.
‘రవి రేపు వస్తాడో ! రాడో!’-ఇది ఏరకమైన వాక్యము?
A) అనుమత్యర్థక వాక్యం
B) సందేహార్థక వాక్యం
C) విధ్యర్థక వాక్యం
D) అప్యర్థక వాక్యం
జవాబు:
B) సందేహార్థక వాక్యం

ప్రశ్న 26.
‘వర్షాలు కురిసినా పంటలు పండలేదు’ – ఇది ఏరకమైన వాక్యము ?
A) చేదర్థక వాక్యం
B) సందేహార్థక వాక్యం
C) నిషేధార్థక వాక్యం
D) అప్యర్థక వాక్యం
జవాబు:
D) అప్యర్థక వాక్యం

ప్రశ్న 27.
‘మీరు బడికి రావద్దు’ – ఇది ఏరకమైన వాక్యము ?
A) నిషేధార్థక వాక్యం
B) ప్రశ్నార్థక వాక్యం
C) నిశ్చయార్థక వాక్యం
D) సందేహార్థక వాక్యం
జవాబు:
A) నిషేధార్థక వాక్యం

ప్రశ్న 28.
ప్రజలందరు వర్ధిల్లుదురుగాక! ఇది ఏరకమైన వాక్యం?
A) అప్యర్థకం
B) ఆశీర్వచనార్థకం
C) హేత్వర్థకం
D) ధాత్వర్థకం
జవాబు:
B) ఆశీర్వచనార్థకం